Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Το μάθημα είναι ιδανικό για φοιτητές και φοιτήτριες που θέλουν να αναπτύξουν ή να διαχειριστούν αγροτουριστική επιχείρηση αλλά και για όσους και όσες στοχεύουν να ασκήσουν ρόλο συμβούλου σε θέματα αγροτουριστικής και τοπικής-αειφορικής ανάπτυξης. Με το πέρας του μαθήματος οι φοιτητές/τριες θα είναι σε θέση να κατανοούν γενικές έννοιες και θεωρίες και να αναπτύξουν ικανότητες που μπορούν να εφαρμοστούν τόσο στον ακαδημαικό όσο και στον επαγγελματικό χώρο. Ειδικότερα θα είναι σε θέση:
• Να κατανοήσουν τις σύγχρονες συζητήσεις (discourses) γύρω από τον τουρισμό στην ύπαιθρο και να αξιολογήσουν το ρόλο του αγροτικού τουρισμού (αγροτουρισμού, οινοτουρισμού, ελαιοτουρισμού, μελισσοτουρισμού, αλιευτικού τουρισμού κ.α) ως επιταχυντή της τοπικής και αειφορικής ανάπτυξης στις αγροτικές περιοχές.
• Να εξετάσουν με κριτική σκέψη τον τρόπο που λειτουργεί ή θα έπρεπε να λειτουργεί μια αγροτουριστική επιχείρηση & ένας αγροτουριστικός προορισμός.
• Να κατανοήσουν τεχνικές που χρησιμοποιούνται στο marketing και management του αγροτικού τουρισμού προκειμένου να πετύχει τους στόχους του.
• Να κατανοήσουν και να ξεχωρίσουν τις σύγχρονες ανάγκες και επιθυμίες των περιηγητών
• Να κατανοήσουν την έννοια της βιώσιμη ανάπτυξη μιας αγροτουριστικής επιχείρησης και να συζητήσουν τρόπους επίτευξης του κάθε στόχου της αειφόρου ανάπτυξης
• Να συζητήσουν επιτυχημένα μοντέλα ανάπτυξης αγροτικού τουρισμού (αγροτουρισμού, οινοτουρισμού, ελαιοτουρισμού μελισσοτουρισμού, αλιευτικού τουρισμού κ.α)
• Να κατανοήσουν την έννοια της δημιουργίας αγροτουριστικών δρόμων/διαδρομών (οι δρόμοι του κρασιού, οι δρόμοι της ελιάς, κτηνοτροφικά μονοπάτια κ.α)
Περιεχόμενο Μαθήματος
Η ανάπτυξη του Αγροτικού Τουρισμού αντανακλά τη γενικότερη ανάπτυξη των ειδικών μορφών τουρισμού και τη μετατόπιση της δημοφιλίας από τους «παραδοσιακούς» παραθαλάσσιους προορισμούς σε προορισμούς που προσφέρουν ένα ευρύτερο φάσμα εμπειριών και ανταποκρίνονται σε νέες κοινωνικές τάσεις για ενεργή εμπλοκή με το φυσικό-αγροτικό τοπίο, τον πολιτισμό, τις παραδόσεις αλλά και σε νέες στρατηγικές τοπικής-αειφορικής ανάπτυξης. Από την άλλη εντάσσεται στην ανάγκη του αγροτικού νοικοκυριού να προσαρμοστεί στην αναδιάρθρωση του αγροτικού χώρου και στην υιοθέτηση πρακτικών πολυδραστηριότητας.
Σκοπός του μαθήματος είναι η κατανόηση της φιλοσοφίας του Αγροτικού Τουρισμού, μιας μορφής τουρισμού η οποία αναπτύσσεται στην ύπαιθρο και αξιοποιεί πόρους του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος και αφορά σε μεγάλο βαθμό την «αίσθηση του τόπου», τα αισθήματα δηλαδή που εγγράφονται σε έναν γεωγραφικό χώρο, σε έναν φυσικό προορισμό, και τον μετατρέπουν σε προορισμό συνδεδεμένο με νοήματα, συμβολικές αξίες και ταυτότητες που σχετίζονται με το «αγροτικό ιδεώδες» (rural idyll).
