Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Οι φοιτητές και οι φοιτήτριες μαθαίνουν και κατανοούν βαθύτερα την ιστορία, την οργανολογία, το ρεπερτόριο του φλάουτου κατά τον 17ο και 18ο αιώνα σε μεγάλα μουσικά κέντρα (Βενετία, Λυών, Παρίσι, Βιέννη) γνωρίζοντας παράλληλα και τις ισχύουσες ιστορικές, κοινωνικές, οικονομικές συνθήκες, επιρροές και αλληλεπιδράσεις. Εξοικειώνονται με την ποικιλία των φλάουτων που χρησιμοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια των δύο αιώνων, τα διαφορετικά χαρακτηριστικά τους και την συνύπαρξή τους σε διάφορους τομείς της μουσικής πράξης, όπως η ορχήστρα και η μπάντα. Μαθαίνουν βασικές έννοιες της ρητορικής της μουσικής Μπαρόκ και για το έργο επιφανών φλαουτιστών στους τομείς της διδασκαλίας, της σύνθεσης και της μουσικής πράξης.
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το μάθημα εξετάζει σε χρονικό πλάτος δύο αιώνων την ιστορική, ιστοριογραφική και οργανολογική εξέλιξη του πλάγιου φλάουτου και εμβαθύνει σε ζητήματα ρεπερτορίου, διδασκαλίας και ερμηνείας του. Παρουσιάζονται οι τύποι φλάουτου διαφορετικών τονικοτήτων που χρησιμοποιούνταν κατά το Μπαρόκ και οι συνθήκες της σταδιακής επικράτησης ενός από αυτούς κατά το πέρασμα στη Σχολή του Mannheim και αργότερα στον Κλασικισμό και τον πρώιμο Ρομαντισμό, γεγονότα που οδήγησαν και στην τελειοποίηση του οργάνου από τον Theobald Böhm στα μέσα του 19ου αιώνα. Επιπλέον, δίνεται έμφαση στις διαδοχικές αλλαγές της παρουσίας και του ρόλου του οργάνου στα μουσικά σύνολα της εκάστοτε εποχής (Μπαρόκ ορχήστρα έως πρώιμου Ρομαντισμού), αλλά και του επαγγέλματος του φλαουτίστα ως σολίστ και μουσικού ορχήστρας, εξελίξεων ιδωμένων υπό το πρίσμα κοινωνικών, οικονομικών, πολιτικών και πολιτισμικών μεταβολών στον ευρωπαϊκό χώρο. Στο μάθημα μελετώνται και σχολιάζονται κριτικά επιστημονικά άρθρα ευρύτερου ιστορικού περιεχομένου σχετικά με την ενότητα της κάθε παράδοσης και ακούγονται εκτελέσεις έργων με όργανα εποχής. Όλα τα παραπάνω πιστεύεται ότι συμβάλλουν στην καλύτερη εμπέδωση του ιστορικού και αισθητικού συγκείμενου της κατασκευαστικής εξέλιξης και του ρεπερτορίου του φλάουτου.
Λέξεις Κλειδιά
Φλάουτο, Μπαρόκ, διδακτικές μέθοδοι, θεωρητικές πραγματείες, Ρητορική, Johann Joachim Quanzt, κουρδίσματα, ρεπερτόριο
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Κούντουρας, Δημήτρης. Εισαγωγή στην ερμηνεία της μουσικής μπαρόκ. Αθήνα: Εκδόσεις Νικολαϊδη, 2020.
Μπαμίχας, Πύρρος. Μουσική και πολιτική στην καθολική Ευρώπη του Μπαρόκ. Αθήνα: Νάκας - Παπαγρηγορίου, 2023.
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Βιβλία/books
Bartel, Dietrich. 1997. Musica Poetica: Musical Rhetorical Figures in German Baroque Music. Lincoln and London: University of Nebraska Press.
Brown, Rachel. 2002. The Early Flute. A Practical Guide. Cambridge Handbooks to the Historical Performance of Music. Cambridge: Cambridge University Press.
Clark, Caryl (ed.). 2005.The Cambridge Companion to Haydn. Cambridge: Cambridge University Press.
Goldberg, Adolph. 1987. Porträts und Biographien hervorragender Flöten-Virtuosen, -Dilettanten und -Komponisten. Celle: Moeck. Reprint of the edition, Berlin: 1906.
Lawson, Colin (ed.). 2003. The Cambridge Companion to the Orchestra. Cambridge: Cambridge University Press.
Lenski, Karl und Peter Spohr. 1987. Von Hotteterre bis Lot. 200 Jahre Flötenbau in Frankreich. Ausstellung anlässlich des Flöten Festivals in Frankfurt, 9.-11. Oktober 1987 der Deutschen Gesellschaft für Flöte (DGfFl).
Powell, Ardal. 2002. The Flute. New Haven and London: Yale University Press.
Taruskin, Richard. 2005. The Oxford History of Western Music. Vol. 2. The Seventeenth and Eighteenth Centuries. Oxford – New York: Oxford University Press.
Toff, Nancy. 1996. The Flute Book. A Complete Guide for Students and Performers, 2nd edition. Oxford – New York: Oxford University Press.
Zaslaw, Neal (ed). 1989. Man and Music. The Classical Era. From the 1740s to the End of the 18th Century. Hampshire: The Macmillan Press Ltd.
Άρθρα/articles
Addington, Christopher. 1984. “In Search of the Baroque Flute: The Flute Family 1680-1750.” Early Music 12, no. 1 Oxford University Press: 34-47. http://www.jstor.org/stable/3127151.
Chantler, Abigail. 2003. “The ‘Sturm und Drang’ Style Revisited». International Review of the Aesthetics and Sociology of Music 34 / Νo. 1: 17-31. http://www.jstor.org/stable/30032113.
Spitzer, John. 1987. “Musical Attribution and Critical Judgement: The Rise and Fall of the Sinfonia Concertante for Winds, K. 297b”. The Journal of Musicology 5 / Νo. 3: 319-356. https://doi:10.2307/763696.
Ward, Martha Kingdom. 1954. “Mozart and the Flute”. Music & Letters 35, no. 4: 294-308. www.jstor.com/stable/730699.