ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΨΗΦΙΑΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ / DIGITAL LITERACY
ΚωδικόςΕΠΜ102
ΣχολήΠαιδαγωγική
ΤμήμαΠαιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή/Εαρινή
Υπεύθυνος/ηΕλένη Ντρενογιάννη
ΚοινόΌχι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID600024179

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης (2024-σήμερα)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 0
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚΟΡΜΟΣΕπιλογής425

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΨΗΦΙΑΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ
Ακαδημαϊκό Έτος2024 – 2025
Περίοδος ΤάξηςΕαρινή
Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ
Ώρες Εβδομαδιαία3
Ώρες Συνολικά39
Class ID
600251468

Πρόγραμμα Τάξης

ΚτίριοΠαιδαγωγικό Μπλε
ΌροφοςΙσόγειο
ΑίθουσαΛΥΟΜΕΝΟ 1 (172)
ΗμερολόγιοMardi 16:00 to 18:30
Τύπος Μαθήματος
Ειδικού Υποβάθρου
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
  • Αγγλικά (Διδασκαλία)
Προαπαιτήσεις
Γενικές Προαπαιτήσεις
Το μάθημα απευθύνεται σε φοιτητές και φοιτήτριες Δ’ εξαμήνου και άνω. Η κατοχή στοιχειωδών γνώσεων και βασικών δεξιοτήτων χειρισμού ευρέως διαδεδομένων υπολογιστικών και δικτυακών τεχνολογιών αποτελεί σημαντική προϋπόθεση για την παρακολούθηση του μαθήματος
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Σκοπός του μαθήματος είναι η προσέγγιση και εξέταση θεωρητικών ζητημάτων που αναφέρονται στην έννοια και τα χαρακτηριστικά του ψηφιακού γραμματισμού και η πρακτική αντιμετώπιση της διδασκαλίας γνώσεων και δεξιοτήτων, στάσεων και ικανοτήτων που σχετίζονται με τον ψηφιακό γραμματισμό στο πλαίσιο της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος ο φοιτητής / τρια θα είναι σε θέση: • Να προσδιορίζει τον όρο «ψηφιακός γραμματισμός» και να κατανοεί τις ποικίλες εννοιολογικές του προσεγγίσεις και τις αλληλεπιδράσεις του με άλλες συγγενείς μορφές και είδη γραμματισμού. • Να επιδεικνύει έμπρακτη κατανόηση των ποιοτικών διαφορών μεταξύ των στόχων, των περιεχομένων και της μεθοδολογίας διαφόρων πλαισίων εκπαίδευσης και προγραμμάτων σπουδών για το ψηφιακό γραμματισμό. • Να σχεδιάζει, να προετοιμάζει, να δημιουργεί και να αξιολογεί διδακτικο-μαθησιακές δραστηριότητες και εκπαιδευτικό υλικό για την απόκτηση γνώσεων και την ανάπτυξη δεξιοτήτων, ικανοτήτων, στάσεων και συμπεριφορών σχετικών με τον ψηφιακό γραμματισμό.
