ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΙΙ (19ος-20ός αι.)

Ειδικού Υποβάθρου / Κορμού

Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.

Οι φοιτητές αναμένεται ότι θα • κατέχουν εξειδικευμένες γνώσεις για τη Νεότερη Ιστορία του ελληνικού κράτους • μπορούν να αναλύσουν και να αξιολογήσουν τους σημαντικότερους παράγοντες διαμόρφωσης της νεοελληνικής ιστορίας • μπορούν να συσχετίσουν την νεοελληνική ιστορία με την ευρωπαϊκή και την παγκόσμια κατά την ίδια περίοδο • μπορούν να απαντήσουν εξειδικευμένες ερωτήσεις εντός του παραπάνω γνωστικού πλαισίου, που ενέχουν συνδυασμό κριτικής σκέψης και γνώσεων

Σκοπός του μαθήματος είναι η εξοικείωση των φοιτητών με τις πολιτικές, θεσμικές, κοινωνικές και ιδεολογικές παραμέτρους της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Οι θεματικές ενότητες αναφέρονται στους θεσμούς του ελληνικού κράτους (πολίτευμα, συντάγματα, φορείς της εξουσίας), την εδαφική ολοκλήρωση, τις κοινωνικές και ιδεολογικές εξελίξεις, καθώς και σε περαιτέρω ανάλυση σημαντικών φαινομένων ή γεγονότων, όπως η μετανάστευση, η κρίση των θεσμών κ.λπ. ΕΒΔΟΜΑΔΑ 1: Η ΠΑΡΑΚΑΤΑΘΗΚΗ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ Οι ιδέες του Διαφωτισμού Επαναστατικά συντάγματα Μορφή της εξουσίας ΕΒΔΟΜΑΔΑ 2: ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ – ΘΕΣΜΟΙ Γέννηση της Ελλάδας – Όρια, πολίτευμα, προσανατολισμοί του κράτους Εδραίωση των θεσμών Ο ρόλος της μοναρχίας ΕΒΔΟΜΑΔΑ 3: Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ 3ης ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 1843 Ο δρόμος προς την επανάσταση Το Σύνταγμα του 1844 ΕΒΔΟΜΑΔΑ 4: Η ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΚΡΙΜΑΪΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ Ο δρόμος προς την κρίση Οι σχέσεις με τις Μ.Δ. – Πολιτικές και οικονομικές προεκτάσεις Οι συνέπειες – Κρίση της πολιτικής και των θεσμών ΕΒΔΟΜΑΔΑ 5: Η ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΠΤΑΝΗΣΩΝ Ο δρόμος προς την ενσωμάτωση Η αλλαγή δυναστείας – Νέοι προσανατολισμοί Το Σύνταγμα του 1864 – Υπερβάσεις και «δεδηλωμένη» Προς τον δικομματισμό ΕΒΔΟΜΑΔΑ 6: Η ΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟΥ ΖΗΤΗΜΑΤΟΣ Το ευρωπαϊκό – βαλκανικό πλαίσιο Εσωτερικές ρήξεις Ενσωμάτωση της Θεσσαλίας – Προσδοκίες και διαψεύσεις ΕΒΔΟΜΑΔΑ 7: ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΑ ΡΕΥΜΑΤΑ, 19ος αι. Μ.Ι. – Από την «αυτοκρατορία» στον «ελληνοθωμανισμό» Ρομαντικά χρόνια – Η αναζήτηση του εθνικού προορισμού Οι εναλλακτικές στη Μ.Ι. – Σοσιαλισμός και Ανατολική Ομοσπονδία ΕΒΔΟΜΑΔΑ 8: Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΟΥ 1897 Ο δρόμος προς τον πόλεμο Η Εθνική Εταιρεία και ο αλυτρωτικός παροξυσμός Συνέπειες – Κρίση των θεσμών ΕΒΔΟΜΑΔΑ 9: ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΞΕΓΕΡΣΕΙΣ, 19ος – 20ός αι. Ο χαρακτήρας των κοινωνικών εξεγέρσεων Από τον συντηρητισμό στον αστικό εκσυγχρονισμό ΕΒΔΟΜΑΔΑ 10: ΤΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΟ ΓΟΥΔΗ Ο δρόμος προς το Κίνημα Στόχοι και προτάσεις Συνέπειες – Θεσμικές επιρροές ΕΒΔΟΜΑΔΑ 11: Ο ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΙΧΑΣΜΟΣ Ο δρόμος προς τον Διχασμό Ο χαρακτήρας του φαινομένου – Θεσμικές και κοινωνικές διαστάσεις Συνέπειες – Η παρακαταθήκη του Διχασμού ΕΒΔΟΜΑΔΑ 12: Η ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ Το διεθνές πλαίσιο και οι ελληνικές διεκδικήσεις Από την υλοποίηση στην πτώση της Μ.Ι. ΕΒΔΟΜΑΔΑ 13: Η ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ Παθογένειες και κρίση των θεσμών Γιατί απέτυχε η βασιλεία στη νεότερη Ελλάδα; – Η ανακήρυξη της αβασίλευτης Οι κληρονομιές του Μεσοπολέμου

Ελλάδα, θεσμοί, κοινωνία, ιδεολογία

08-03-2021