Ψυχογλωσσολογικές προσεγγίσεις για την κατάκτηση του γραμματισμού
| Τίτλος | Ψυχογλωσσολογικές προσεγγίσεις για την κατάκτηση του γραμματισμού / Psycholinguistic approaches to literacy acquisition |
| Κωδικός | ΔΠΔΜ101 |
| Σχολή | Παιδαγωγική |
| Τμήμα | Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης |
| Κύκλος / Επίπεδο | 2ος / Μεταπτυχιακό |
| Περίοδος Διδασκαλίας | Χειμερινή/Εαρινή |
| Υπεύθυνος/η | Αθανάσιος Αϊδίνης |
| Κοινό | Όχι |
| Κατάσταση | Ενεργό |
| Course ID | 600015064 |
Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΜΣ Επιστήμες της Αγωγής: Διδακτικές Πρακτικές και Διαδικασίες Μάθησης (2018-σήμερα)
Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 5
| Κατεύθυνση | Τύπος Παρακολούθησης | Εξάμηνο | Έτος | ECTS |
|---|---|---|---|---|
| Γλωσσικός Γραμματισμός και Λογοτεχνική Εκπαίδευση | Υποχρεωτικό | 1 | 1 | 10 |
| Τίτλος | Ψυχογλωσσολογικές προσεγγίσεις για την κατάκτηση του γραμματισμού |
| Ακαδημαϊκό Έτος | 2018 – 2019 |
| Περίοδος Τάξης | Χειμερινή |
| Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ | |
| Ώρες Εβδομαδιαία | 3 |
| Ώρες Συνολικά | 39 |
| Class ID | 600134753
|
Τύπος Μαθήματος 2016-2020
- Υποβάθρου
- Γενικών Γνώσεων
- Επιστημονικής Περιοχής
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Ειδικού Υποβάθρου / Κορμού
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
- e-Οδηγός Σπουδών https://qa.auth.gr/el/class/1/600134753
- Στον ιστοχώρο του Τμήματος:
Γλώσσα Διδασκαλίας
- Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές/τριες αναμένεται να:
• έχουν κατανοήσει τις βασικές προσεγγίσεις και θέσεις που υποστηρίζουν για τις έννοιες του λειτουργικού γραμματισμού.
• να είναι σε θέση να εντοπίζουν κάτω από την ποικιλία της ορολογίας τις κοινές γραμμές του σχετικού προβληματισμού αλλά και τις διαφοροποιήσεις που διατυπώνονται στο εσωτερικό κάθε χώρου καθώς και το τι αυτές υποδηλώνουν
• Να είναι σε θέση να αξιοποιούν εργαλεία για την έρευνα στην κατανόηση και την παραγωγή κειμένων.
• Έχουν κατανοήσει τις σημαντικές διαδικασίες που εμπλέκονται στην κατανόηση και την παραγωγή κειμένων.
• έχουν κατανοήσει πώς οι διάφορες γλωσσοδιδακτικές προσδιορίζουν την ‘καλλιέργεια του γραμματισμού’
• Να είναι σε θέση να εντοπίζουν τις διαφορές στις πρακτικές που προτείνονται κάτω από τη γενική αυτή παιδαγωγική πρόταση.
Γενικές Ικανότητες
- Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
- Λήψη αποφάσεων
- Αυτόνομη εργασία
- Ομαδική εργασία
- Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
- Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
- Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το μάθημα διερευνά τις έννοιες του λειτουργικού και κριτικού γραμματισμού μέσα από τις σχετικές θεωρητικές προτάσεις που έχουν διατυπωθεί στην ελληνική και διεθνή βιβλιογραφία. Παρουσιάζονται βασικές θεωρίες που έχουν διατυπωθεί στη βιβλιογραφία του επιστημονικού πεδίου της ψυχογλωσσολογίας γύρω από τη μελέτη της επεξεργασίας της γλώσσας. Αναλύονται τόσο οι χαμηλού όσο και οι υψηλού επιπέδου διαδικασίες που εμπλέκονται στην κατανόηση και την παραγωγή κειμένων. Έμφαση δίδεται στις διαδικασίες εκείνες που συντελούν στη βαθύτερη κατανόηση και την αποτελεσματική παραγωγή των κειμένων (συναγωγή συμπερασμών, εύρεση και συνδυασμός των πληροφοριών, γνώση των αποδεκτών για τη δόμηση των κειμένων, κίνητρα, προηγούμενη γνώση κ.α.). Μέσα από τη μελέτη αυτών των διαδικασιών αναδεικνύεται η ανάγκη της διερεύνησής τους όχι ανεξάρτητα από το πλαίσιο μέσα στο οποίο λαμβάνουν χώρα αλλά σε συνδυασμό με τις κοινωνικές πρακτικές που ίσως ενισχύουν κάποιες από αυτές. Μέσα από αυτή την πρακτική επιχειρείται ο συνδυασμός από τη μία των δεξιοτήτων που θεωρούνται σημαντικές για την ανάπτυξη του γραμματισμού με τις κοινωνιογλωσσολογικές πρακτικές όπου σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν το πλαίσιο και η εξουσία. Επιπλέον, το μάθημα διερευνά με κριτικό τρόπο τις διάφορες παιδαγωγικές προτάσεις που έχουν προταθεί στο πλαίσιο του γραμματισμού. Η βασική ερώτηση που τίθεται είναι η εξής: Με ποιο τρόπο οι προσεγγίσεις αυτές ξεφεύγουν από διαμερισματοποιημένες οπτικές και προτείνουν πρακτικές που αναδεικνύουν το πώς ο προφορικός και ο γραπτός λόγος, η ανάγνωση και η γραφή λειτουργούν ως εργαλεία κοινωνικής δράσης; Πώς τα εργαλεία αυτά, διαπλεκόμενα, καλλιεργούν στους μαθητές και τις μαθήτριες μια κριτική προσέγγιση έναντι των κειμένων και του κόσμου γενικότερα;
Λέξεις Κλειδιά
Λειτουργικός γραμματισμός, Ψυχογλωσσολογία, κατανόηση κειμένων, παρααγωγή κειμένων.
