Ιστορία και θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης
| Τίτλος | Ιστορία και θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης / History and Institutions of European Integration |
| Κωδικός | ΚΥ0403 |
| Σχολή | Κοινωνικών και Οικονομικών Επιστημών |
| Τμήμα | Πολιτικών Επιστημών |
| Κύκλος / Επίπεδο | 1ος / Προπτυχιακό |
| Περίοδος Διδασκαλίας | Εαρινή |
| Υπεύθυνος/η | Γεώργιος Ανδρέου |
| Κοινό | Ναι |
| Κατάσταση | Ενεργό |
| Course ID | 600021993 |
Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήμα Πολιτικών Επιστημών 2023-σήμερα
Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 0
| Κατεύθυνση | Τύπος Παρακολούθησης | Εξάμηνο | Έτος | ECTS |
|---|---|---|---|---|
| ΚΟΡΜΟΣ | Υποχρεωτικό | 4 | 2 | 5 |
| Τίτλος | Ιστορία και θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης |
| Ακαδημαϊκό Έτος | 2025 – 2026 |
| Περίοδος Τάξης | Εαρινή |
| Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ |
|
| Ώρες Εβδομαδιαία | 3 |
| Ώρες Συνολικά | 39 |
| Class ID | 600281766
|
Πρόγραμμα Τάξης
| Κτίριο | Αμφιθέατρα Νομικής & Κοινωνικών και Οικονομικών Επιστημών |
| Όροφος | Ισόγειο |
| Αίθουσα | ΑΙΘΟΥΣΑ Α (155) |
| Ημερολόγιο | Τρίτη 09:00 έως 12:00 |
Τύπος Μαθήματος
Ειδικού Υποβάθρου
Τύπος Μαθήματος 2016-2020
- Υποβάθρου
- Γενικών Γνώσεων
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Γενικού Υποβάθρου
Τρόπος Παράδοσης
- Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
- e-Οδηγός Σπουδών https://qa.auth.gr/el/class/1/600281766
- Στον ιστοχώρο του Τμήματος: https://www.polsci.auth.gr/course_polsci/ky0403/
- eLearning: https://elearning.auth.gr/course/view.php?id=6441
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές
προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
- Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
- Αγγλικά (Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές θα:
- έχουν πλήρη γνώση της ιστορίας της ευρωπαϊκής ενοποίησης
- γνωρίζουν τα βασικά ιδιαίτερα στοιχεία των διαφόρων φάσεων της ενοποίησης μετά των Β' Π.Π.
- μπορούν να αναλύσουν επαρκώς την πολιτική εξέλιξη της ΕΕ με βάση τα δεδομένα του παρελθόντος.
- είναι σε θέση να αντιληφθούν την σημερινή πολιτική πραγματικότητα της ΕΕ βασιζόμενοι στην γνώση του παρελθόντος.
-
Γενικές Ικανότητες
- Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
- Εργασία σε διεθνές περιβάλλον
- Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
- Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το μάθημα εισάγει τους φοιτητές/τριες στην προβληματική γύρω από τη φύση, την εξέλιξη και τους στόχους της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Εξετάζει την ιστορική πορεία και τις θεσμικές διαστάσεις της ευρωπαϊκής ενοποίησης, από τις πρώτες απόπειρες συνεργασίας μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο έως τις σύγχρονες εξελίξεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Περιλαμβάνει την ανάλυση:
1. Του ιστορικού υποβάθρου:
o Τα αίτια και τα κίνητρα για την ευρωπαϊκή συνεργασία.
o Τα πρώτα βήματα, όπως η Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα (ΕΚΑΧ) και οι Συνθήκες της Ρώμης.
o Τα στάδια διεύρυνσης και εμβάθυνσης της ΕΕ.
2. Της θεσμικής δομής:
o Τα κύρια όργανα της ΕΕ (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Δικαστήριο της ΕΕ κ.ά.).
o Ο ρόλος των κρατών-μελών και η αλληλεπίδραση με τους θεσμούς.
3. Των σημερινών και μελλοντικών προοπτικών:
o Οι προκλήσεις και οι κρίσεις που αντιμετώπισε η ΕΕ (π.χ. Brexit, οικονομική κρίση, μεταναστευτική κρίση).
o Οι προοπτικές διεύρυνσης της ΕΕ.
o Η συζήτηση για την εμβάθυνση της πολιτικής ένωσης.
o Οι προκλήσεις της παγκοσμιοποίησης και η θέση της ΕΕ στη διεθνή σκηνή.
Το μάθημα στοχεύει να προσφέρει στους φοιτητές μια ολοκληρωμένη κατανόηση της εξέλιξης και της λειτουργίας της ΕΕ, προκειμένου να αντιληφθούν τις ιστορικές και πολιτικές παραμέτρους που επηρεάζουν την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και να αναλύσουν κρίσιμα ζητήματα του ευρωπαϊκού εγχειρήματος.
Η κατανόηση του ενωσιακού φαινομένου παρακολουθεί εν πολλοίς την ιστορική διαδρομή των θεσμών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας/ Ένωσης ενώ ιδιαίτερη έμφαση αποδίδεται στην ανάλυση των γεγονότων – οροσήμων που επηρέασαν καταλυτικά την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, αλλά και στον εντοπισμό μακροχρόνιων τάσεων.
