ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΘΟΝΗ

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΑΠΕΙΚΟΝΙΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΘΟΝΗ / PORTRAYALS OF CHILDHOOD IN BOOK AND SCREEN
ΚωδικόςΕΠΜ31
ΣχολήΠαιδαγωγική
ΤμήμαΠαιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή/Εαρινή
Υπεύθυνος/ηΔημήτριος Γουλής
ΚοινόΌχι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID600024133

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης Μερικής Φοίτησης (2026-σήμερα)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 0
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚΟΡΜΟΣΕπιλογής535

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης (2024-σήμερα)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 2
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚΟΡΜΟΣΕπιλογής535

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΑΠΕΙΚΟΝΙΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΘΟΝΗ
Ακαδημαϊκό Έτος2025 – 2026
Περίοδος ΤάξηςΧειμερινή
Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ
Ώρες Εβδομαδιαία3
Ώρες Συνολικά39
Class ID
600278122
Τύπος Μαθήματος
Γενικού Υποβάθρου
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία)
Προαπαιτήσεις
Γενικές Προαπαιτήσεις
Στόχος του συγκεκριμένου μαθήματος είναι η ανάπτυξη του κριτικού γραμματισμού τόσο στη λογοτεχνία όσο και τον κινηματογράφο μέσω της σχέσης που αναπτύσσεται με τη διασκευή λογοτεχνικών κειμένων για παιδιά στη μικρή και τη μεγάλη οθόνη. Η σχέση αυτή αποτελεί έναν ισχυρό τρόπος μετάδοσης, διατήρησης και αναμόρφωσης του πολιτισμικού κεφαλαίου που φέρουν τα λογοτεχνικά κείμενα. Ως εκ τούτου, οι κινηματογραφικές και τηλεοπτικές διασκευές λογοτεχνικών κειμένων για παιδιά παίζουν καθοριστικό ρόλο στην πολιτισμική αναπαραγωγή και μεταμόρφωση της παιδικής ηλικίας και παρέχουν ένα πλούσιο πεδίο για την εξέταση της μετάδοσης και προσαρμογή πολιτιστικών αξιών και ιδεολογιών. Έτσι, οι κινηματογραφικές διασκευές λογοτεχνικών κειμένων για παιδιά και νέους έχουν παίξει, επίσης, και συνεχίζουν να παίζουν έναν κρίσιμο ρόλο στις αναπαραστάσεις της παιδικής ηλικίας στον εικοστό αλλά και στις και αρχές του εικοστού πρώτου αιώνα.
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Στους επιμέρους μαθησιακούς στόχους του μαθήματος εντοπίζονται οι παρακάτω: - Εξοικείωση και γνωριμία με τον ευρύτερο χώρο της παιδικής λογοτεχνίας και του κινηματογράφου για παιδιά. - Κατανόηση των ιδιαίτερων προσδιοριστικών χαρακτηριστικών της λογοτεχνίας και του κινηματογράφου για παιδιά. - Γνωριμία με τον ευρύτερο χώρο της σύγχρονης θεωρίας για τη σχέση της παιδικής λογοτεχνίας με το σινεμά και τις κινηματογραφικές προσαρμογές της. - Κατάκτηση δεξιοτήτων που αφορούν στην επιλογή των κατάλληλων ταινιών για παιδιά αλλά και τη δημιουργία και εφαρμογή παιδαγωγικών προγραμμάτων με περιεχόμενο διδακτικές προσεγγίσεις της παιδικής Λογοτεχνίας και του κινηματογράφου για παιδιά.
