Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Μετά από την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτήτριες και οι φοιτητές θα είναι σε θέση:
1. να αντιλαμβάνονται το ρόλο, τις βασικές αρχές λειτουργίας και τα οικονομικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά οφέλη των συστημάτων δημόσιων συγκοινωνιών.
2. να κατανοούν το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των δημόσιων συγκοινωνιών στην Ελλάδα και παγκοσμίως και να αντιλαμβάνονται τις έννοιες της ανάθεσης συγκοινωνιακού έργου και των σχετικών διαγωνιστικών διαδικασιών και τύπων συμβολαίων.
3. να διακρίνουν, να εξηγούν και να είναι σε θέση να αναλύσουν και να επεξεργαστούν τις διακριτές οντότητες που απαρτίζουν ένα σύστημα δημόσιων συγκοινωνιών (προσωπικό, υποδομές, υπηρεσίες, τροχαίο υλικό κ.λπ.).
4. να μπορούν να επιλύουν ασκήσεις και προβλήματα που αναφέρονται στο τακτικό σχεδιασμό δικτύων δημόσιων συγκοινωνιών και συγκεκριμένα αφορούν στη δρομολόγηση των οχημάτων, στον υπολογισμό της απαιτούμενης μεταφορικής ικανότητας, στη ρύθμιση των συχνοτήτων εξυπηρέτησης, στη χάραξη πορείας των γραμμών, στον υπολογισμό της στάθμης εξυπηρέτησης των επιβατών κ.λπ.
5. να έχουν σχηματίσει ολοκληρωμένη αντίληψη για τους τρόπους και τις διαδικασίες αξιολόγησης των συστημάτων δημόσιων συγκοινωνιών σε επίπεδο ποιότητας εξυπηρέτησης και σε επίπεδο οικονομικής αποδοτικότητας και αποτελεσματικότητας (μέσω και της ανάπτυξης υποδειγμάτων κατανομής κόστους).
6. να γνωρίσουν τις σύγχρονες απαιτήσεις στο πεδίο των δημόσιων συγκοινωνιών που κυρίως αναφέρονται στη βελτίωση της προσβασιμότητας τους (τροχαίο υλικό και υποδομές), στη μείωση του χρόνου διαδρομής, στην ανάπτυξη υβριδικών και καινοτόμων συστημάτων εξυπηρέτησης (π.χ. flexible transport systems και bus rapid transit) και στην εφαρμογή νέων τεχνολογιών στον τομέα της παρακολούθησης του στόλου, της παροχής πληροφόρησης, της ασφάλειας κ.λπ.
Περιεχόμενο Μαθήματος
1. Σχεδιασμός Συστημάτων Δημόσιων Συγκοινωνιών: Στρατηγικός και Τακτικός σχεδιασμός απλών ή πολυτροπικών συστημάτων επιβατικών μεταφορών, μεταφορική ικανότητα γραμμών, λειτουργικά και γεωμετρικά χαρακτηριστικά δικτύων, χωρική και χρονική διακύμανση της ζήτησης, στάθμες εξυπηρέτησης, μέθοδοι και τεχνικές δρομολόγησης οχημάτων, υπολογισμός συχνοτήτων εξυπηρέτησης και απαιτούμενων πόρων (στόλος, προσωπικό), απαιτούμενα λειτουργικά χαρακτηριστικά υποδομών και τροχαίου υλικού, εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία.
2. Οργάνωση Συστημάτων Δημόσιων Συγκοινωνιών: Βασικά χαρακτηριστικά εκμετάλλευσης οδικών και σιδηροδρομικών συστημάτων (προσωπικό, υποδομές, στόλος, εγκαταστάσεις κ.λπ.), υποδείγματα κατανομής κόστους, οργανωτική διάρθρωση των φορέων (εποπτικές αρχές, πάροχοι μεταφορικού έργου), θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας, διαγωνιστικές διαδικασίες ανάθεσης μεταφορικού έργου, κανονισμοί και δικαιώματα επιβατών, υπηρεσίες επιβατών (πληροφόρηση, νέες τεχνολογίες), στρατηγικές marketing.
3. Αξιολόγηση Συστημάτων Δημοσίων Συγκοινωνιών: Δείκτες αποδοτικότητας κόστους, αποτελεσματικότητας κόστους και αποτελεσματικότητας εξυπηρέτησης. Κριτήρια Ποιότητας εξυπηρέτησης (Ευρωπαϊκά και Διεθνή πρότυπα). Έρευνες και μετρήσεις ποιότητας εξυπηρέτησης (customer satisfaction surveys, mystery shopping surveys). Έρευνες και μετρήσεις επιβατικής κίνησης (διακύμανση ζήτησης). Μέθοδοι παρακολούθησης και αξιολόγησης επιδόσεων (π.χ. πρότυπες τιμές, σύγκριση με έτος βάσης, συγκριτική μέτρηση επιδόσεων (benchmarking)). Ολοκληρωμένα συστήματα μέτρησης και παρακολούθησης επιδόσεων.
Λέξεις Κλειδιά
1. Design of Public Transport Systems: Strategic and Tactical planning of one-mode or multimodal passenger transport systems, capacity availability, functional and geometric characteristics of networks, spatial and temporal variability of demand, Levels of Service (LoS), methods and techniques for vehicles' scheduling, estimation of service frequencies and required resources (fleet, personnel), required functional characteristics of infrastructures, facilities and rolling stock, requirements for public transport passengers with disabilities. 2. Organization of Public Transport Systems: Main operational features of road and rail public transport systems (staff, infrastructure, fleet, facilities, etc.), cost allocation models, organizational structure of institutional entities (contracting authorities, public transport operators), institutional framework, competitive tendering and awarding procedures, charts of passenger rights, customer care services (information, new technologies), marketing strategies. 3. As
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
1. Tyrinopoulos, G., Kepaptsoglou, K. (2015). Αξιολόγηση και έλεγχος ποιότητας συγκοινωνιακών συστημάτων και υπηρεσιών. Kallipos, Open Academic Editions. http://hdl.handle.net/11419/3561
2. Καρλαύτης, Μ., Λυμπέρης, Κ. (2009). Συστήματα Αστικών Συγκοινωνιών. Αθήνα: Συμμετρία.
3. Vuchic, V.R. (2005). Urban Transit: Operations, Planning and Economics. Book published by John Wiley & Sons. ISBN: 978-0-471-63265-8
4. Ν. Γαβανάς, Π. Παπαϊωάννου, Ι. Πολίτης, Μ. Πιτσιάβα-Λατινοπούλου, (2015), Αστικά οδικά δίκτυα και διαχείριση κινητικότητας, ΣΕΑΒ, Ηλεκτρονικά Ακαδημαϊκά Συγγράμματα HEAL-Link.