Σειρά μαθημάτων
Η σειρά των μαθημάτων έχει ως εξής:
1. Το φαινόμενο της περιφερειακής ενοποίησης πριν τον 20ό αιώνα. Τα μεσοπολεμικά σχέδια για την συνεργασία των ευρωπαϊκών λαών. Τα κινήματα της Αντίστασης. Το Μανιφέστο του Βεντοτένε. Παράγοντες που επέδρασαν στην ενοποίηση. Η γένεση των ομοσπονδιακών κινημάτων μετά τον Β. Παγκόσμιο Πόλεμο. Το Συνέδριο της Χάγης. Το Συμβούλιο της Ευρώπης.
2. Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα. Οι καινοτομίες της υπερεθνικής ενοποίησης. Οι προσπάθειες για την Πολιτική Ευρώπη. Η Ευρωπαϊκή Αμυντική Κοινότητα.
3. Η γένεση της Ε.Ο.Κ. Στόχοι και θεσμικό πλαίσιο. Η εδραίωση του κοινοτικού συστήματος ενοποίησης κατά τη δεκαετία του 1960. Η διάσταση υπερεθνισμού-διακυβερνητισμού. Ο συμβιβασμός του Λουξεμβούργου.
4. Η Ε.Ο.Κ. κατά τη δεκαετία του 1970. Η πρώτη διεύρυνση.
5. Οι θεσμικές και πολιτικές εξελίξεις της δεκαετίας του 1980. Το σχέδιο συνθήκης του 1984. Η Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη. Η ενιαία αγορά.
6. Η Ευρώπη μετά το Τείχος. Οι αλλαγές που επέφερε στο ευρωπαϊκό εγχείρημα η πτώση του Τείχους του Βερολίνου. Η Συνθήκη του Μάαστριχτ. Η δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Θεσμικά χαρακτηριστικά και πολιτικές.
7. Η εμβάθυνση και η κοινοτικοποίηση της Ένωσης. Οι συνθήκες του Άμστερνταμ και της Νίκαιας. Η διεύρυνση προς την Ανατολική Ευρώπη.
8. Η συνταγματοποίηση της Ένωσης. Η Συνταγματική Συνθήκη και η Συνθήκη της Λισσαβώνας.
9. Οι κρίσεις της ΕΕ – κρίση της Ευρωζώνης, Brexit, covid-19 και οι νέες γεωπολιτικές εξελίξεις.
10. Οι θεσμοί της ΕΕ – Το Συμβούλιο των Υπουργών και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο
11. Οι θεσμοί της ΕΕ – Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
12. Οι θεσμοί της ΕΕ – Η Επιτροπή
13. Οι θεσμοί της ΕΕ – το Δικαστήριο της Ένωσης
Λέξεις Κλειδιά
ευρωπαϊκή ενοποίηση, ιστορία, θεσμοί της ΕΕ
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
- Σημειώσεις
- Διαφάνειες
- Βιντεοδιαλέξεις
- Πολυμεσικό υλικό
- Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
- Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Αξιολόγηση των Φοιτητών
Περιγραφή
Η σειρά των διαλέξεων παρουσιάζεται υπό μορφή διαφανειών power point που είναι αναρτημένες στο e-learning του μαθήματος.
Ολόκληρο το μάθημα (διαλέξεις του ακαδημαϊκού έτους 2015-6) βρίσκεται στο open courses του ΑΠΘ.
Το e-learning του μαθήματος περιλαμβάνει σημειώσεις και podcast από τον διδάσκοντα για διάφορες θεματικές του μαθήματος.
Οργάνωση Μαθήματος
| Δραστηριότητες | Φόρτος Εργασίας | ECTS | Ατομικά | Ομαδικά | Erasmus |
|---|---|---|---|---|---|
| Διαλέξεις | 39 | 1,4 | ✓ | ✓ | ✓ |
| Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων | 88 | 3,2 | ✓ | ✓ | ✓ |
| Εκπαιδευτικές επισκέψεις και παρακολούθηση συνεδρίων / σεμιναρίων / εκδηλώσεων | 5.5 | 0,2 | ✓ | ✓ | ✓ |
| Εξετάσεις | 5 | 0,2 | ✓ | ✓ | |
| Σύνολο | 137.5 | 5 |
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
ΤΕΛΙΚΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ (70% του τελικού βαθμού) ΚΑΙ 2 ΠΡΟΟΔΟΙ (15% του τελικού βαθμού η κάθε μία)
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής (Συμπερασματική)
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Σύντομης Απάντησης (Συμπερασματική)
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Εκτεταμένης Απάντησης (Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Λιαργκόβα - Παπαγεωργίου: Το ευρωπαϊκό φαινόμενο - Ιστορία, θεσμοί και πολιτικές. Εκδόσεις Τζιόλα, Θεσσαλονίκη, 2017
Θ. Χριστοδουλίδης, Από την Ευρωπαϊκή Ιδέα στην Ευρωπαϊκή Ένωση (4η Έκδοση). Αθήνα: Εκδόσεις Ι. Σιδέρης, 2010.
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
D. Dinan, Europe Recast: A History of European Union (2nd Edition). Boulder (CO): Lynne Rienner, 2014.
S. Berglund, J. Ekman, H. Vogt, F. Aarebrot, The Making of the European Union: Foundations, Institutions And Future Trends. Cheltenham: Edward Elgar, 2006.
M. Eilstrup-Sangiovanni (επιµ.), Debates on European Integration: A Reader. London: Palgrave, 2006.
J. Peterson, M. Shackleton, (επιµ.), The Institutions of the European Union. Oxford: Oxford University Press, 2002.
B. Rosamond, Theories of European Integration. London: Palgrave, 2000.
Τελευταία Επικαιροποίηση
06-01-2025
