Σπινόζα, "Tractatus politicus"
| Τίτλος | Σπινόζα, "Tractatus politicus" / Spinoza, "Political Treatise" |
| Κωδικός | Φ421 |
| Σχολή | Φιλοσοφική |
| Τμήμα | Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής |
| Κύκλος / Επίπεδο | 1ος / Προπτυχιακό |
| Περίοδος Διδασκαλίας | Χειμερινή/Εαρινή |
| Υπεύθυνος/η | Δημήτριος Αθανασάκης |
| Κοινό | Ναι |
| Κατάσταση | Ενεργό |
| Course ID | 600014888 |
Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής (2011-σήμερα)
Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 66
| Κατεύθυνση | Τύπος Παρακολούθησης | Εξάμηνο | Έτος | ECTS |
|---|---|---|---|---|
| Φιλοσοφία | Υποχρεωτικό Κατ' Επιλ. Κατεύθυνσης | Χειμερινό/Εαρινό | - | 6 |
| Παιδαγωγική | Ελεύθερη Επιλογή | Χειμερινό/Εαρινό | - | 6 |
| Τίτλος | Σπινόζα, "Tractatus politicus" |
| Ακαδημαϊκό Έτος | 2018 – 2019 |
| Περίοδος Τάξης | Εαρινή |
| Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ |
|
| Ώρες Εβδομαδιαία | 3 |
| Ώρες Συνολικά | 39 |
| Class ID | 600119298
|
Πρόγραμμα Τάξης
| Κτίριο | Σχολείο Νέας Ελληνικής Γλώσσας |
| Όροφος | Ισόγειο |
| Αίθουσα | ΑΙΘΟΥΣΑ 113 (112) |
| Ημερολόγιο | Πέμπτη 18:30 έως 21:00 |
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Ειδικού Υποβάθρου / Κορμού
Τρόπος Παράδοσης
- Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
- e-Οδηγός Σπουδών https://qa.auth.gr/el/class/1/600119298
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές
προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
- Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
- Αγγλικά (Εξέταση)
- Γαλλικά (Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτητές θα είναι σε θέση να εντοπίσουν, να κατανοήσουν και να ερμηνεύσουν τις βασικές θέσεις της «Πολιτικής Πραγματείας» του Σπινόζα.
Γενικές Ικανότητες
- Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
- Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
- Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
- Λήψη αποφάσεων
- Αυτόνομη εργασία
- Ομαδική εργασία
- Εργασία σε διεθνές περιβάλλον
- Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
- Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
- Σχεδιασμός και διαχείριση έργων
- Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
- Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον
- Επίδειξη κοινωνικής, επαγγελματικής και ηθικής υπευθυνότητας και ευαισθησίας σε θέματα φύλου
- Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
- Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Στο μάθημα επιχειρείται μία συστηματική ανάγνωση και ερμηνεία της Πολιτικής πραγματείας του Σπινόζα. Το έργο αυτό, το οποίο δημοσιεύεται για πρώτη φορά μαζί με την Ηθική στα Opera posthuma (1677), παρουσιάζει ορισμένες σημαντικές διαφοροποιήσεις σε σχέση με τη Θεολογικο-πολιτική πραγματεία: 1. Οι πηγές και το υλικό του πολιτικού στοχασμού του Σπινόζα εμπλουτίζονται: στα βιβλικά παραδείγματα προστίθενται τα παραδείγματα της Ρώμης, της Γένοβας και της Βενετίας· στην αναφορά στον Hobbes προστίθεται η αναφορά στον Μακιαβέλι, στον Thomas More και στους σύγχρονους ιστορικούς. Δεν πρόκειται όμως απλώς για προσθήκες: η εμφάνισή τους σηματοδοτεί, αν όχι την ανατροπή, τουλάχιστον την αναδιοργάνωση και τον αναπροσανατολισμό των πολιτικών θέσεων που είχε αναπτύξει ο Σπινόζα στα προηγούμενα έργα. 2. Ο Σπινόζα εγκαταλείπει τη θεωρία του κοινωνικού συμβολαίου και αναζητά μία νέα εξήγηση της συγκρότησης και της διαιώνισης του κράτους. 3. Η διάκριση των τριών ειδών κράτους (genera imperii) δεν ανάγεται πλέον στην παραδοσιακή διάκριση των τριών κυβερνήσεων, αλλά θέτει ένα εντελώς νέο ερώτημα: αυτό των δομών του κράτους. 4. Η Πολιτική πραγματεία εμπεριέχει στην αρχή της μία σύνοψη – την τελευταία που διαθέτουμε – της σπινοζικής μεταφυσικής. Η σύνοψη αυτή συνιστά στην πραγματικότητα μία νέα θεωρητική επεξεργασία των αρχών του συστήματος, το οποίο εμφανίζεται τώρα σαφώς ως μια «οντολογία της δύναμης».