Γενικές Ικανότητες
  • Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
  • Λήψη αποφάσεων
  • Αυτόνομη εργασία
  • Ομαδική εργασία
  • Εργασία σε διεθνές περιβάλλον
  • Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
  • Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
  • Σχεδιασμός και διαχείριση έργων
  • Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το περιεχόμενο του μαθήματος συνίσταται στις ακόλουθες ενότητες: Θεματική Ενότητα 1: Το ιστορικό, κοινωνικό και οικονομικό πλαίσιο συγκρότησης του ψηφιακού γραμματισμού: Η ιστορία της εξέλιξης του ψηφιακού γραμματισμού, Κοινωνία της Πληροφορίας και τεχνολογική επανάσταση, Σύγχρονες κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής εκπαιδευτικής πολιτικής για τον ψηφιακό γραμματισμό. Θεματική Ενότητα 2: Οι σύγχρονες διαστάσεις και τα χαρακτηριστικά του ψηφιακού γραμματισμού: Τεχνοκεντρικές και παιδαγωγικές εννοιολογικές προσεγγίσεις . Aλληλεπίδραση με άλλους γραμματισμούς (η εγγραμματοσύνη στα ΜΜΕ και ο πληροφοριακός αλφαβητισμός). Θεματική Ενότητα 3: Ο ρόλος και το περιεχόμενο του ψηφιακού γραμματισμού στα προγράμματα σπουδών του Δημοτικού σχολείου: Το Ελληνικό πρόγραμμα σπουδών Πληροφορικής (Στόχοι, Περιεχόμενα, Διδακτική Μεθοδολογία και Αξιολόγηση). To Ευρωπαικό πλαίσιο σπουδών για την καλλιέργεια του ψηφιακού γραμματισμού Θεματική Ενότητα 4: Η ανάπτυξη του ψηφιακού γραμματισμού στο Δημοτικό σχολείο - Θεμελιώδεις μεθοδολογικές αρχές. Η εξοικείωση με βασικές διαχρονικές έννοιες και όρους της υπολογιστικής και δικτυακής τεχνολογίας. Η απόκτηση γνώσεων και η κατανόηση του τρόπου λειτουργίας των υπολογιστικών και δικτυακών τεχνολογιών. Η ανάπτυξη βασικών δεξιοτήτων χειρισμού υπολογιστικών και δικτυακών τεχνολογιών. Η ανάπτυξη και καλλιέργεια ικανοτήτων αναζήτησης, συλλογής, οργάνωσης, επεξεργασίας, αξιολόγησης και επικοινωνίας δεδομένων και πληροφοριών. Η καλλιέργεια στάσεων, αντιλήψεων και συμπεριφορών απέναντι στα ψηφιακά και ηλεκτρονικά ΜΜΕ - Η ευαισθητοποίηση σε σχέση με τα κοινωνικά, ηθικά, νομικά και ανθρώπινα ζητήματα της αξιοποίησης των ΤΠΕ στην καθημερινή ζωή.
Λέξεις Κλειδιά
Ψηφιακός Γραμματισμός, διδασκαλία & μάθηση, ανάπτυξη δεξιοτήτων
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Σημειώσεις
  • Διαφάνειες
  • Πολυμεσικό υλικό
  • Διαδραστικές ασκήσεις
  • Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Εργαστηριακή Εκπαίδευση
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Αξιολόγηση των Φοιτητών
Περιγραφή
Το αντικείμενο και τα περιεχόμενα του μαθήματος είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένα με την αξιοποίηση των ΤΠΕ σε κάθε επίπεδο και διάσταση της διδακτικο-μαθησιακής διαδικασίας.
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις782,6
Εργαστηριακή Άσκηση200,7
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων150,5
Συγγραφή εργασίας / εργασιών200,7
Εξετάσεις180,6
Σύνολο1515,0
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Η αξιολόγηση έχει διαμορφωτικό και συμπερασματικό χαρακτήρα. Για τη διαμορφωτική αξιολόγηση προβλέπεται η εκπόνηση δραστηριοτήτων πρακτικού ή/και εργαστηριακού προσανατολισμού. Η συμπερασματική αξιολόγηση πραγματοποιείται σε ποσοστό 100% μέσω κατάθεσης φακέλου εργαστηριακών εργασιών (τουλάχιστον 5 ομαδικές εργασίες των 5 ατόμων) που εστιάζουν στην παραγωγή πρότυπου εκπαιδευτικού υλικού για τη διδασκαλία εννοιών, την απόκτηση δεξιοτήτων και την ανάπτυξη στάσεων που αναφέρονται στον ψηφιακό γραμματισμό. Τα κριτήρια αξιολόγησης ανακοινώνονται σταδιακά μαζί με τα θέματα των εργαστηριακών εργασιών και διαφοροποιούνται ανάλογα με τη φύση και το θέμα της εκάστοτε εργασίας.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
  • Γραπτή Εργασία (Συμπερασματική)
  • Εργαστηριακή Εργασία (Διαμορφωτική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Κόμης, Β. (2019) Εισαγωγή στις εκπαιδευτικές εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας. Εκδόσεις Νέων Τεχνολογιών.
