Ειδικά θέματα Παπυρολογίας

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΕιδικά θέματα Παπυρολογίας / Special issues of Papyrology
ΚωδικόςΠΠΑ633
ΣχολήΦιλοσοφική
ΤμήμαΦιλολογίας
Κύκλος / Επίπεδο2ος / Μεταπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή/Εαρινή
ΚοινόΝαι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID600024037

Πρόγραμμα Σπουδών: ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΠΥΡΟΛΟΓΙΑΣ-ΠΑΛΑΙΟΓΡΑΦΙΑΣ

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 4
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
Βυζαντινή ΦιλολογίαΕπιλογήςΧειμερινό/Εαρινό-15
Παπυρολογία-ΠαλαιογραφίαΥποχρεωτικόΧειμερινό/Εαρινό-15
Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΕιδικά θέματα Παπυρολογίας
Ακαδημαϊκό Έτος2025 – 2026
Περίοδος ΤάξηςΧειμερινή
Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ
Ώρες Εβδομαδιαία3
Ώρες Συνολικά39
Class ID
600252593
Τύπος Μαθήματος
Eιδίκευσης / Kατεύθυνσης
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Σκοπός του μαθήματος είναι να παράσχει στους φοιτητές εξειδικευμένες γνώσεις σχετικά με τους λεγόμενους «μαγικούς» παπύρους της ρωμαϊκής και βυζαντινής περιόδου και να τους εξοικειώσει με τις απαρχές και την εξέλιξη της μαγικής λογοτεχνίας (στην ελληνιστική, ρωμαϊκή, βυζαντινή περίοδο), καθώς και με τις σχέσεις των συγγραφέων αυτών των κειμένων με τα αιγυπτιακά ιερατεία (αρχικά) και τον Χριστιανισμό (αργότερα). Βασικοί άξονες είναι η μεθοδολογία ανάγνωσης και μελέτης των παπύρων, η μεταγραφή, η κατηγοριοποίηση και η θεωρητική μελέτη των γραφών που εμφανίζονται κυρίως κατά την ρωμαϊκή και βυζαντινή περίοδο, η εκδοτική των παπύρων, η ενδεχόμενη ένταξή τους σε αρχειακά σύνολα, η αξιοποίησή τους για τη μελέτη της φιλολογίας, της θρησκείας και γενικότερα του πολιτισμού της Αιγύπτου και της ελληνορωμαϊκής ανατολής. Έμφαση δίνεται επίσης σε λογοτεχνικές και μη πηγές που σώζονται σε άλλους φορείς γραφής (όστρακα, πινακίδες κ.α.) από την ευρύτερη περιοχή της ανατολικής Μεσογείου. Μετά την επιτυχή παρακολούθηση και ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτητές αναμένεται: Να γνωρίζουν τη μεθοδολογία ανάγνωσης και μελέτης των «μαγικών» κειμένων που σώζονται κατά κύριο λόγο σε πάπυρο και δευτερευόντως σε άλλους φορείς γραφής. Να αναγνωρίζουν τις επισεσυρμένες και βιβλιακές γραφές και να τις κατηγοριοποιούν ανάλογα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Να είναι εξοικειωμένοι με την εκδοτική των παπύρων. Να είναι ικανοί να εντάσσουν τους «μαγικούς» παπύρους σε αρχειακά σύνολα. Να αξιολογούν τις ποικίλες φιλολογικές και θρησκειολογικές ή κοινωνικές πληροφορίες που μπορεί κανείς να αντλήσει μέσα από τη μελέτη των παπύρων για τις αρχαίες κοινωνίες.
Γενικές Ικανότητες
  • Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Αυτόνομη εργασία
  • Ομαδική εργασία
  • Εργασία σε διεθνές περιβάλλον
  • Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
  • Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
  • Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Στόχος του μαθήματος είναι η μελέτη «μαγικών» κειμένων που σώζονται σε παπύρους και άλλους φορείς γραφής από τη ρωμαϊκή και βυζαντινή περίοδο. Συγκεκριμένα οι παραδόσεις περιλαμβάνουν: • Εισαγωγικές πληροφορίες για την επιστήμη της παπυρολογίας, κωδικολογικές παρατηρήσεις, χρονολόγηση και προέλευση των παπύρων. • Εισαγωγή στην ανάγνωση και μεταγραφή των παπύρων, στην εκδοτική (σύμβολα) και τους κανόνες της. • Χρήση των ηλεκτρονικών υπολογιστών στην έκδοση, βάσεις δεδομένων (papyri.info, HGV, CEDΟPΑL, Trismegistos, Leuven Database of Ancient Books, κ.λπ.). • Είδη γραφών και παλαιογραφικός σχολιασμός των παπύρων. • Κριτικό υπόμνημα των παπυρολογικών εκδόσεων, διορθώσεις, • Χρήση παπυρολογικών λεξικών και λοιπών μελετών. Παρουσιάζονται και μελετώνται λεπτομερώς μαγικά εγχειρίδια που ανήκουν στην περίφημη «Μαγική Βιβλιοθήκη των Θηβών» (2ος έως 4ος μ.Χ. αι.), καθώς και «ενεργοποιημένα» κείμενα από μεταγενέστερες περιόδους (έως τον 10ο αι. μ.Χ.).
Λέξεις Κλειδιά
πάπυροι, μαγικά εγχειρίδια, θρησκεία, μαγεία, διαπολιτισμικές επιρροές
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Σημειώσεις
  • Διαφάνειες
  • Πολυμεσικό υλικό
  • Διαδραστικές ασκήσεις
  • Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Αξιολόγηση των Φοιτητών
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις39✓✓
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων150✓
Εκπόνηση μελέτης (project)60✓✓
Συγγραφή εργασίας / εργασιών171✓
Σύνολο420
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Συμμετοχή στο μάθημα 20%. Παρουσιάσεις σύντομων εργασιών 40%. Τελική γραπτή εργασία 40%. Επισημαίνεται ότι ο φόρτος εργασίας των φοιτητών/ητριών είναι ιδιαίτερα αυξημένος, επειδή μεγάλο ποσοστό της βιβλιογραφίας είναι ξενόγλωσση.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εργασία (Συμπερασματική)
  • Δημόσια Παρουσίαση (Συμπερασματική)
  • Έκθεση / Αναφορά (Διαμορφωτική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
• Ast, R./Jördens, A./Sarri, A. (2015), “Papyrus”, in: T. Meier/M.R. Ott/R. Sauer (eds.), Materiale Textkulturen: Konzepte – Materialien – Praktiken, Berlin, 307–321. • Bagnall, R.S. (ed.) (2009), The Oxford Handbook of Papyrology, Oxford/New York. • Betz, H.D. (ed.), The Greek Magical Papyri in Translation, Including the Demotic Spells, Chicago 19922. • Clarysse, W. (2009), “Egyptian Religion and Magic in the Papyri”, in: Bagnall 2009, 561–589. • Faraone, C.A./Torallas Tovar, S. (eds.), Greek and Egyptian Magical Formularies: Text and Translation, vol. I, Berkeley, CA, 2022. • Frankfurter, D. (ed.) (2019a), Guide to the Study of Ancient Magic, Leiden/Boston. • Muñoz Delgado, L. (2001) Léxico de magia y religión en los papiros mágicos griegos. Diccionario Griego-Español. Anejo V. Madrid. • Preisendanz, K. (ed.), Papyri Graecae Magicae. Die griechischen Zauberpapyri, 2 vols., Leipzig 1928–1931 (revised by A. Henrichs, Stuttgart 1973–1974). • Daniel, R.W./Maltomini, F., Supplementum Magicum, 2 vols., Papyrologica Coloniensia 16.1–2, Opladen 1990–1992.
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
• Ankarloo, B./Clark, S. (eds.) (1999), Witchcraft and Magic in Europe. Vol. II: Ancient Greece and Rome, London. • Asirvatham, S.R./Pache, C.O./Watrous, J. (eds.) (2001), Between Magic and Religion: Interdisciplinary Studies in Ancient Mediterranean Religion and Society, Lanham, MD. • Brashear, W.M. (1995), “The Greek Magical Papyri: An Introduction and Survey, Annotated Bibliography (1928–1994)”, in: ANRW ΙΙ 18.5, 3380–3684. • Meyer, M.W./Mirecki, P. (eds.) (1995), Ancient Magic and Ritual Power, Leiden/Boston. • Meyer, M.W./Smith, R. (eds.) (1994), Ancient Christian Magic: Coptic Texts of Ritual Power, San Francisco. • Skinner, S. (2014), Techniques of Graeco-Egyptian Magic, Singapore.
Τελευταία Επικαιροποίηση
10-04-2025