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
- Σημειώσεις
- Διαφάνειες
- Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
- Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
Οργάνωση Μαθήματος
| Δραστηριότητες | Φόρτος Εργασίας | ECTS | Ατομικά | Ομαδικά | Erasmus |
|---|---|---|---|---|---|
| Διαλέξεις | 78 | 2,6 | ✓ | ||
| Σεμινάρια | 30 | 1 | ✓ | ||
| Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων | 72 | 2,4 | ✓ | ✓ | |
| Φροντιστήριο | 60 | 2 | ✓ | ||
| Συγγραφή εργασίας / εργασιών | 60 | 2 | ✓ | ||
| Σύνολο | 300 | 10 |
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Η αξιολόγηση θα πραγματοποιηθεί μέσω δύο γραπτών εργασιών έκτασης 1500 και 3000 λέξεων αντίστοιχα και προφορικών παρουσιάσεων. Η πρώτη γραπτή εργασία θα εκπονηθεί στα μέσα του εξαμήνου και αφορά την κριτική εξέταση μιας επιστημονικής μελέτης. Η δεύτερη εργασία θα εκπονηθεί μετά την ολοκλήρωση των μαθημάτων και αφορά στην ανασκόπηση και κριτική ανάλυση ενός υποπεδίου που σχετίζεται με το περιεχόμενο του μαθήματος.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
- Γραπτή Εργασία (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
- Δημόσια Παρουσίαση (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
First part of the course
R. Beard, D. Myhill, J. Riley & M Nystrand (eds.) (2009), The SAGE Handbook of writing development. Los Angeles: SAGE.
In S. Neuman & D. Dickinson (eds)(2003) Handbook of early literacy research. New York: The Guilford Press.
J. Oakhill & R. Beard (eds.) (1999), Reading development and teaching of reading. Oxford: Blackwell.
C. MacArthur, S. Graham & J. Fitzgerald (eds) (2006), Handbook of writing research. New York: The Guildford Press.
M. Snowling & C. Hulme (eds) (2005), The science of reading: A Handbook. Oxford: Blackwell.
T. Nunes & P. Bryant (eds.) (2004), Handbook of children’s literacy. Dordrecht: Kluwer.
M., Joshi and K. Aaron (Eds.) (2006), Handbook of orthography and Literacy. Mahwah, NJ: LEA.
C.M. Levy & S. Randsdell (eds.) (1996), The science of writing. Theories, methods, individual differences, and applications. Mahwah, NJ: LEA.
S. Paris & S. Stahl (eds.) (2005), Children’s reading comprehension and assessment. Mahwah, NJ: Erlbaum.
Hannon, P. (2000). Reflecting on literacy in education. London: RoutledgeFalmer.
Cowen, J.E. (2003). A balanced approach to beginning reading instruction. Newark: International Reading Association. L. Gambrell, L. Mandel Morrow, S. Neuman & M. Pressley (eds.) (1999), Best practices in literacy instruction. New York: The Guilford Press. Hannon, P. (2000). Reflecting on literacy in education. London: RoutledgeFalmer. McLaughlin, M. (2003). Guided comprehension in the primary grades. Newark, Delaware: International Reading Association. Nunes, T. & Bryant, P. (2006). Improving literacy by teaching phonemes. London: Routledge. Nunes, T., & Bryant, P. (2009). Children’s reading and spelling. Beyond the first steps. Singapore: Wiley-Blackwell. Pressley, M. (2002). Reading instruction that works. The case for balanced teaching. New York : The Guilford Press. N. Bascia, A. Cumming, A. Datnow, K. Leithwood & D. Livingstone (Eds.) (2005) International Handbook of Educational Policy, (pp. 645-660). London : Springer. R. Beard, D. Myhill, J. Riley & M Nystrand (eds.) (2009), The SAGE Handbook of writing development. Los Angeles: SAGE. In S. Neuman & D. Dickinson (eds)(2003) Handbook of early literacy research. New York: The Guilford Press. J. Oakhill & R. Beard (eds.) (1999), Reading development and teaching of reading. Oxford: Blackwell. Hannon, P. (2000). Reflecting on literacy in education. London: RoutledgeFalmer.
Τελευταία Επικαιροποίηση
23-09-2019
