O θεολογικός προβληματισμός κατά την Ιουστιάνεια περίοδο (6ος αιώνας) και νεότερη έρευνα

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςO θεολογικός προβληματισμός κατά την Ιουστιάνεια περίοδο (6ος αιώνας) και νεότερη έρευνα / Theological questioning un the Justianian period and the recent research
Κωδικός2125
ΣχολήΘεολογική
ΤμήμαΘεολογίας
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή
Υπεύθυνος/ηΙωάννης Κουρεμπελές
Χαρακτηρισμός ΜαθήματοςΘΕΟΛΟΓΙΑΣ
ΚοινόΝαι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID600000011

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Θεολογίας (2013 έως σήμερα)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 33
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚορμόςΕπιλογήςΧειμερινή-3

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςO θεολογικός προβληματισμός κατά την Ιουστιάνεια περίοδο (6ος αιώνας) και νεότερη έρευνα
Ακαδημαϊκό Έτος2018 – 2019
Περίοδος ΤάξηςΧειμερινή
Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ
Ώρες Εβδομαδιαία3
Class ID
600125669
Τύπος Μαθήματος
  • Υποβάθρου
  • Γενικών Γνώσεων
  • Επιστημονικής Περιοχής
  • Ανάπτυξης Δεξιοτήτων
Κατηγορία Μαθήματος
Ειδικού Υποβάθρου / Κορμού
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
  • Αγγλικά (Εξέταση)
  • Γερμανικά (Εξέταση)
Γενικές Ικανότητες
  • Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Αυτόνομη εργασία
  • Ομαδική εργασία
  • Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
  • Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Η εκκλησιαστική ιστορία είναι διάσπαρτη από όρους που προβλημάτισαν με την αμφισημία τους προκαλώντας την απαίτηση για λιπαρή γνώση των δογμάτων από μέρος των φιλόδοξων ερευνητών τους. Μια τέτοια περίπτωση διφορούμενης κατανόησης και ερμηνευτικής δυσκολίας είναι και ο «νεοχαλκηδονισμός», όρος που κατάφερε κατ’ αρχάς να διχάσει αρκετά τη θεολογική επιστημονική κοινότητα και ερμηνεύτηκε εντέλει με λανθασμένο τρόπο από Δυτικούς ερευνητές της ιστορίας των δογμάτων. Επηρέασε έτσι και τις ερμηνείες των συστηματικών θεολόγων για τη δογματική σκέψη της ορθόδοξης Ανατολής. Το μάθημα επιχειρεί να βρει τον δογματικό μίτο μέσα από τη δογματική συγγραφή στην εκκλησιαστική ιστορία, λύνοντας έτσι το γρίφο ενός όρου που συμπορεύτηκε με (την έρευνα για) την κυρίλλεια κατανόηση της Χαλκηδόνας (Δ’ Οικουμενική Σύνοδος) και χαρακτήρισε αρνητικά την ορθόδοξη παράδοση, αφήνοντας, δυστυχώς, φιλομονοφυσιτικά υπονοούμενα για τη θεολογία της. Ο νεοχαλκηδονισμός δεν σημαίνει αλλαγή περιεχομένου στον όρο της Δ’ Οικουμενικής Συνόδου, αλλά μια νέα παρουσίαση της Χριστολογίας των Πατέρων, που είναι κοινή σε ιστορικοδογματικό επίπεδο, πριν και μετά την περίοδο της Χαλκηδόνας. Με άλλα λόγια ο «νεοχαλκηδονισμός» είναι ο δεσμός που διενώνει στην ιστορία των δογμάτων τη σύζευξη της μιαφυσιτικής με τη δυοφυσιτική έκφραση, αποτελώντας μάλιστα ο ίδιος τον κοινό τόπο συνάντησης και οικουμενικής συνύπαρξης της αλεξανδρινής με την αντιοχειανή παράδοση, της κωνσταντινουπολίτικης με τη ρωμαϊκή θεολογία. Παρουσιάζονται, λοιπόν, εκείνα τα πρότυπα Πατέρων της Εκκλησίας που χρησιμοποίησαν τη νεοχαλκηδόνια λογική πριν και μετά την Δ’ Οικουμενική Σύνοδο (βλ. ενδεικτικά ονόματα, όπως των Πρόκλου Κων/πόλεως, Βασιλείου Σελευκείας και Εφραίμ Αμιδινού), ενώ δεν λείπουν και οι αντίστοιχες αναφορές σε σύγχρονους θεολόγους που ερμήνευσαν τον όρο μέσα από την ορθή κατανόηση των ιστορικοδογματικών δεδομένων (είναι χαρακτηριστικές οι περιπτώσεις των M. Diepen και M. Alonso) και βοηθούν στο να φανεί ότι (και) στη Δύση δεν υπήρξε μία μονόδρομη θεώρηση του όρου. Παράλληλα γίνεται αναφορά στους S. Helmer και Κ.Η. Uthemann, για να φανεί η ερευνητική παραδρομή δυτικών ερευνητών, τη στιγμή δηλ. που ο μεν πρώτος ερμήνευε το νεοχαλκηδονισμό κάτω από το μικροσκόπιο του μονοφυσιτισμού και ο δεύτερος τον κατατάσσει στους προδρόμους του μονοθελητισμού. Γίνεται τέλος αναφορά στον άγιο Μάξιμο τον Ομολογητή, ο οποίος αποτελεί ίσως την πιο χαρακτηριστική περίπτωση Πατέρα της Εκκλησίας που αντιπαρατέθηκε με τα θεολογικά προβλήματα της εποχής του μεταχειριζόμενος τον θεολογικό τρόπο του νεοχαλκηδονισμού, αποδεικνύοντας μάλιστα έτσι αβάσιμη τη θεωρία που τον θέλει έξω από τη νοοτροπία της νεοχαλκηδόνιας θεολογίας.
Λέξεις Κλειδιά
Νεοχαλκηδονισμός, Οικουμενική Συνύπαρξη, Ερμηνευτικά ζητήματα (Ανατολική και Δυτική ερμηνευτική γραμμή), Ερευνητικά Δεδομένα
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Βιβλίο
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις401,6
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων150,6
Συγγραφή εργασίας / εργασιών150,6
Εξετάσεις100,4
Σύνολο803,2
Αξιολόγηση Φοιτητών
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Προφορική Εξέταση (Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Ιωάννης Κουρεμπελές, Νεοχαλκηδονισμός: Δογματικός τρόπος διαίρεσης ή τόπος οικουμενικής συνύπαρξης, Κυριακίδης, Θεσσαλονίκη 2012
Τελευταία Επικαιροποίηση
16-09-2017