Ενεργειακοί Πόροι και Πολιτική: Από τον 19ο στον 21ο αιώνα

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΕνεργειακοί Πόροι και Πολιτική: Από τον 19ο στον 21ο αιώνα / Energy Resourses and Politics: 19th to 21st century
ΚωδικόςΚΕ0Χ48
ΣχολήΟικονομικών και Πολιτικών Επιστημών
ΤμήμαΠολιτικών Επιστημών
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή
Υπεύθυνος/ηΒασιλική Λάζου
Γνωστικό ΑντικείμενοΚΟΡΜΟΥ ΕΠΙΛΟΓΗΣ
ΚοινόΌχι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID600018077

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήμα Πολιτικών Επιστημών (2014-σήμερα)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 83
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚορμόςΕπιλογήςΧειμερινή-4

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΕνεργειακοί Πόροι και Πολιτική: Από τον 19ο στον 21ο αιώνα
Ακαδημαϊκό Έτος2020 – 2021
Περίοδος ΤάξηςΧειμερινή
Διδάσκοντες άλλων Κατηγοριών
Ώρες Εβδομαδιαία3
Class ID
600166387
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Εμβάθυνσης / Εμπέδωσης Γνώσεων
Τρόπος Παράδοσης
  • Eξ απoστάσεως εκπαίδευση
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
  • Αγγλικά (Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτητές θα είναι σε θέση: να κατανοήσουν τη στρατηγική σημασία των ενεργειακών πόρων για τα σύγχρονα κράτη, να παρακολουθήσουν την προσπάθεια της Ευρώπης για ενεργειακή αυτάρκεια, να αντιληφθούν το ρόλο του πετρελαίου στις πολεμικές συγκρούσεις και να αναλύουν τις πολιτικές των πετρελαιοπαραγωγικών χωρών, καθώς και η γεωπολιτική των αγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Τέλος, να αντιλαμβάνονται τους σημερινούς παγκόσμιους ανταγωνισμούς και την ενεργειακή πολιτική των ΗΠΑ και της Κίνας.
Γενικές Ικανότητες
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Αυτόνομη εργασία
  • Ομαδική εργασία
  • Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
  • Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον
  • Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το μάθημα εξετάζει τη στρατηγική σημασία των ενεργειακών πόρων για τα σύγχρονα κράτη και τη διεκδίκησή τους από τον 19ο έως τον 21ο αιώνα. Παρακολουθείται η μετάβαση από την εποχή του άνθρακα σε αυτή του πετρελαίου, η προσπάθεια της Ευρώπης για ενεργειακή αυτάρκεια και οι ανταγωνισμοί στην Ευρώπης και ΗΠΑ για την αξιοποίηση των πετρελαϊκών πηγών στην Ανατολή και την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Διερευνάται πώς η αναζήτηση πετρελαίου επηρέασε τη στρατηγική των εμπολέμων στον Β ΠΠ, η μεταπολεμική παρουσία των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, η πετρελαϊκή κρίση της δεκαετίας του '70 και οι συνέπειές της. Εξετάζεται η αναλογία κάρβουνου – πετρελαίου στην Ευρώπη και η αναζήτηση νέων πηγών υδρογοναθράκων αλλά και εναλλακτικών λύσεων στο ενεργειακό παζλ (πυρηνική, αιολική, ηλιακή ενέργεια). Αναλύονται οι πολιτικές των πετρελαιοπαραγωγικών χωρών, καθώς και η γεωπολιτική των αγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Διερευνώνται η εξάρτηση της Ευρώπης από τη Ρωσία στους υδρογονάνθρακες, το ουκρανικό ζήτημα, η θέση της Τουρκίας και η έναρξη νέων πετρελαϊκών πολέμων στη Μέση Ανατολή. Αναφορικά με την ελληνική περίπτωση εξετάζεται η ενεργειακή εξάρτηση της Ελλάδας, η αξιοποίηση λιγνιτικών και πετρελαιικών κοιτασμάτων, καθώς και ζητήματα σχετικά με την ΑΟΖ και την ενεργειακή πολιτική σε σχέση με τη σημασία της Ανατολικής Μεσογείου για την Ευρώπη. Το μάθημα ολοκληρώνεται με αναφορές στους σημερινούς παγκόσμιους ανταγωνισμούς και την ενεργειακή πολιτική των ΗΠΑ και της Κίνας.
