Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Οι φ/φ αναμένεται να κατανοήσουν τις διαφορετικές έννοιες που διέπουν την διαπολιτισμική εκπαίδευση, όπως: κουλτούρα, πολυπολιτισμικότητα, διαπολιτισμικότητα, κρυπτοαποικιοκρατία κα.
Αναμένεται επίσης να κατανοήσουν την ιστορική εξέλιξη από τις εθνικές φιλολογίες στις διαπολισμικές και τις μετα-αποικιοκρατικές σπουδές σήμερα, καθώς και τους θεωρητικούς άξονες που τις διαφοροποιούν.
Τέλος αναμένεται να αναγνωρίζουν και να μπορούν να επεξεργαστούν οι ίδιοι/ες την επιρροή των τεχνών -λογοτεχνίας κά- , όπως αυτές εφαρμόζονται στους διάφορους επιμέρους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας (εκπαίδευση, μεταναστευτικό, ταυτότητες).
Περιεχόμενο Μαθήματος
Το μάθημα εστιάζει στις διαπολιτισμικές συναντήσεις στον ευρωπαϊκό χώρο.
Το μάθημα δομείται από μια θεωρητική εισαγωγή, όπου θα αποσαφηνιστεί καταρχήν το θεωρητικό πλαίσιο βάσει του οποίου εξετάζονται σήμερα τα λογοτεχνικά κείμενα και οι διάφορες μορφές τέχνης και θα εξεταστούν έννοιες όπως αποεδαφοποίηση, μεταναστευτική λογοτεχνία, υβριδικές μορφές, διαπολιτισμικότητα, δημιουργία ταυτοτήτων, κρυπτοαποικιοκρατία, αποικιοκρατικές και μετα-αποικιοκρατικές σπουδές.
Ο βασικός κορμός του μαθήματος ασχολείται με πρωτογενή κείμενα από την λογοτεχνία και την τέχνη, καθώς και με βασικές περιόδους της πολιτισμικής ιστορίας, όπου αναδεικνύονται οι επιμέρους προβληματισμοί. Ενδεικτικά παραδείγματα από τον 20ο αιώνα μέχρι σήμερα: Η γερμανική κατοχή και η εξόντωση των εβραίων, η ιστορία της μετανάστευσης κατά τις δεκαετίες ’50 και ‘60, η σημερινή απορρόφηση ακαδημαϊκού προλεταριάτου στη βόρεια Ευρώπη, η οικονομική κρίση στη λογοτεχνία, ο τουρισμός και η κρυπτοαποικιοκρατία, το θέατρο και ο πρόσφυγες κά.
Στόχος του μαθήματος είναι να λειτουργήσει η ενασχόληση με τα κείμενα ως έρεισμα
α) για την αποδόμηση στερεοτύπων, β) για τον επαναπροσδιορισμό των ταυτοτήτων και των διαπολιτισμικών σχέσεων, γ) για την κατανόηση και αποδοχή της πολιτισμικής ετερότητας και τέλος δ) για την αναγωγή της λογοτεχνίας σε οικουμενικό εργαλείο εφαρμοσμένης δημοκρατίας.
Λέξεις Κλειδιά
στερεότυπα, ταυτότητες, ετερότητες, διαπολιτισμικότητα, κρυπτοαποικισμός, λογοτεχνία
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Banks, JA (2004) Εισαγωγή στην πολυπολιτισμική εκπαίδευση. Αθήνα: Παπαζήση.
Butler, Judith (2009): Αναταραχή φύλου. Ο φεμινισμός και η ανατροπή της ταυτότητας. Αθήνα: Αλεξάνδρεια.
Freire, Paulo/Shor, Ira (2008): Απελευθερωτική παιδαγωγική. Διάλογοι για τη μετασχηματιστική εκπαίδευση. Μτφ. Γιώργος Κουλαουζίδης. Επιστ. Επιμέλεια: Αλέξης Κόκκος. Αθήνα: Μεταίχμιο.
Herzfeld, Michael (2005): Πολιτισμική οικειότητα. Κοινωνική ποιητική στο έθνος-κράτος. Μτφ. Μιχάλης Λαλιώτης. Αθήνα: Εκδόσεις Αλεξάνδρεια.
McLaren, Peter & Farahmandpur, Ramin (2013): Για μια Παιδαγωγική της Αντίστασης. Διδάσκοντας ενάντια στον παγκόσμιο καπιταλισμό και τον νέο ιμπεριαλισμό. Μτφ. Κώστας Θεριανός. Επιστ. Επιμέλεια: Κώστας Σκορδούλης. Αθήνα: Εκδόσεις Τόπος.
Piller, Ingrid (20172): Intercultural Communication. A Critical Introduction. Edinburgh University Press.
Young, Robert J.C. (2007): Μεταποικιακή θεωρία. Αθήνα: Πατάκης.
Αγγελίδης, Παναγιώτης/Χατζησωτηρίου, Χριστίνα (2018): Ευρωπαϊσμός και διαπολιτισμική εκπαίδευση. Αθήνα: Διάδραση.
Αθανασίου Α., Καραβαντά Μ., Λαλιώτου Ι., Παπαηλία Π. (επιμ.) (2016): Αποδομώντας την αποικιοκρατία: Θεωρία και πολιτική της μετααποικιακής κριτικής, Αθήνα: Νήσος.
Γκόβαρης, Χ. (2004) Εισαγωγή στην διαπολιτισμική εκπαίδευση. Αθήνα: Ατραπός.
Μουτσόπουλος, Θανάσης (2021): Όχι ακριβώς τέχνη. Η υπερδιόγκωση του πολιτισμικού φαινομένου. Αθήνα: Πλέθρον
Μπάτλερ, Τζούντιθ/ Σπίβακ, Γκαγιάτρι Τσακραβόρτι (2015): Τραγουδώντας τον Εθνικό Ύμνο. Γλώσσα, πολιτική και το δικαίωμα του ανήκειν. Μτφ. Βασιλική Κάση, Άννα Μαγγίνα, Αιμιλία Παπαδοπούλου, Βάσια Τζανακάρη, Ουρανία Τσιάκαλου, επιμέλεια μετάφρασης-εισαγωγή Μίνα Καραβαντά, Αθήνα: Εκδόσεις Τόπος.
Ρανσιέρ, Ζακ (2015): Ο χειραφετημένος θεατής. Μτφ. Αλέξανδρος Κιουπκολής. Αθήνα: Εκκρεμές.
Φρέιρε, Πάουλο (1972): Η αγωγή του καταπιεζόμενου. Μτφ. Γιάννης Κρητικός. Εισαγωγή: Θεόφραστος Γέρου. Αθήνα: Κέδρος.