Γενικές Ικανότητες
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Λήψη αποφάσεων
  • Ομαδική εργασία
  • Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
  • Σχεδιασμός και διαχείριση έργων
  • Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
  • Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
1. Παιδική ηλικία (ιστορική και κοινωνιολογική προσέγγιση) 2. Σύντομη ιστορική και κοινωνιολογική ανασκόπηση της παιδικής λογοτεχνίας. Έννοια, περιεχόμενο και ιδιαιτερότητες της παιδικής λογοτεχνίας. 3. Η συνάντηση της παιδικής ηλικίας με τον κινηματογράφο. Οι πρώτες διασκευές της παιδικής λογοτεχνίας στο σινεμά. Θεωρίες και αντιλήψεις για την μετάπλαση της λογοτεχνίας στον κινηματογράφο και αντίστροφα. Η σχέση του κειμένου-πηγή με την κινηματογραφική του εκδοχή. 4. Η παιδική ηλικία στον κινηματογράφο: μια διαχρονική σχέση, που συνεχώς επαναπροσδιορίζεται. Κινηματογραφικό είδος ή κινηματογραφική ματιά; 5. Η καταγωγή των ιστοριών για την παιδική ηλικία και η αγαπημένη παιδική ηλικία του κινηματογράφου. Το κοινό: τρόποι συνάντησης ενήλικων και ανήλικων θεατών με την παιδική ηλικία στον κινηματογράφο και σε άλλα ΜΜΕ. Η λογοκρισία, τα στερεότυπα, το σύγχρονο πολυμεσικό περιβάλλον. 6. Η ιστορία της παρουσίας της παιδικής ηλικίας στον κινηματογράφο σε Αμερική και Ευρώπη. Νέες κινηματογραφικές ματιές στην οθόνη με παιδιά (Ιράν, Κίνα, Κορέα, Ιαπωνία, Μέση Ανατολή, Βραζιλία, ανεξάρτητο σινεμά) 7. Θεματικά μοτίβα (πένθος & η απώλεια, οι συγκρούσεις και οι διαμάχες, η εξάρτηση, φυγή και ελευθερία, η φιλία και ο έρωτας, ο φόβος, η σχέση του παιδιού με τα ζώα), και αφηγηματικά σχήματα (ταινίες ωρίμανσης, το δίδυμο παιδιού-ενήλικα, ιστορίες με παρέες, pastiche) του κινηματογράφου της παιδικής ηλικίας. 8. Άγγελοι, τέρατα και παιδική ηλικία: οριακότητα και το Quotidian Surreal: βία, ωμότητα και παιδική ηλικία στη λογοτεχνία για παιδιά και τον κινηματογράφο. 9. Το θαυμαστό στοιχείο και η νοσταλγία στη λογοτεχνία και τις ταινίες για την παιδική ηλικία. 10. Μίξη ειδών, διακειμενικότητα και μεταμυθοπλασία στη λογοτεχνία για παιδιά και τον κινηματογράφο. 11. Διασκευές της παιδικής λογοτεχνίας στην τηλεοπτική οθόνη. Τηλεοπτικές σειρές και τηλεοπτικά κανάλια για/με παιδιά (ΗΠΑ, Ευρώπη, Ασία, Λατινική Αμερική). Η χρυσή δεκαετία του ’80 στην Ελλάδα. Οι νέες, ψηφιακές πλατφόρμες. Οι συμβάσεις στις σειρές των κινουμένων σχεδίων. 12. Ποια είναι τα κύρια χαρακτηριστικά μιας επιτυχημένης μεταφοράς της παιδικής λογοτεχνίας σε ταινία για παιδικό κοινό. Διακειμενικότητα, μάρκετινγκ και ταινίες για παιδιά και εφήβους. 13. Δημιουργία και εφαρμογή Παιδαγωγικών Προγραμμάτων με περιεχόμενο διδακτικές προσεγγίσεις της παιδικής Λογοτεχνίας και του κινηματογράφου για παιδιά.
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Σημειώσεις
  • Διαφάνειες
  • Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Εργαστηριακή Εκπαίδευση
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Αξιολόγηση των Φοιτητών
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις90
Σεμινάρια15
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων35
Εξετάσεις10
Σύνολο150
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Για το ακαδημαϊκό έτος 2022-2023 προβλέπεται η σύνταξη εργασίας, συγκεκριμένων προδιαγραφών, οι οποίες θα διευκρινιστούν στο πρώτο μάθημα και θα αναρτηθούν στο e-learning.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εργασία (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Γουλής, Δ., Εικόνες της παιδικής ηλικίας στη μεγάλη οθόνη. Σκέψεις και ιδέες για την αξιοποίηση του κινηματογράφου στην εκπαίδευση. Εκδόσεις University Studio Press, Θεσσαλονίκη 2016. Κακλαμανίδου Δ., Όταν το μυθιστόρημα συνάντησε τον κινηματογράφο, Εκδ. Αιγόκερως, Αθήνα 2006.