Λέξεις Κλειδιά
Ενέργεια, γεωπολιτική, ενεργειακή εξάρτηση, ενεργειακή πολιτική, ΑΟΖ
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Διαφάνειες
  • Πολυμεσικό υλικό
  • Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
Περιγραφή
Πραγματοποιείται Χρήση Τ.Π.Ε. στη διδασκαλία για την πρόσβαση και προβολή στους φοιτητές ιστοσελίδων, πληροφοριών, ταινιών, ντοκιμαντέρ που σχετίζονται με το μάθημα. Πραγματοποιείται τακτική χρήση Τ.Π.Ε. στην επικοινωνία με τους φοιτητές για συνεννοήσεις σχετικά με την εκπαιδευτική διαδικασία, απορίες και προβληματισμούς σχετικά με τη μελέτη τους.
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις391,4
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων401,5
Συγγραφή εργασίας / εργασιών311,1
Σύνολο1104
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Η βαθμολογία σε κάθε μάθημα καθορίζεται από τον διδάσκοντα ο οποίος υποχρεώνεται να οργανώσει κατά την κρίση του γραπτές ή και προφορικές εξετάσεις. Η βαθμολογία σε κάθε μάθημα ακολουθεί την κλίμακα των ακέραιων αριθμών από ένα (1) έως δέκα (10). Βάση επιτυχίας είναι ο αριθμός πέντε (5). Κάθε μάθημα εξετάζεται στο τέλος του εξαμήνου το οποίο διδάχθηκε και επιπλέον στην εξεταστική του Σεπτεμβρίου. Η βαθμολογία προκύπτει από : a) το επίπεδο της γνώσης σχετικά με το γνωστικό αντικείμενο β)Τη δυνατότητα ανάλυσης και σύνθεσης της σκέψης του γ) Την κατανόηση του γνωστικού αντικειμένου
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εργασία (Διαμορφωτική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
1. Paul Kennedy, Η άνοδος και η πτώση των Μεγάλων Δυνάμεων, εκδόσεις Αξιωτέλη 1991 2. Κωνσταντίνος Γρίβας, Το τέλος του πετρελαίου και η αρχή της νέας αμερικανικής γεωστρατηγικής, εκδόσεις Λιβάνη 2008
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Κόκκινος – Δημήτριος, Γεωπολιτική της ενέργειας στο σύστημα Ευρώπη – Ασία - Μέση Ανατολή, εκδόσεις Λειμών, 2015 Θεόδωρος Τσακίρης, Ενεργειακή ασφάλεια και διεθνής πολιτική, Η γεωπολιτική του "Μαύρου Χρυσού" από την ανακάλυψη πετρελαίου στη Μέση Ανατολή έως τη Σχιστολιθική Επανάσταση (1908-2018), Εκδόσεις Παπαζήση, 2018 Οι πόλεμοι για τα πετρέλαια. Οι παγκόσμιες συγκρούσεις, οι τεχνολογίες, οι έρευνες, τα μυστικά της ΑΟΖ, περιοδική έκδοση εφ. Ελ. Τύπος, 2013 Ιωάννης Μάζης, Γεωπολιτική. Η θεωρία και η πράξη, εκδόσεις Παπαζήση 2002 Michael T. Klare, Resource Wars: The New Landscape of Global Conflict, 2001 Michael T. Klare, Rising Powers, Shrinking Planet: The New Geopolitics of Energy, Metropolitan Books, 2008 Daniel Yergin, The Prize. The Epic Quest for Oil, Money and Power-Simon & Schuster (1991)
Τελευταία Επικαιροποίηση
23-11-2020