Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ / FILM HISTORY V
Κωδικός5ΙΚ1
ΣχολήΚαλών Τεχνών
ΤμήμαΚινηματογράφου
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή
Υπεύθυνος/ηΕλευθερία Θανούλη
ΚοινόΝαι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID280005954

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήμα Κινηματογράφου (2009-σήμερα)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 34
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚορμόςΕπιλογής Υποχρεωτικό535

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ
Ακαδημαϊκό Έτος2023 – 2024
Περίοδος ΤάξηςΧειμερινή
Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ
Διδάσκοντες άλλων Κατηγοριών
Ώρες Εβδομαδιαία4
Class ID
600237029
Τύπος Μαθήματος
Ειδικού Υποβάθρου
Τύπος Μαθήματος 2016-2020
  • Επιστημονικής Περιοχής
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Εμβάθυνσης / Εμπέδωσης Γνώσεων
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Προαπαιτήσεις
Γενικές Προαπαιτήσεις
Το μάθημα είναι τετράωρο. Το πρώτο μέρος θα περιλαμβάνει μια διάλεξη πάνω σε μια συγκεκριμένη ενότητα και στο δεύτερο θα γίνεται προβολή ταινίας ή αποσπασμάτων ταινιών με στόχο τη διεξαγωγή ανάλυσης και συζήτησης με τη συμμετοχή των φοιτητών. Η δομή αυτή θα ισχύσει μόνο κατά τις πρώτες 10 εβδομάδες. Οι τρεις τελευταίες εβδομάδες θα αφιερωθούν στις παρουσιάσεις των φοιτητών/τριών. Η παρουσία των φοιτητών/τριών στις παραδόσεις είναι υποχρεωτική, καθώς το μάθημα έχει σεμιναριακή μορφή. Επιτρέπονται έως 3 απουσίες. Το σύνολο των κειμένων που αναφέρονται στο θεματικό διάγραμμα που ακολουθεί θα διανεμηθεί σε όσους/ες φοιτητές/τριες θα επιλέξουν οριστικά το μάθημα.
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές θα είναι σε θέση να: 1. Να αναγνωρίζει τις διαφορετικές μορφές ιστορίας (Επίσημη, Ακαδημαϊκή, Ιστορία-μνήμη, Κινηματογραφική) και να διακρίνει τις αρχές που διέπουν την καθεμιά. 2. Να διακρίνει ανάμεσα σε διαφορετικές μορφές αναπαράστασης της ιστορίας στον κινηματογράφο (μυθοπλαστικό δράμα, ντοκιμαντέρ, καινοτόμες μορφές) 3. Να προσεγγίζει την ιστορική αναπαράσταση των ταινιών σε τρία επίπεδα (φόρμα, φιλοσοφία και ιδεολογία) 4. Να προσεγγίζει κριτικά τόσο την γραπτή και την οπτικοακουστική ιστορία ώστε να αντιλαμβάνεται τα στοιχεία της κατασκευής της
Γενικές Ικανότητες
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
  • Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
  • Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το μάθημα Η Ιστορία στον Κινηματογράφο θα ασχοληθεί με τη διερεύνηση της πολύπλοκης σχέσης του κινηματογραφικού μέσου αφενός με την αναπαράσταση της Ιστορίας και αφετέρου με τη διαμόρφωση της ιστορικής μνήμης γύρω από σημαντικά ιστορικά γεγονότα του 20ου αιώνα. Φέτος, ειδικά, λόγω της επετείου των 200 χρόνων από την Ελληνική επανάσταση, θα υπάρχει μία ενότητα που θα αφιερωθεί στην αναπαράσταση των γεγονότων του 1821 στον Ελληνικό κινηματογράφο. Εβδομάδα 1η: Εισαγωγικό μάθημα Συζήτηση για το περιεχόμενο του μαθήματος, το αναλυτικό πρόγραμμα και τη συγγραφή των εργασιών Hughes–Warrington, Marnie (2006) History goes to the movies: studying history on film (London and New York: Routledge), Introduction: Why history on film?, p. 1 – 15. Toplin, Robert Brent (2003), “Cinematic History: Where Do We Go From Here?” The Public Historian, Vol. 25, No. 3 (Summer 2003), pp. 79-91 Symmons, Tom (2016) The New Hollywood historical film: 1967-78 (London : Palgrave Macmillan): pp. 1- 9 Προτεινόμενο κείμενο προετοιμασίας: Burgoyne, Robert (2007), ‘Historical Films’ in Barry Keith Grant (ed.), Schirmer Encyclopedia of Film, (Detroit : Schirmer Reference - Thomson Gale): V. 2, pp. 368 - 378. Εβδομάδα 2η: Βασικές Έννοιες Ferro, Marc (2001), Ιστορία και Κινηματογράφος, μτφρ. Μαρκέτου Π. (Αθήνα: Μεταίχμιο): σ. 39-64, 191-205. Rosenstone, Robert (2006), History on Film/ Film on History (Edinburgh Gate: Pearson): pp. 1-10. Hughes-Warrington, Marnie (2007), History goes to the movies: studying history on film (London and New York: Routledge): Chapter 1: ‘Words and images, images and words’ pp. 16 – 35. Ταινία: Cinema Combat: Hollywood goes to war (Becker, 1998) Προτεινόμενο κείμενο προετοιμασίας: Burgoyne, Robert (2008), The Hollywood Historical Film (Malden, Oxford, Victoria: Wiley-Blackwell): Introduction: The Cinematic Writing of History: An Overview (extract) pp. 1 – 22. Εβδομάδα 3η: Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος Rosenstone, Robert. (2006), History on Film/ Film on History (Edinburgh Gate: Pearson): Chapter 2: ‘To see the past’. pp. 11-31. Thanouli, Eleftheria (2005), ‘World War II revisited: narration and representations of War in Terrence Malick’s The Thin Red Line’, Kinema, 23: 45-60. Ταινία: The Thin Red Line (Malick, 1998), Saving Private Ryan (Spielberg, 1998) Προτεινόμενο κείμενο προετοιμασίας: Basinger, Jeanine (2007), “War Films” in Barry Keith Grant (ed.), Schirmer Encyclopedia of Film, (Detroit : Schirmer Reference - Thomson Gale): V. 4, pp. 337 - 346. Εβδομάδα 4η: Το ολοκαύτωμα Ι Elsaesser, Thomas (1996), ‘Subject positions, speaking positions: from holocaust, our hitler, and heimat to shoah and schindler’s list’ in Sobchack, V., The persistence of history: cinema, television and the modern event (New York and London: Routledge): 145-183. Rosenstone, Robert (2006), History on Film/ Film on History (Edinburgh Gate: Pearson), Chapter 8: ‘Engaging the discourse’, pp. 134 - 153 Ταινία: Schindler’s List (Spielberg, 1993), Nuit et Brouillard/Night and Fog (Resnais, 1955) Προτεινόμενο κείμενο προετοιμασίας: Hirsch, Joshua (2004), “Post-traumatic Cinema and the Holocaust Documentary”, in Kaplan, E. Ann and Wang, Ban (eds), Trauma and Cinema: Cross-Cultural Explorations (Hong Kong: Hong Kong University Press): pp. 93 – 122 (extract) Εβδομάδα 5η: Το ολοκαύτωμα ΙΙ Elsaesser, Thomas, ό.π. Ταινία: Hitler – A Film From Germany (Syberberg, 1978), Shoah (Lanzmann, 1985) Προτεινόμενο κείμενο προετοιμασίας: Kaplan, E. Ann and Wang, Ban (eds) (2004), Trauma and Cinema: Cross-Cultural Explorations (Hong Kong: Hong Kong University Press): Introduction: pp. 1 – 22 (extract) Εβδομάδα 6η: Ο σκηνοθέτης ως ιστορικός: η περίπτωση του Stanley Kubrick Cocks, Geoffrey (2004), The wolf at the door: Stanley Kubrick, history & the Holocaust (New York: Peter Lang): pp. 172-195. Winkler, Martin (2007), ‘The Holy Cause of Freedom: American Ideals in Spartacus,’ in Martin M. Winkler (ed.), Spartacus: Film and History (Malden, Oxford, Victoria: Blackwell Publishing): pp. 154-188. Ταινίες: