Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Περιεχόμενο Μαθήματος
1η εβδομάδα: Τα Βαλκάνια στο Μεσοπόλεμο γενικά. Το Βασίλειο των Σέρβων, Κροατών και Σλοβένων (1918- 1929).
2η εβδομάδα:H δικτατορία του Αλέξανδρου Καρατζώρτζεβιτς (6.1.1929) και η ιδεολογία του Γιουγκοσλαβισμού. Η Γιουγκοσλαβία υπό την αντιβασιλεία του Παύλου Καρατζώρτζεβις (1934- 1941). Το Κομμουνιστικό Κόμμα Γιουγκοσλαβίας και η στάση του στο εθνικό ζήτημα.
3η εβδομάδα: Η Βουλγαρία στο Μεσοπόλεμο. Από το προσωπικό καθεστώς του Φερδινάνδου στην αγροτική δικτατορία του Σταμπολίνσκυ (1920- 9 Ιουνίου 1923). Η διακυβέρνηση της Δημοκρατικής Ομόνοιας (9 Ιουνίου 1923- Ιούνιος 1931). Η διακυβέρνηση του Λαϊκού Συνασπισμού (1931- 1934). Το στρατιωτικό καθεστώς της 19ης Μαΐου 1934. Το προσωπικό καθεστώς του Βόριδος Γ΄και η προσχώρηση της Βουλγαρίας στον άξονα (1935- 1η Μαρτίου 1941).
4η: εβδομάδα Η Αλβανία στο Μεσοπόλεμο. Η δύσκολη πορεία προς την κρατική αποκατάσταση.Τα χρόνια της πολιτικής αστάθειας (1920- 1924). Ο Ζώγου στην εξουσία ως Πρόεδρος της Αλβανίας(1925- Σεπτέμβριος 1928). Ο ιταλικός παράγοντας. Η Αλβανία ως βασίλειο υπό τον Ζώγου και η ιταλική προσάρτηση(Σεπτέμβριος 1928- Απρίλιος 1939).
5η εβδομάδα: Η Ρουμανία στο Μεσοπόλεμο. Η ήρεμη δεκαετία του '20. Η Ρουμανία υπό τη βασιλεία του Καρόλου Β΄(Ιούνιος 1930- Σεπτέμβριος 1940). Η δικτατορία του Αντωνέσκου, η προσχώρηση της Ρουμανίας στον Άξονα και η συμμετοχή της στον αντισοβιετικό πόλεμο (Σεπτέβριος 1940- Ιούνιος 1941).
6η εβδομάδα: Τα Βαλκάνια στη δίνη του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου (1940- 1945). α.Γιουγκοσλαβία: Η διάλυση της Γιουγκοσλαβίας και η έναρξη της αντίστασης των Σέρβων υπό τον Ντράζα Μιχαήλοβιτς. Αντίσταση υπό τον Τίτο, επικράτηση των κομμουνιστών υπό τον Τίτο. Η γιουγκοσλαβική ομοσπονδία. β.Αλβανία: H Αλβανία υπό την ιταλική και γερμανική κηδεμονία. Αντίσταση, εμφύλια σύρραξη και επικράτηση των κομμουνιστών υπό τον Ενβέρ Χότζα.
7η εβδομάδα: Τα Βαλκάνια στη δίνη του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου (1940-1945). γ.Βουλγαρία: Η Βουλγαρία ως δορυφόρος του Άξονα. Η άνοδος των Κομμουνιστών στην εξουσία. δ.Ρουμανία: H Ρουμανία ως αντισοβιετικός σύμμαχος της Γερμανίας. Η άνοδος των κομμουνιστών στην εξουσία.
8η εβδομάδα: Η πολιτική ηγεμονισμού του Τίτο στα Βαλκάνια 1944-1948 (Τεργέστη, Μακεδονικό, Αλβανία).
9η εβδομάδα: Ο Ψυχρός Πόλεμος και τα Κομμουνιστικά Βαλκάνια γενικά (1945-1989).