Λέξεις Κλειδιά
Σπινόζα, κράτος, πολιτεύματα, δύναμη, φυσικό δίκαιο, πλήθος
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
- Σημειώσεις
- Πολυμεσικό υλικό
- Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
- Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
Οργάνωση Μαθήματος
| Δραστηριότητες | Φόρτος Εργασίας | ECTS | Ατομικά | Ομαδικά | Erasmus |
|---|---|---|---|---|---|
| Διαλέξεις | 39 | 1,6 | |||
| Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων | 60 | 2,4 | |||
| Συγγραφή εργασίας / εργασιών | 51 | 2,0 | |||
| Εξετάσεις | |||||
| Σύνολο | 150 | 6 |
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Γραπτή εξέταση στο τέλος του εξαμήνου.
Προαιρετική γραπτή εργασία.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Εκτεταμένης Απάντησης (Συμπερασματική)
- Γραπτή Εργασία (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
P.-F. Moreau, Σπινόζα. Κράτος και θρησκεία, μτφρ. Φ. Σιατίτσας, επιστ. επιμ. Δ. Αθανασάκης, Αθήνα: Σιδέρης, 2018 (Κωδικός Ευδόξου: 68401827).
Ε. Μπαλιμπάρ, Ο Σπινόζα και η πολιτική, μτφρ. Α. Ι. Στυλιανού, Αθήνα: Εστία, 1996, 20103 (Κωδ. Ευδόξου: 68384781).
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Α. ΠΗΓΕΣ
Σπινόζα, Πολιτική πραγματεία, μτφρ. Α. Ι. Στυλιανού, Αθήνα, Πατάκης, 2013.
Spinoza, Œuvres V: Tractatus politicus/Traité politique, éd. publiée sous la dir. de P.-F. Moreau, texte établi par Ο. Proietti, traduction, introduction, notes, glossaires, index et bibliographie par Ch. Ramond, Paris, Presses Universitaires de France, 1999.
The Collected Works of Spinoza, Vol. II, edited and translated by E. Curley, Princeton, New Jersey, Princeton University Press, 2016.
Β. ΜΕΛΕΤΕΣ
Αθανασάκης Δ., Κράτος και ελευθερία του λόγου στη Θεολογικο-πολιτική Πραγματεία του Σπινόζα, δια-ΛΟΓΟΣ, 7 (2017), σ. 9-25.
Moreau P.-F., Ο Σπινόζα και ο σπινοζισμός, μτφρ. Φ. Σιατίτσας, επιστ. επιμ. Δ. Αθανασάκης, Αθήνα, Ι. Σιδέρης, 2016.
Στυλιανού Ά., Ο Σπινόζα και η δημοκρατία, Αθήνα, Πόλις, 2016.
Jaquet Ch. et al., La multitude libre. Nouvelles lectures du Traité politique de Spinoza, Paris, éd. Amsterdam, 2008.
Matheron A., Individu et communauté chez Spinoza, Paris, Minuit, 1969.
Matheron A., Études sur Spinoza et les philosophies de l’âge classique, Lyon, ENS Éditions, 2011.
Moreau P.-F., Spinoza. L’expérience et l’éternité, Paris, Presses Universitaires de France, 1994 (επανέκδοση: 2009).
Moreau P.-F., Problèmes du spinozisme, Paris, Vrin, 2006.
Moreau P.-F., Ramond Ch. (dir.), Lectures de Spinoza, Paris, Ellipses, 2006.
Saada J. (dir.), Hobbes, Spinoza ou les politiques de la Parole, Lyon, ENS Éditions, 2009.
Studia Spinozana, 1 (1985), «Spinoza’s Philosophy of Society».
Zac S., Philosophie, théologie, politique dans l’œuvre de Spinoza, Paris, Vrin, 1979.
Τελευταία Επικαιροποίηση
18-07-2018