Paths of Glory (1957), Spartacus (1961), Dr. Strangelove Or: How I learned To Stop Worrying And Love The Bomb (1963), Full-Metal Jacket (1987) Προτεινόμενο κείμενο προετοιμασίας: Smyth, J. E. (ed.) (2012), Hollywood and the American Historical Film (London ; New York Palgrave Macmillan) Contents and Introduction (extract): pp. xvi – xxiv. Εβδομάδα 7η: Ελληνικός κινηματογράφος I: Εικόνες της κατοχής και της αντίστασης Ανδρίτσος, Γιώργος (2006), ‘Αναπαραστάσεις της Κατοχής και της Αντίστασης στις ελληνικές ταινίες μυθοπλασίας μεγάλου μήκους από το 1945 μέχρι το 1966’ στο Τομαή, Φωτεινή (επιμ.), Αναπαραστάσεις του πολέμου (Αθήνα: Παπαζήσης): 89-102. Παναγιωτόπουλος, Παναγής (2006), ‘Κοινωνική βία – πολεμική σύγκρουση – κινηματογραφική εξομάλυνση. Μια κοινωνιολογική προσέγγιση της απουσίας των ταινιών μάχης’ στο Τομαή, Φωτεινή (επιμ.), Αναπαραστάσεις του πολέμου (Αθήνα: Παπαζήσης): 67-88. Ταινία: Η προδοσία (Μανουσάκης, 1964) Εβδομάδα 8η: Ελληνικός κινηματογράφος ΙΙ: Ιστορία, Μνήμη και Λήθη.Μια σπουδή της Δημόσιας Ιστορίας για τον Εμφύλιο με αφορμή τις ταινίες του Παντελή Βούλγαρη, Χάππυ Νταίη (1976), Πέτρινα Χρόνια (1985) και Ψυχή Βαθιά (2009) Ανδρίτσος, Γιώργος, «Η Κατοχή και η Αντίσταση στις ελληνικές ταινίες μυθοπλασίας μεγάλου μήκους από το 1974 μέχρι το 1981, Νέα Εστία, τ. 1845, Ιούνιος 2011, σ. 1186-1199 Καλούδη Κωστούλα, «Η επιρροή της δεκαετίας του ’40 στον σύγχρονο ελληνικό κινηματογράφο», Νέα Εστία, τ. 1845, Ιούνιος 2011, σ. 1200-1209 Τερζής, Κώστας, «Από το βίωμα στην κινηματογραφική μυθοπλασία Αποκλίνουσες κινηματογραφικές προσεγγίσεις στη δεκαετία του ’40, με αφορμή την ταινία Ψυχή βαθιά του Π. Βούλγαρη», Νέα Εστία, τ. 1845, Ιούνιος 2011, σ. 1210-1221 Εβδομάδα 9η: Βιογραφίες Rosenstone, Robert. (2006), History on Film/ Film on History (Edinburgh Gate: Pearson): Chapter 6: ‘Telling lives’ pp. 89 - 110. Neale, Steve (2000), Genre and Hollywood (London and New York: Routledge): ‘Biopics’: pp. 54 – 58. Ταινία: 32 Short Films About Glenn Gould (Girard, 1993) Προτεινόμενα κείμενα: 1. Burgoyne, Robert (2008), The Hollywood Historical Film (Malden, Oxford, Victoria: Wiley-Blackwell): Chapter 1: ‘The Cinematic Writing of History: An Overview’, extract: The Biographical Film: pp. 39 – 43. 2. Bingham, Dennis (2012), “The Lives and Times of the Biopic” in Rosenstone, Robert and Parvulescu, Constantin (eds), A Companion to the Historical Film (Malden, MA and Oxford: Wiley – Blackwell): (extract): pp. 248 – 251. Εβδομάδες 10η-12η: Παρουσιάσεις εργασιών Προτεινόμενο κείμενο επανάληψης – εμπέδωσης γνώσεων: Περιεχόμενα και εκτεταμένα αποσπάσματα από το βιβλίο της Hughes–Warrington, Marnie (2006) History goes to the movies: studying history on film (London and New York: Routledge) Εβδομάδα 13η: θεωρείται η εβδομάδα του Φεστιβάλ
Λέξεις Κλειδιά
αναπαράσταση, Ιστορία, Μνήμη
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Σημειώσεις
  • Διαφάνειες
  • Πολυμεσικό υλικό
  • Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
Περιγραφή
powerpoint, e-mail
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις602
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων401,3
Εκπόνηση μελέτης (project)471,6
Εξετάσεις30,1
Σύνολο1505