10η εβδομάδα: H κομμουνιστική Γιουγκοσλαβία. Η ρήξη Τίτο-Στάλιν και ο γιουγκοσλαβικός δρόμος της αυτοδιαχείρισης των εργατών και της αδέσμευτης εξωτερικής πολιτικής. Το εθνικό ζήτημα και η διάλυση της χώρας (1990-1992).
11η εβδομάδα: H κομμουνιστική Βουλγαρία ως σοβιετικός δορυφόρος. Το Μακεδονικό ζήτημα, η μουσουλμανική μειονότητα και το ενιαίο σοσιαλιστικό βουλγαρικό έθνος. Η μείωση της σοβιετικής βοήθειας , η οικονομική κρίση και η κατάρρευση του καθεστώτος (1989).
12η εβδομάδα: H κομμουνιστική Ρουμανία. Ο ιδιότυπος εθνικός κομμουνισμός της Ρουμανίας΄καη η ημιανεξάρτητη πολιτική έναντι της Μόσχας. Το εξωτερικό χρέος, η πολιτική της λιτότητας και η κατάρρευση του καθεστώτος (1989).
13η εβδομάδα: Η κομμουνιστική Αλβανία. Από την μέγγενη της Γιουγκοσλαβίας (1944-1948) στην αλβανοσοβιετική προσέγγιση (1949-1960) και ρήξη (1960-62). Το αλβανοκινεζικό ειδύλλιο (1962-1978) και η αλβανική πολιτιστική επανάσταση . Από την αλβανοκινεζική ρήξη στην ''ένδοξη απομόνωση'' της Αλβανίας (1978-1990). Η κατάρρευση του καθεστώτος.
Λέξεις Κλειδιά
Χερσόνησος του Αίμου, Σύγχρονη Ιστορία. Μεσοπόλεμος, Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος, Ψυχρός Πόλεμος, Κομμουνισμός, Ελλαδα, .Γιουγκοσλαβία, Αλβανία, Βουλγαρία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Σπυρίδων Σφέτας, Εισαγωγή στη Βαλκανική Ιστορία. Τόμος Β. Από τον Μεσοπόλεμο στη λήξη του Ψυχρού Πολέμου (1919-1989), Θεσσαλονίκη 2011.
Barbara Jelavich, Ιστορία των Βαλκανίων. ΙΙ. 20ός αιώνας(μτφρ Χριστίνα Δεληστάθη, Σταυρούλα Γιαννοπούλου, επιμ. έκδοσης, Βάσος Τσοκόπουλος) Αθήνα 2006
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Goldworthy, Vesna, Ruritania. Ανακαλύπτοντας τα Βαλκάνια (μτφρ.Ειρήνη Μητούση-Μαρία Ξάνθου, επιστημονικός συνεργάτης Σπυρίδων Σφέτας), Θεσσαλονίκη 2004.
Pawlovitch. K. Steven, Ιστορία των Βαλκανίων (1804-1945, μετφρ. Λουκής Χασιώτης, επιμ. Κώστας Σκορδύλης, Θεσσαλονίκη 2004.
Stavrianos L.S, Τα Βαλκάνια από το 1453 και μετά (μτφρ Ελένη Δελιβάνη. Ιστορική επιμέλεια Βασίλειος Κ. Γούναρης
Todorova Maria, Bαλκάνια. Η δυτική φαντασίωση (μτφρ Ιουλία Κολοβού, πρόλογος –επιμέλεια Πασχάλης Κητρομηλιδης), Θεσσαλονίκη 2009.
Κοππά Μαρινέλα, Η συγκρότηση των κρατών στα Βαλκάνια(19ος αιώνας). Τρεις και μία περιπέτειες , Αθήνα 202.
Μαλιγκούδη-Κατσόβσκα Γιάννα, Οι Σλάβοι των Βαλκανίων. Εισαγωγή στην ιστορία και τον πολιτισμό τους, Αθήνα 2004.
Νυσταζοπούλου-Πελεκιδου Μαρία, Οι Βαλκανικοί λαοί. Από την τουρκική κατάκτηση στην εθνική αποκατάσταση (14ος-19ος αιώνας), Θεσσαλονίκη 2000.