ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΑΣΚΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ / Exercises on Historiographic Texts
ΚωδικόςΑΣΚ151
ΣχολήΦιλοσοφική
ΤμήμαΙστορίας και Αρχαιολογίας
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή/Εαρινή
ΚοινόΌχι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID600020411

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας 2020-2021

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 143
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚΟΡΜΟΣΥποχρεωτικό115

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΑΣΚΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ
Ακαδημαϊκό Έτος2022 – 2023
Περίοδος ΤάξηςΧειμερινή
Διδάσκοντες άλλων Κατηγοριών
Class ID
600220151
ΤμήμαΔιδάσκοντες
1. ΑΛΑΓΚΙΟΖΙΔΟΥ (Α-Επ)Σοφία Αλαγκιοζίδου
2. ΚΑΛΛΙΝΗΣ (Κλ-Μω)Γεώργιος Καλλίνης
3. ΑΛΑΓΚΙΟΖΙΔΟΥ (Ν-Σια)Σοφία Αλαγκιοζίδου
4. ΚΑΛΛΙΝΗΣ (Σιδ-Χατζ)Γεώργιος Καλλίνης
5. ΜΑΝΔΑΛΑΚΗ (Ευκ-Κεσ)Αικατερίνη Μανδαλάκη
Τύπος Μαθήματος
Γενικού Υποβάθρου
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτητές/φοιτήτριες θα έχουν επανοικειωθεί ορισμένα βασικά χαρακτηριστικά της αρχαίας ελληνικής γλώσσας, θα είναι σε θέση να αναλύσουν και να επανασυνθέσουν τη δομή ενός αρχαιοελληνικού κειμένου ώστε να αντλήσουν ιστορικές πληροφορίες τόσο από το περιεχόμενο όσο και από τη μορφή του, θα επανεκτιμήσουν την ικανότητα της αρχαιοελληνικής γλώσσας να "λέει τα πράγματα" με απλότητα και σαφήνεια, καθώς θα εξασκηθούν οι ίδιοι/ιες στην "ανάγνωση" της μορφής της σε κείμενα και έτσι θα ανακαλύψουν νέους τρόπους κατανόησης όχι μόνο του παρελθόντος αλλά και του παρόντος τους.
Γενικές Ικανότητες
  • Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
Περιεχόμενο Μαθήματος
Ο στόχος αυτού του εργαστηριακού μαθήματος είναι η επανοικείωση με τις ιδιαιτερότητες της αρχαιοελληνικής γλώσσας, ώστε τα αρχαιοελληνικά κείμενα να λειτουργήσουν ως ιστορικές πηγές όχι μόνο με το περιεχόμενό τους αλλά και με τη μορφή τους. Διάγραμμα παραδόσεων. Θέματα και κείμενα. 1ο μάθημα. Τα χαρακτηριστικά της αρχαιοελληνικής γλώσσας και η δημιουργία της ιστορίας. Οι γλωσσικές ιδιαιτερότητες της αρχαιοελληνικής και η ανάδυση της ιστορίας από τον μύθο. Ιλιάδα, Σ 501, Εκαταίος ο Μιλήσιος, Γενεηλογίαι, Ηρόδοτος, Ιστορίη, Διόδωρος ο Σικελιώτης, Βιβλιοθήκη, Θουκυδίδης, Ιστορία, Αρριανός, Αλεξάνδρου ανάβασις, «Προοίμια». 2ο μάθημα. Τα ονόματα. Τρία γένη, τρεις αριθμοί, τρεις κλίσεις. Η μελέτη της γραμματικής του ονόματος και η χρήση των αφηρημένων ουσιαστικών. Θουκυδίδης, Ιστορία 6.8.4-6.24.4. Η απόφαση για τη Σικελική εκστρατεία. 3ο μάθημα. Τα ονόματα. Η αυτονομία της λέξης (η κλιτικότητα). Ο ρόλος της κατάληξης των ουσιαστικών για την αναγνώριση της συντακτικής τους λειτουργίας. Ξενοφών, Κύρου ανάβασις 4.7.19-25. Οι Μύριοι φτάνουν επιτέλους στη θάλασσα. 4ο μάθημα. Η ρηματικότητα της αρχαιοελληνικής γλώσσας. Ο σχηματισμός των ρηματικών χρόνων και ο ρόλος του απαρεμφάτου και της μετοχής. Παυσανίας, Περιήγησις «Αττικά» 1.13.7-9. Ο άδοξος θάνατος ενός ενδόξου ανδρός. 5ο μάθημα. Ρήματα. Η όψη. Εξακολουθητικοί, συνοπτικοί και συντελεσμένοι χρόνοι ή πώς η αρχαιοελληνική γλώσσα δίνει περισσότερη σημασία στον τρόπο που το υποκείμενο αντιλαμβάνεται τον κόσμο. Θουκυδίδης, Ιστορία 7.84.1-5. Η σφαγή των Αθηναίων στον Ασσίναρο ποταμό της Σικελίας. 6ο μάθημα. Ρήματα. Οι εγκλίσεις. Η μορφή και το νόημα της επιλογής των εγκλίσεων και η ιδιαιτερότητα της ευκτικής. Ισοκράτης, Περί Ειρήνης 18-21. Ο πόλεμος και η ειρήνη. Μια δύσκολη επιλογή; 7ο μάθημα. Η γλώσσα που λέει αυτό που ονομάζει. Ετυμολογία. Η εκπληκτική ικανότητα της αρχαιοελληνικής να δημιουργεί καινούργιες λέξεις και η επίδρασή της στο παρόν των σύγχρονων ευρωπαϊκών γλωσσών. Θουκυδίδης, Ιστορία 2.37.1-3. Η αποκαλυπτική σημασία των λέξεων. 