Η ΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ
| Τίτλος | Η ΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ / T7-E7 THE CITY AT HUMAN SCALE |
| Κωδικός | Θ7-Ε7 |
| Σχολή | Πολυτεχνική |
| Τμήμα | Μηχανικών Χωροταξίας και Ανάπτυξης |
| Κύκλος / Επίπεδο | 1ος / Προπτυχιακό |
| Περίοδος Διδασκαλίας | Χειμερινή |
| Υπεύθυνος/η | Γαρυφαλλιά Κατσαβουνίδου |
| Κοινό | Ναι |
| Κατάσταση | Ενεργό |
| Course ID | 600019950 |
Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Μηχανικών Χωροταξίας και Ανάπτυξης (2020-σήμερα)
Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 60
| Κατεύθυνση | Τύπος Παρακολούθησης | Εξάμηνο | Έτος | ECTS |
|---|---|---|---|---|
| ΚΟΡΜΟΣ | Επιλογής | 7 | 4 | 4 |
| Τίτλος | Η ΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ |
| Ακαδημαϊκό Έτος | 2025 – 2026 |
| Περίοδος Τάξης | Χειμερινή |
| Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ | |
| Ώρες Εβδομαδιαία | 3 |
| Ώρες Συνολικά | 39 |
| Class ID | 600289156
|
Επικ-προκλήσεις
- Βιώσιμος μετασχηματισμός
Τύπος Μαθήματος
Eιδίκευσης / Kατεύθυνσης
Τύπος Μαθήματος 2016-2020
- Επιστημονικής Περιοχής
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Εμβάθυνσης / Εμπέδωσης Γνώσεων
Τρόπος Παράδοσης
- Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
- e-Οδηγός Σπουδών https://qa.auth.gr/el/class/1/600289156
- eLearning (Moodle): https://elearning.auth.gr/course/view.php?id=4309
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές
προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
- Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
- Αγγλικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Προαπαιτήσεις
Προαπαιτούμενα Μαθήματα
- Θ1-1 ΠΟΛΗ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑ
- ΣΕ1-1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΧΩΡΙΚΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ
- ΣΕ2-1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΑΣΤΙΚΟ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ
Γενικές Προαπαιτήσεις
Αναφορικά με το πρόγραμμα σπουδών του ΤΜΧΑ, για την παρακολούθηση του μαθήματος, οι φοιτητές και φοιτήτριες θα πρέπει να έχουν κατακτήσει το βασικό υπόβαθρο πολεοδομικών γνώσεων, έχοντας παρακολουθήσει με επιτυχία το θεωρητικό μάθημα Θ1-1 Πόλη και Πολεοδομία καθώς και τα σχεδιαστικά εργαστήρια του 1ου έτους (ΣΕ1-1 και ΣΕ2-1) και 2ου έτους (ΣΕ3-1 και ΣΕ4-1).
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές/φοιτήτριες θα μπορούν να:
• κατανοούν την έννοια της "κλίμακας του ανθρώπου" στον αστικό σχεδιασμό, την ιστορία και τη διαχρονική της σημασία, καθώς και τις ποικίλες διαφορετικές εκφάνσεις της στη σημερινή εποχή
• αντιλαμβάνονται την καίρια συμβολή του σχεδιασμού του δημόσιου χώρου για τη "ζωή ανάμεσα στα κτήρια", και τον δημιουργικό του ρόλο ως το υλικό πλαίσιο για την καθημερινή εμπειρία και την ποιότητα ζωής των ανθρώπων στην πόλη
• συνδέουν θεωρία με πράξη μέσω κριτικής εξέτασης σχεδιαστικών πρακτικών και αξιολόγησης υλοποιημένων παραδειγμάτων, μέσα από μεθοδολογίες παρατηρησιακής έρευνας, υπό το πρίσμα του ανθρωποκεντρικού σχεδιασμού
• εφαρμόζουν τις βασικές αρχές της ανθρωποκεντρικής προσέγγισης στις προτάσεις και μελέτες τους, από την κλίμακα της στρατηγικής έως την κλίμακα του φυσικού σχεδιασμού του αστικού χώρου
Γενικές Ικανότητες
- Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
- Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
- Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