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
• Στυλιαράς, Γ., & Δήμου, Β. (2015). Διδακτική της πληροφορικής [Προπτυχιακό εγχειρίδιο]. Κάλλιπος, Ανοικτές Ακαδημαϊκές Εκδόσεις. https://hdl.handle.net/11419/722 • European Commission, Joint Research Centre (JRC). (2022). DigComp 2.2: The Framework for Digital Competence of Citizens. https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/50c53c01-abeb-11ec-83e1-01aa75ed71a1 • Vuorikari, R., Kluzer, S., & Punie, Y. (2022). DigComp 2.2: The Digital Competence framework for citizens. Publications Office of the European Union. • European Commission, Joint Research Centre (JRC). (2017). DigCompEdu: The Framework for Digital Competence of Educators. https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/fcc33b68-d581-11e7-a5b9-01aa75ed71a1 • Ala-Mutka, K. (2011). Mapping digital competence: Towards a conceptual understanding. European Commission Joint Research Centre Institute for Prospective Technological Studies. Technical Note JRC 67075. • Livingstone, S. (2022). Media and young people in the digital age: A review of the evidence. Cambridge University Press. • National Association for Media Literacy Education (2023). Media Literacy Framework. • Boyles, C. (2023). Digital Literacy: A Teacher's Handbook. Corwin. • Book: "Digital Literacies: Concepts, Policies and Practices in Europe" by Carl Wright and Sirkku Nikamaa (2019): This book offers an in-depth examination of digital literacy concepts, policies, and practices across European countries, exploring differences, similarities, and emerging trends. • Journal Article: "Digital Literacy Education: A Comparative Study Across Europe" by Annika Andersson et al. (2020): This comparative study examines digital literacy education initiatives in several European countries, analyzing curriculum frameworks, pedagogical approaches, and assessment methods. • Book Chapter: "Digital Literacy in Europe: Current Status and Future Trends" by Jelena Jovanovic and Stefanie Lindstaedt (Eds.) (2021): This chapter provides an overview of digital literacy initiatives and challenges in Europe, discussing policy frameworks, educational strategies, and workforce development efforts. • Journal Article: "Digital Competence and Digital Literacy in Higher Education: A European Perspective" by Clara Ribau et al. (2020): This article explores the concept of digital competence and digital literacy in higher education from a European perspective, discussing the role of universities in preparing students for the digital age. • Book: "Digital Skills: Unlocking the European Union's Potential" by Stefano Scarpetta et al. (2018): This book examines digital skills development initiatives in Europe, focusing on policy recommendations, best practices, and challenges in promoting digital literacy across different sectors. • Journal Article: "Digital Literacy in Europe: Mapping Practices Across 33 Countries" by Julian Fraillon et al. (2021): This article presents findings from a large-scale study mapping digital literacy practices in 33 European countries, highlighting variations in access, skills, and usage patterns. • Book Chapter: "Digital Literacy Policies in Europe: A Comparative Analysis" by Katerina Zourou and Maria Ranieri (Eds.) (2020): This chapter offers a comparative analysis of digital literacy policies in European countries, examining government initiatives, funding mechanisms, and implementation strategies. • Journal Article: "Digital Inequality in Europe: Evidence from the European Social Survey" by David Carrillo and Maria Laura Di Domenico (2020): This article