8ο μάθημα. Ο μακροπερίοδος λόγος. Από την πρόταση στην περίοδο. Πώς οργανώνεται μια πρόταση και πώς μια περίοδος λόγου. Πλούταρχος, Βίοι Παράλληλοι, «Περικλής» 7.1-6. Η εικόνα του δημοκρατικού ηγέτη. 9ο μάθημα. Ο μακροπερίοδος λόγος. Χαλαρό και περιοδικό ύφος. Παράταξη και υπόταξη. Κύριες και δευτερεύουσες προτάσεις. Λυσίας, Κατά Ερατοσθένους 8-13. Η σύλληψη του Λυσία από τους Τριάκοντα τυράννους. 10ο μάθημα. Η οργάνωση σε μια περίοδο λόγου και οι λέξεις-οδηγοί. Οι σύνδεσμοι, τα αναφορικά και τα μόρια ως σήματα της διάρθρωσης μιας περιόδου. Πλάτων, Συμπόσιον 202d-204b. Τι είναι ο έρωτας. 11ο μάθημα. Η ασυνέχεια στην αρχαιοελληνική σύνταξη. Το υπερβατό. Η απομάκρυνση των συνδεδεμένων νοηματικά λέξεων ως στοιχείο ύφους. Δημοσθένης, Ολυνθιακός Γ’ 3.24-26. Το παρελθόν ως πρότυπο. 12ο μάθημα. Απροσδόκητες γραμματικές επιλογές στην ιστοριογραφία. Η υπόθεση. Υποθετικοί λόγοι και ο ρόλος της στην ιστοριογραφία. Θουκυδίδης, Ιστορία 4.105.1-4.106.4. Η προσωπική εμπλοκή του ιστορικού στην Ιστορία. 13ο μάθημα. Μεταφράζοντας. Από τη συνθετικότητα της αρχαιοελληνικής στην αναλυτικότητα των σύγχρονων γλωσσών. Μεταφραστικές προκλήσεις και προβλήματα. Ξενοφών, Κύρου ανάβασις 3.1.2-3.
Λέξεις Κλειδιά
μύθος, ιστορία, ονόματα, ρήματα, ετυμολογία, προτάσεις, περίοδοι, υπόθεση, μετάφραση
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Σημειώσεις
  • Διαφάνειες
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
Περιγραφή
Διαφάνειες, πλατφόρμα e-learning ΑΠΘ
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις65
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων82.5
Εξετάσεις2.5
Σύνολο150
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Γραπτή εξέταση: Κατά την εξέταση θα διερευνηθεί κατά πόσο εμπεδώθηκαν οι ιδιαιτερότητες της αρχαιοελληνικής γλώσσας με τον γραμματικοσυντακτικό και ερμηνευτικό σχολιασμό αρχαιοελληνικών κειμένων.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής (Συμπερασματική)
  • Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Σύντομης Απάντησης (Συμπερασματική)
  • Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Εκτεταμένης Απάντησης (Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Lesky Albin, Ιστορία της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας, μτφρ. Α. Τσομπανάκης, Κυριακίδης, Θεσσαλονίκη Montanari Franco, Ιστορία της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας, επιμ. Ρεγκάκος Αντώνης, φιλ. επιμ. Μαυρουδής Αιμίλιος, University Studio Press, Θεσσαλονίκη
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Καζάζης Ι. Ν., Aρχαιοελληνικός πεζός λόγος, Ζήτης, 1992. Μαρκολόνγκο Α., Η υπέροχη γλώσσα, μτφρ. Α. Παπασταύρου, Πατάκης 2017. Ρομιγύ Ζ. –Τρεντέ Μ., Μαθήματα ελληνικών, μτφρ. Χρ. Σαμαρά, Ωκεανίδα, 2009. Denniston J. D., Greek Prose Style, Bloomsbury Publishing, 1998. Devine A. M. - Stephens L. D., Discontinuous Syntax. Hyperbaton in Greek, OUP 2000. Dover K. J., Greek Word Order, Bristol Classical Press 2000. Grethlein Jonas, «Time, Tense, and Temporality in Ancient Greek Historiography», https://www.oxfordhandbooks.com/view/10.1093/oxfordhb/9780199935390.001.0001/oxfordhb-9780199935390-e-43, 2014. Hansen H., «Greek Sentence Structure: Loose and Periodic Style», https://greek701.ws.gc.cuny.edu/essay-on-style/. Humbert J., Syntaxe grecque, Librairie C. Klincksieck, 1960. Markovic D., «Hyperbaton in the Greek Literary Sentence», Greek, Roman, and Byzantine Studies 46 (2006) 127–146. Mastronarde D., «Word Order in Ancient Greek», https://www.scribd.com/document/197240374/Word-Order-in-Ancient-Greek-Donald-Mastronarde.
Τελευταία Επικαιροποίηση
24-09-2022