- Λήψη αποφάσεων
- Αυτόνομη εργασία
- Ομαδική εργασία
- Εργασία σε διεθνές περιβάλλον
- Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
- Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον
- Επίδειξη κοινωνικής, επαγγελματικής και ηθικής υπευθυνότητας και ευαισθησίας σε θέματα φύλου
- Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
- Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το μάθημα απευθύνεται σε φοιτήτριες και φοιτητές που ενδιαφέρονται να βρουν απαντήσεις στα ερωτήματα:
- Πώς μπορεί ο αστικός σχεδιασμός να προάγει μια καλύτερη ζωή μέσα στην πόλη;
- Τι κάνει ένα αστικό περιβάλλον ελκυστικό; Ποια είναι τα χαρακτηριστικά των επιτυχημένων δημόσιων χώρων;
- Ποιες γνώσεις, εργαλεία και τεχνικές χρειαζόμαστε για να σχεδιάσουμε την πόλη με σκοπό την καλύτερη ικανοποίηση των αναγκών των ανθρώπων, αλλά και για ένα βιώσιμο μέλλον;
Το μάθημα οργανώνεται σε 13 τρίωρα μαθήματα, οργανωμένα γύρω από ισάριθμες παρουσιάσεις / διαλέξεις από τη διδάσκουσα, αλλά έχουν έντονα σεμιναριακό χαρακτήρα, με έμφαση στην ενεργό συμμετοχή και στη διάδραση μεταξύ των φοιτητών και φοιτητριών. Έμφαση δίνεται στην ομαδική συνεργασία και στο διάλογο, μέσα από διάφορα εκπαιδευτικά εργαλεία, όπως ομαδικές ασκήσεις μέσα στην τάξη, συμπλήρωση φύλλων εργασίας, παρακολούθηση ταινιών και συζήτηση πάνω σε αυτές, εκπόνηση ομαδικών εργασιών, τόσο βιβλιογραφικών όσο και μελέτης και παρατήρησης στο πεδίο της πόλης. Κατά περίπτωση, ένα μέρος του μαθήματος θα διεξάγεται μέσω επισκέψεων στο πεδίο (σε διάφορους δημόσιους χώρους και γειτονιές στην πόλη της Θεσσαλονίκης).
Το περιεχόμενο του μαθήματος είναι το εξής:
1) Ορισμός της έννοιας της "κλίμακας του ανθρώπου" και της ανθρωποκεντρικής προσέγγισης στις αστικές σπουδές
2) Η κοινωνική θεώρηση της πόλης και η ανθρωποκεντρική προσέγγιση από το 1960 και μέχρι σήμερα
3) "Πρώτα οι άνθρωποι": Η φιλοσοφία του Jan Gehl για τη "ζωή ανάμεσα στα κτήρια"
4) Μεθοδολογία ανθρωποκεντρικής έρευνας στην αναγνώριση πεδίου και στην αστική ανάλυση
5) Ανοικτοί χώροι συνάθροισης και αναψυχής: βασικές αρχές για επιτυχημένους, ζωντανούς δημόσιους χώρους
6) Βιοκλιματικός σχεδιασμός ανοικτών χώρων: προδιαγραφές και εφαρμογές
7) Σχεδιάζοντας δημόσιους χώρους για τα παιδιά και τους νέους ανθρώπους
8) Ανθρωποκεντρικός σχεδιασμός της αστικής κινητικότητας
9) Σχεδιάζοντας πόλεις για περπάτημα: βασικές αρχές και εφαρμογές
10) Σχεδιάζοντας πόλεις για ποδήλατο: σχεδιαστικές αρχές και εφαρμογές
11) Η ανάγκη για αλλαγή παραδείγματος: Πόλεις και κλιματική κρίση
Λέξεις Κλειδιά
αστικός σχεδιασμός, κλίμακα του ανθρώπου, δημόσιος χώρος, παρατηρησιακή έρευνα, μεθοδολογία αστικής ανάπλασης
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
- Σημειώσεις
- Διαφάνειες
- Πολυμεσικό υλικό
- Διαδραστικές ασκήσεις
- Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
- Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Εργαστηριακή Εκπαίδευση
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Αξιολόγηση των Φοιτητών
Περιγραφή
Στην τάξη χρησιμοποιούνται: υπολογιστής, προβολέας, ηχεία (για προβολή οπτικοακουστικού υλικού). Όλο το υλικό του μαθήματος (διαλέξεις, εργασίες, βιβλιογραφία) είναι διαθέσιμο στην ιστοσελίδα του μαθήματος στο elearning. Η επικοινωνία με τους φοιτητές και τις φοιτήτριες γίνεται μέσω ηλεκτρονικής αλληλογραφίας και μέσω forum στην πλατφόρμα του elearning. Τόσο τα quiz αυτοαξιολόγησης - εμπέδωσης της ύλης όσο και η τελική εξέταση θα γίνεται μέσω του elearning.