Ενδεικτικά το περιεχόμενο του μαθήματος πραγματεύεται τη μετάβαση του αγροτικού χώρου από χώρο παραγωγής σε χώρο κατανάλωσης εμπειριών αξιοποιώντας σύγχρονες θεωρητικές προσεγγίσεις όπως η κοινωνική κατασκευή και η «κατανάλωση» του αγροτικού χώρου, το αγροτικό ιδεώδες και το «βλέμμα» του τουρίστα. Συνεχίζει με εννοιολογικές προσεγγίσεις που χρησιμοποιούνται πολλές φορές εναλλακτικά: Αγροτικός Τουρισμός (Rural Tourism), Αγροτουρισμός (Agrotourism), Αγριτουρισμός (Agritourism), Τουρισμός στο Αγρόκτημα (Farm Tourism) και Πολυλειτουργικά-Αγροκτήματα διακοπών (Vacation Farms). Παρουσιάζει την ιστορική εξέλιξη του αγροτικού τουρισμού στην Ελλάδα και στον κόσμο υπό το πρίσμα της μετάβασης σε μια αειφορική τοπική ανάπτυξη. Θέτει σύγχρονα εργαλεία marketing και management στην διαχείριση της αγροτουριστικής επιχείρησης και του αγροτουριστικού προορισμού (ψυχογραφία, τυπολογίες τουριστών κ.α) και διερευνά τις έμφυλες διαστάσεις της ανάπτυξης του αγροτικού τουρισμού (γυναικείοι αγροτουριστικοί συνεταιρισμοί), την κοινωνική καινοτομία και τη σύνδεση με άλλες ειδικές μορφές τουρισμού στην ύπαιθρο (οινοτουρισμό, μελισσοτουρισμό, ελαιοτουρισμό, γαστρονομικό, αλιευτικό τουρισμό κ.α). Οι επιχειρήσεις της υπαίθρου και οι προορισμοί καλούνται να αντιμετωπίσουν τις σύγχρονες προκλήσεις της ικανοποίησης των προδιαγραφών υγιεινής, ασφάλειας και άνεσης, με την ταυτόχρονη διατήρηση του παραδοσιακού και αγροτικού τους χαρακτήρα και της αυθεντικότητας. Καλούνται να «ισορροπήσουν» ανάμεσα στις αξίες του παρελθόντος και τις σύγχρονες ανάγκες για ποιότητα έτσι θα αναλυθούν ζητήματα δικτύωσης και ποιότητας, Τοπικά Σύμφωνα Ποιότητας στον Αγροτικό Τουρισμό/Χώρο.
1.Εισαγωγή: Από το μαζικό τουρισμό στις Εναλλακτικές και Ειδικές μορφές Τουρισμού, στον Αγροτικό Τουρισμό και σε μια αειφορική τοπική ανάπτυξη.
2.Ο Αγροτικός Χώρος ως πολιτισμική κληρονομία. Εννοιολογικές προσεγγίσεις: αγροτουρισμού/αγροτικού τουρισμού – αγροτουριστικού προϊόντος – αγροτουριστικής επιχείρησης-αγροτουρίστα/περιηγητή / αγροτικού τοπίου
3. Η ανάπτυξη του αγροτικού τουρισμού στον κόσμο (παραδείγματα από χώρες)
4. Τοπική ανάπτυξη και αγροτικός τουρισμός στην Ελλάδα (πολιτικές ανάπτυξης-προγράμματα τοπικής αγροτουριστικής ανάπτυξης, η ΚΠ LEADER/CLLD)
5. Κύκλος ζωής Αγροτουριστικού Προϊόντος και Προορισμού.
6. Αγροτικός τουρισμός και γαστρονομία: τοπικές ιδιοτυπίες (ΠΟΠ, ΠΓΕ, παραδοσιακά αγροτικά προϊόντα) και επιχειρηματικές καινοτομίες.
7. Κίνητρα και τυπολογίες τουριστών στον αγροτικό χώρο. Η συμβολή της ψυχογραφίας στην τμηματοποίηση της αγοράς
8. Γυναικείοι αγροτουριστικοί συνεταιρισμοί (Έμφυλες διαστάσεις) και Εμπειρίες συμπερίληψης στον αγροτικό τουρισμό (Φάρμες Υγείας)
9. Σχεδιασμός προσφερόμενου αγροτουριστικού προϊόντος (ποιότητα παρεχόμενων προϊόντων και υπηρεσιών). Τοπικά Σύμφωνα Ποιότητας. Έρευνες καταγραφής ικανοποίησης πελατών (mystery guest research)
10. To «αγροτικό» ως εργαλείο marketing -ο ρόλος της διαφήμισης
11. Σύνδεση με άλλες μορφές τουρισμού-δικτύωση Επισκέψιμα ελαιοτριβεία, Μελισσοτουρισμός, επισκέψιμα τυροκομεία
12. Οινοτουρισμός (οι δρόμοι του κρασιού)
13. Προσκεκλημένοι/ες ομηλίτριες από φορείς, επιχειρήσεις, Υπουργεία κ.λ.π.
Περιγραφή
Θα χρησιμοποιηθούν διάφορες τεχνικές: διαλέξεις, σεμινάρια, βιωματικά εργαστήρια, World Café or Knowledge Café, case studies, Fishbone Technique, εργασίες, παρουσιάσεις από προσκεκλημένους ομιλητές και ομιλήτριες. Οι τύποι του εκπαιδευτικού υλικού θα είναι: διαφάνειες, σημειώσεις, βιντεοδιαλέξεις, διαδραστικές ασκήσεις, posters κλπ.