Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Περιεχόμενο Μαθήματος
ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
Τα ιστορικά κτίρια του μοντερνισμού, που ανεγέρθηκαν τόσο κατά την περίοδο του μεσοπολέμου, όσο και κατά τις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες, διαφοροποιούνται σημαντικά από τα μνημεία προγενέστερων περιόδων. Η νέα προσέγγιση στην αρχιτεκτονική, στη λειτουργία και τις μορφές, η κατασκευή από οπλισμένο σκυρόδεμα και η σύνταξη μελετών από διπλωματούχους μηχανικούς, δημιουργούσαν ένα -ιστορικό πλέον- απόθεμα κτιρίων, που χρήζει ιδιαίτερης προσέγγισης. Η διεθνής κοινότητα σήμερα, έχει στρέψει το ενδιαφέρον της στα κτίρια αυτής της περιόδου, αφενός λόγω της ιδιαίτερης αξίας ορισμένων εξ αυτών, αφετέρου λόγω του αριθμού τους και της θέσης τους στις σύγχρονες πόλεις. Ωστόσο, τα προβλήματα που ανακύπτουν, τόσο στο επίπεδο θεωρητικής προσέγγισης, όσο και σε επίπεδο πρακτικό και κατασκευαστικό είναι ποικίλα και συχνά ιδιαίτερα σύνθετα. ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός του μαθήματος είναι η εξοικείωση των φοιτητών με τα διαφορετικής φύσης, νεότερα και νεότατα μνημεία του οπλισμένου σκυροδέματος. Συγκεκριμένα, το μάθημα στοχεύει στην ιστορική γνώση του πλαισίου ανάπτυξης των κτιρίων του μοντερνισμού στην Ελλάδα, στην επαφή με τον διεθνή προβληματισμό για τη διάσωση και επανάχρηση των κτιρίων αυτών, στην ανάπτυξη θεωρητικού υποβάθρου για την αποκατάστασή τους, στην κατανόηση των ιδιαίτερων προβλημάτων και των τεχνικών που μπορούν να εφαρμοστούν.
ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ – ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ
Το μάθημα οργανώνεται με διαλέξεις – παρουσιάσεις από τους διδάσκοντες και προγραμματίζονται επισκέψεις σε αντίστοιχα μνημεία, Η εξέταση γίνεται με τη συγγραφή και παρουσίαση εργασίας, που σχετίζεται με τη θεματική του μαθήματος και επικεντρώνεται κυρίως, στην κριτική ανάλυση υλοποιημένων και μη επεμβάσεων σε κτίρια του ευρύτερου μοντερνισμού. Στα μαθήματα θα αναπτυχθούν οι παρακάτω ενότητες:
1.Η διάδοση του Μοντέρνου κινήματος και ο μεταπολεμικός μοντερνισμός
2.Η σημασία της προστασίας των κτιρίων του μοντερνισμού
3.Ιδεολογικά ζητήματα και η εφαρμογή (ή μη) της θεωρία της αποκατάστασης
4.Μέθοδοι και πρακτικές αποκατάστασης και επανάχρησης
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Allan, J. 2022, Revaluing Modern Architecture. Changing Conservation Culture, London: RIBA Publishing.
Croft, C. & Macdonald S. 2019, Concrete: Case Studies in Conservation Practice, Getty Publications.
Frampton, K. 2023, Μοντέρνα αρχιτεκτονική. Κριτική ιστορία, Αθήνα: Θεμέλιο.
Harnack, M., Heger, N. & Brunner, M. 2020, Adaptive re-use. Strategies for Post- War Modernist Housing, Berlin: Jovis.
Plevoets, B. & Van Cleempoel, K. 2019, Adaptive Reuse of the Built Heritage. Concepts and Cases of an Emerging Discipline, Routledge.
Tostões, A. 2022, Modern Heritage Reuse. Renovation. Restoration, Basel: Birkhäuser.
Γιακουμακάτος, Α. 2016, Ελληνική αρχιτεκτονική στον 20ο και 21ο αιώνα. Ιστορία-θεωρία-κριτική, Αθήνα: Gutenberg.
Τουρνικιώτης, Π. 2018, «Η μοντέρνα αρχιτεκτονική ως νεωτερικότητα και ως κληρονομιά», Η επιστροφή του μοντέρνου 25 χρόνια ελληνικό DOCOMOMO. 06 τα τετράδια του μοντερνισμού, Αθήνα: Futura.