Οργάνωση Μαθήματος
| Δραστηριότητες | Φόρτος Εργασίας | ECTS | Ατομικά | Ομαδικά | Erasmus |
|---|---|---|---|---|---|
| Διαλέξεις | 39 | 1,4 | ✓ | ✓ | |
| Σεμινάρια | 12 | 0,4 | ✓ | ✓ | |
| Άσκηση Πεδίου | 9 | 0,3 | ✓ | ✓ | ✓ |
| Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων | 12 | 0,4 | ✓ | ✓ | |
| Εκπαιδευτικές επισκέψεις και παρακολούθηση συνεδρίων / σεμιναρίων / εκδηλώσεων | 6 | 0,2 | ✓ | ✓ | |
| Εκπόνηση μελέτης (project) | 6 | 0,2 | ✓ | ✓ | ✓ |
| Συγγραφή εργασίας / εργασιών | 12 | 0,4 | ✓ | ✓ | |
| Εξετάσεις | 12 | 0,4 | ✓ | ✓ | |
| Σύνολο | 108 | 4 |
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Η αξιολόγηση των φοιτητών και φοιτητριών θα βασιστεί:
- Στην ενεργό συμμετοχή στις διαλέξεις, τα σεμινάρια και τις εκπαιδευτικές επισκέψεις [20%]
- Στην επιτυχή ολοκλήρωση των διαμορφωτικών εξετάσεων μέσω elearning [25%]
- Στις εργασίες [30%]
- Στην τελική γραπτή εξέταση [25%]
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Σύντομης Απάντησης (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
- Γραπτή Εργασία (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
- Προφορική Εξέταση (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
- Δημόσια Παρουσίαση (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Κατσαβουνίδου Γ. (2023), Παιδί, πόλη και σχεδιασμός: Το Spielraum, Αθήνα: Κριτική.
Gehl, J. (2013). Η Ζωή Ανάμεσα στα Κτίρια: Χρησιμοποιώντας το δημόσιο χώρο. Βόλος: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Θεσσαλίας.
Κατσαβουνίδου, Γ. (2023). Η Πόλη στην Κλίμακα του Ανθρώπου: Ιστορία - Θεωρία - Εφαρμογές. ISBN 978-618-5726-76-8. Κάλλιπος, Ανοικτές Ακαδημαϊκές Εκδόσεις. https://repository.kallipos.gr/handle/11419/9309
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Appleyard, D. & Lintell, M. (1972). The Environmental Quality of City Streets: The Residents Viewpoint, Journal of the American Institute of Planners. Vol. 38, nº2, pp. 84-101.
Appleyard, D. (1981). Livable Streets. University of California Press.
Banerjee, Τ. & Loukaitou‐Sideris, Α. (επιμ.). Companion to Urban Design. London, UK: Routledge.
Birch, E.L. (2006). "Whyte on Whyte: a walk in the city", στο Platt, R.H. (επιμ.), The Humane Metropolis: People and Nature in the 21st-Century City. Amherst. 25-31.
Birch, E. (2011). "From CIAM to CNU: The roots and thinkers of modern urban design", στο Banerjee, Τ. και Loukaitou‐Sideris, Α. (επιμ.), Companion to Urban Design. London, UK: Routledge, 9-29.
Birch, E.L., Little, C.E., Strong, A., Balsley, T., LaFarge, A. Whyte, H. (2006). "Part One: The Man Who Loved Cities" στο The Humane Metropolis: People and Nature in the 21st-Century City, 2. Ανακτήθηκε από from https://scholarworks.umass.edu/umpress_thm/2
Carmona, M. (2014). The Place-shaping Continuum: A Theory of Urban Design Process, Journal of Urban Design, 19:1, 2-36, DOI: 10.1080/13574809.2013.854695
Carmona, M. & Tiesdell, S. (επιμ.) (2007). Urban Design Reader. Oxford and Burlington, MA: Architectural Press.
Cullen, G. (1961). The Concise Townscape. New York: Van Nostrand Reinhold Company.
Gehl, J. & Svarre, B. (2013). How to Study Public Life. Washington DC: Island Press.
Glaser M., Van't Hoff M., Karssenberg, H. (2012). The city at eye level. Lessons for street plinths. Delft, Eburon.
Jacobs, J. (1961). The Death and Life of Great American Cities. Modern Library.
Koolhaas, R. (1995). "What ever happened to urbanism", στο Koolhaas, R. & Mau, B. (επιμ.), S, M, L, XL. Köln: Taschen, 961–971
Kullmann, Κ. (2018). Design with (human) nature: recovering the creative instrumentality of social data in urban design, Journal of Urban Design, DOI: 10.1080/13574809.2018.1433530
Lynch, K. (1960). The Image of the City. MIT Press.
Southworth, M. (2016), Learning to make livable cities, Journal of Urban Design, 21:5, 570-573, DOI: 10.1080/13574809.2016.1220152
Spirn, A. W. (1984). The granite garden: Urban nature and human design. New York: Basic Books
Whyte W. (1980), The Social Life of Small Urban Spaces, Washington, DC: The Conservation Foundation
Τελευταία Επικαιροποίηση
19-09-2025