explores digital inequality in Europe, examining socio-economic factors, access to technology, and digital literacy levels across different demographic groups. • Book: "Digital Education Policies in Europe: Evidence from National Analyses" by Rebecca Eynon et al. (Eds.) (2021): This book provides insights into digital education policies in Europe, drawing on national analyses from various European countries to identify key trends and challenges. • Journal Article: "Digital Literacy for All: A European Perspective on Digital Inclusion" by Barbara Barbosa Neves et al. (2020): This article discusses digital literacy as a key component of digital inclusion efforts in Europe, exploring strategies for promoting digital skills development and reducing inequalities. • Buckingham, D.(2008) Εκπαίδευση στα ΜΜΕ: Αλφαβητισμός, μάθηση και σύγχρονη κουλτούρα. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα Α.Ε. • Kron, Friedrich W. (2007) Διδακτική των μέσων : Νέα μέσα στο πλαίσιο διδακτικών και μαθησιακών διαδικασιών, Αθήνα : Gutenberg - Γιώργος & Κώστας Δαρδανός, • Drenoyianni H. & Stergioulas L.K. (2011) (eds) Pursuing Digital Literacy in the School New Literacies series, Peter Lang Publishing Group, New York,pp. 269. • Drenoyianni, H. and Mylona, I. (2004) “Commenting on the Nature and Attributes of ICT in Education”. In Malpica, F., Friedrich, W. and Tremante, A. (Eds) Education/ Training and Information/ Communication Technologies and Applications, Orlando-Florida: International Institute of Informatics and Systemics. • Ντρενογιάννη, Ε., Stergioulas, L., Κάμτσιου, E. και Koskinen, T (2007) Οι προοπτικές και τα όρια των διαδικασιών συμμετοχικής διαμόρφωσης ενός ενιαίου πλαισίου εκπαίδευσης για τον «ψηφιακό γραμματισμό», Στο Καψάλης, Γ. Δ.. και Κατσίκης, Α.Ν. (Επιμ.) "Η Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση και οι προκλήσεις της εποχής μας", Πρακτικά Εισηγήσεων του ομώνυμου συνεδρίου, Ιωάννινα: Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. • Giddens, A. (2002) Ο κόσμος των ραγδαίων αλλαγών. Πως επιδρά η παγκοσμιοποίηση στη ζωή μας. Αθήνα: ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ. • Gilster, P. (1997) Digital Literacy. New York: John Wiley & Sons, Inc. • Sloan, D. (Ed)(1985) The Computer in Education: A Critical Perspective. London: Teachers College Press. • Tyner, K. (1998) Literacy in a digital world: Teaching and Learning in the Age of Information. New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates, Inc. • Robins, K. και Webster, F. (2002) Η Εποχή του Τεχνοπολιτισμού: από την Κοινωνία της Πληροφορίας στην εικονική ζωή. Αθήνα: Καστανιώτης. • Webster, F. (2002) Theories of the Information Society. New York: Routledge. • Howton, D. (1999) Computers in the Classroom – Lower & Middle Levels. London: Prim-Ed Publishing. • Κελεσίδης, Β. και Κουνελάκης, Κ. (2005) Οι Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνίας στο Δημοτικό Σχολείο: 69+1 δραστηριότητες στο εργαστήριο πληροφορικής. Θεσσαλονίκη: Μορφωτική Εστία Καλαμαριάς. Δαπόντες, • Ν., Ιωάννου, Σ., Μαστρογιάννης, Ι., Τζιμόπουλος, Ν., Τσοβόλας, Σ. και Αλπάς, Α. (2003) Ο Δάσκαλος Δημιουργός. Αθήνα: Εκδόσεις Καστανιώτη. • Mackay, F. and Carrier, S. (2000) Developing ICT Skills – Years 2 to 6. Leamington: Hopscotch Educational Publishing Additional Resources: • Decoding Digital Literacy: [https://decodingdigitalliteracy.org/] • Center for Applied Special Technology (CAST): [https://www.cast.org/] • Edutopia: [https://www.edutopia.org/] • The Center for Teaching at Vanderbilt University: [https://cft.vanderbilt.edu/]
Τελευταία Επικαιροποίηση
28-03-2024