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Ανδρεάδου, Χ., Γουλής, Δ., Γρόσδος, Στ. (2006). «Κινηματογράφος στο σχολείο: μια αισθητική εμπειρία» Στο: Πρακτικά, 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Σχολικών Πολιτιστικών Προγραμμάτων, Πολιτισμός και Αισθητική στην Εκπαίδευση. Πειραιάς: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών-Ελληνική Εταιρεία Προστασίας Περιβάλλοντος και Πολιτιστικής Κληρονομιάς, Πανεπιστήμιο Πειραιά, 25-26 Νοεμβρίου 2006. Γουλής, Δ., Γρόσδος, Στ., Καρακίτσιος Α., (2012). «Ο μικρός Νικόλας ζωντάνεψε; Κειμενοεικονικές προσεγγίσεις (λογοτεχνία vs κινηματογράφος)» στο Κωτόπουλος Τρ., Σουλιώτη Δ. (επ.), Θέματα Παιδικής Λογοτεχνίας, εκδ. Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Θεσσαλονίκη, 17-35. Goulis, D. (2016). “Science Fiction and childhood: Reaching for the Other through the poetics of Otherness”. International Conference: Detecting film education at the transnational level/Greece-Poland-Hungary, February 27-28, 2016, Euforia-Creative Europe MEDIA, Thessaloniki International Film Festival, Akademia Nauk/Poland, Laterna Magica/Hungary, 81-95. Γουλής, Δ., (2021). «Η δαιμονική οθόνη και η παιδική ηλικία. Κινηματογραφικές απεικονίσεις του κακού παιδιού», στο Μ. Κανατσούλη, Ρ. Αγγελάκη, Δ. Σουλιώτη (επ.) Αφηγήσεις και «αφηγήσεις» για την Παιδική Ηλικία, Τόμος Πρακτικών Συνεδρίου, 18-19 Οκτωβρίου 2019, Θεσσαλονίκη: εκδ. University Studio Press, 63-72. Street, D. (1982). “An Overview of Commercial Filmic Adaptation of Children's Fiction”. Children's Literature Association Quarterly, 7(3), 13-17. Stahl J.D. (1982). “Media Adaptations of Children’s Literature: The Brave New Genre”. Children’s Literature Association Quarterly, 7(3), 1982, 5-9. Hermansson C. (2019). Filming the Children's Book: Adapting Metafiction. Edinburgh: Edinburgh University Press. McCallum R. (2018). Screen Adaptations and the Politics of Childhood. Transforming Children’s Literature into Film. London: Palgrave Macmillan. Hutcheon, L.A. (2006). Theory of Adaptation, London: Routledge. Buchbinder, D. (2011). ‘From “Wizard” to “Wicked”: Adaptation Theory and Young Adult Fiction’. Contemporary Children’s Literature and Film: Engaging with Theory. Eds. Kerry Mallan and Clare Bradford. Basingstoke, Hampshire: Palgrave Macmillan. Zipes,@ (2011). The Enchanted Screen: The Unknown History of Fairy-tale Films. New York. Bluestone, G. (1957). Novels into Film. Baltimore: Johns Hopkins University Press. Tankard, P. (2007). The Lion, the Witch and the Multiplex. Fantasy Fiction into Film: Essays. Eds. Leslie Stratyner & James R. Keller. Jefferson, North Carolina and Lon-don. Thacker, Deborah Cogan & Jean Webb (2002). Introducing Children’s Literature: From Romanticism to Postmodernism. London: Routledge. Arroyo F., “Littérature et cinéma”. Encontro Nacional sobre o Ensino das Línguas Vivas no Ensino Superior, 5º: actas, 39-50 Gabrielle Germain (2014). Adaptations cinématographiques d’Alice au pays des merveil-les et de De l’autre côté du miroir de Lewis Carrol. Analyse des transécritures de Walt Disney, Jan Švankmajer et Tim Burton. Mémoire. Université Laval, Québec. Laurie Durrenmath, L'adaptation d'un conte de fées littéraire au cinéma: l'exemple de La Belle et la Bête de Walt Disney. Mémoire. Université Lyon 2, Lyon 2011. Adrienne Boutang (2021). Les adaptations de littérature jeunesse au cinéma. CRIT-Centre de recherches interdisciplinaires et transculturelles-UFC (UR 3224) De-cember 14. https://hal.archives-ouvertes.fr/hal-03478847/document Χατζηιωαννίδου Ε. (2016), Κινηματογραφική μεταφορά του Μυστικού Κήπου: συγκριτική μελέτη του βιβλίου και της διασκευής του 1987, Ηλεκτρονικό Περιοδικό Κείμενα, 24. Διδακτικές Σημειώσεις στην προσωπική ιστοσελίδα του διδάσκοντος
Τελευταία Επικαιροποίηση
05-11-2024