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Υπάρχουν ρητά προσδιορισμένα κριτήρια στο πρόγραμμα του μαθήματος. Οι φοιτητές/τριες μπορούν να επιλέξουν γραπτή εξέταση ή γραπτή εργασία. Αν επιλέξουν την γραπτή εργασία είναι υποχρεωτικό να κάνουν δημόσια παρουσίαση του θέματός τους. Συνεπώς, οι επιλογές είναι δύο: α. γραπτή εξέταση, β. γραπτή εργασία (συμπεριλαμβανομένης της δημόσιας παρουσίασης). Η εξεταστέα ύλη αποτελείται από ένα σώμα αποσπασμάτων βιβλίων και άρθρων, όλων μεταφρασμένων στα ελληνικά.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Εκτεταμένης Απάντησης (Συμπερασματική)
  • Γραπτή Εργασία (Συμπερασματική)
  • Δημόσια Παρουσίαση (Διαμορφωτική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Ferro, Marc (2001), Ιστορία και Κινηματογράφος, μτφρ. Μαρκέτου Π. (Αθήνα: Μεταίχμιο). Λαμπρινός, Φώτος (2005), Ισχύς μου η αγάπη του φακού. Τα κινηματογραφικά επίκαιρα ως τεκμήρια της ιστορίας (1895-1940), (Αθήνα: Καστανιώτης). Τομαή, Φωτεινή (επιμ.) (2006), Αναπαραστάσεις του πολέμου (Αθήνα: Παπαζήσης). ––––––––– (επιμ.) (2004), Η μετανάστευση στον κινηματογράφο: Η μαρτυρία της κινηματογραφικής εικόνας (Αθήνα: Παπαζήσης). Λεμονίδου, Έλλη (2017), Η ιστορία στη μεγάλη οθόνη, (Αθήνα, Άνιμα), κωδ.:68369647
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Briley, Ron (1996), ‘Sergei Eisenstein: The Artist in Service of the Revolution’, The History Teacher, 29: 525-536. Burgoyne, Robert (2008), The Hollywood Historical Film (Malden, Oxford, Victoria: Wiley-Blackwell). Chopra-Gant, Mike (2008) Cinema and History. The Telling of Stories (London, Wallflower Press). Cocks Geoffrey (2004), The wolf at the door: Stanley Kubrick, history & the Holocaust (New York: Peter Lang). Davis, Natalie Zemon (2002), Slaves on Screen: Film and Historical Vision (Cambridge, MA: Harvard University Press). Haggith, Toby and Joanna Newman (2005), Holocaust And The Moving Image (London: Wallflower press). Jenkins, Keith (1997), The Postmodern History Reader (London and New York: Routledge). Landy, Marcia (2001), Historical Film (London: Athlone Press). *Maland, Charles (1979), ‘Dr. Strangelove (1964): Nightmare Comedy and the Ideology of Liberal Consensus’, American Quarterly, 31, 5: 697-717. O’Connor, John E. (ed.) (1990), Image as Artifact: The Historical Analysis of Film and Television (Florida: Krieger). Rosenstone, Robert (2006), History on Film/ Film on History (Edinburgh Gate: Pearson). Sobchack, Vivian (1996), The Persistence of History: Cinema, Television and the Modern Event (New York: Routledge). *Sorlin, Pierre (1994), ‘War and Cinema: Interpreting the Relationship’, Historical Journal of Film, Radio and Television, 14: 357-66. Thanouli, Eleftheria (2005), ‘World War II revisited: narration and representations of War in Terrence Malick’s The Thin Red Line’, Kinema, 23: 45-60. *Toplin, Robert Brent (1988), ‘The Filmmaker as Historian’, The American Historical Review, 93: 1210-1227. *White, Hayden (1988), ‘Historiography and Historiophoty’, The American Historical Review, 93: 1193-1199. White, Hayden (1990), The Content of the Form: Narrative Discourse and Historical Representation (Baltimore: John Hopkins UP). Martin M. Winkler (ed.) (2007), Spartacus: Film and History (Malden, Oxford, Victoria: Blackwell Publishing)
Τελευταία Επικαιροποίηση
29-09-2023