Κινητικές αναπτυξιακές προσαρμογές και κινητική αδεξιότητα
| Τίτλος | Κινητικές αναπτυξιακές προσαρμογές και κινητική αδεξιότητα / Motor developmental adaptations and motor coordination difficulties |
| Κωδικός | ΓΚ4101 |
| Σχολή | Επιστημών Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού |
| Τμήμα | Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού, με έδρα τις Σέρρες |
| Κύκλος / Επίπεδο | 1ος / Προπτυχιακό |
| Περίοδος Διδασκαλίας | Χειμερινή/Εαρινή |
| Κοινό | Όχι |
| Κατάσταση | Ενεργό |
| Course ID | 600020584 |
Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Σερρών (2014)
Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 9
| Κατεύθυνση | Τύπος Παρακολούθησης | Εξάμηνο | Έτος | ECTS |
|---|---|---|---|---|
| ΚΟΡΜΟΣ | Θεωρητική Επιλογή | Χειμερινό/Εαρινό | - | 3 |
| Τίτλος | Κινητικές αναπτυξιακές προσαρμογές και κινητική αδεξιότητα |
| Ακαδημαϊκό Έτος | 2025 – 2026 |
| Περίοδος Τάξης | Εαρινή |
| Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ |
|
| Ώρες Εβδομαδιαία | 2 |
| Ώρες Συνολικά | 26 |
| Class ID | 600292913
|
| Τμήμα | Διδάσκοντες |
|---|---|
| 1. Τμήμα Ενεργών φοιτητών | Ερμιόνη Καταρτζή |
| 2. ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΩΝ ΕΤΩΝ (μόνο για εξετάσεις) | Ερμιόνη Καταρτζή |
Τύπος Μαθήματος
Ειδικού Υποβάθρου
Τρόπος Παράδοσης
- Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
- e-Οδηγός Σπουδών https://qa.auth.gr/el/class/1/600292913
- eLearning: https://elearning.auth.gr/course/view.php?id=2409
Γλώσσα Διδασκαλίας
- Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Με την ολοκλήρωση αυτού του μαθήματος, οι φοιτητές θα αποκτήσουν:
Γνώσεις
• Κατανόηση της αναπτυξιακής διαταραχής του κινητικού συντονισμού και της επίδρασής της στους τομείς ανάπτυξης του ατόμου
• Εμβάθυνση στις βασικές μεθοδολογίες σχεδιασμού και οργάνωσης σεναρίων αξιολόγησης
• Αναγνώριση του ρόλου των μεθοδολογιών σχεδιασμού και οργάνωσης προγραμμάτων παρέμβασης μέσω της φυσικής αγωγής, της άσκησης και του αθλητισμού
Δεξιότητες
• Ανάπτυξη και εφαρμογή μιας μεθοδολογίας αναγνώρισης των βασικών χαρακτηριστικών της αναπτυξιακής διαταραχής του κινητικού συντονισμού με παροχή διαφορετικών σεναρίων.
• Σχεδιασμός, αποτύπωση και αξιολόγηση μιας μεθοδολογίας οργάνωσης μιας επίσημης κινητικής αξιολόγησης και ενός προγράμματος παρέμβασης
• Ανάλυση δεδομένων, αναγνώριση των παραγόντων που επηρεάζουν τους τομείς ανάπτυξης στα άτομα με αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού
• Παρουσίαση μεθοδολογιών οργάνωσης μιας επίσημης κινητικής αξιολόγησης και ενός προγράμματος παρέμβασης με σαφήνεια, τεκμηρίωση και επιρροή.
Ικανότητες
• Εργασία αυτόνομα και σε ομάδες με έμφαση στην διεπιστημονικότητα
• Ανάληψη πρωτοβουλίας και υπευθυνότητας για την οργάνωση μιας επίσημης κινητικής αξιολόγησης και ενός προγράμματος παρέμβασης σε πραγματικά ή περιβάλλοντα τάξης.
• Κριτική αξιολόγηση για τον σχεδιασμό κινητικών αξιολογήσεων και παρεμβάσεων και λήψη αποφάσεων με βάση διαφορετικά σενάρια
• Ανάπτυξη δημιουργικής σκέψης και προσαρμοστικότητας ανάλογα με τους τομείς ανάπτυξης στους οποίους παρουσιάζονται δυσκολίες
Γενικές Ικανότητες
- Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
- Λήψη αποφάσεων
- Αυτόνομη εργασία
- Ομαδική εργασία
- Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
- Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
- Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
- Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
- Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Σκοπός και Περιγραφή Μαθήματος
Σκοπός του μαθήματος είναι να παρέχει στους/στις φοιτητές/τριες τις απαραίτητες θεωρητικές γνώσεις και πρακτικές δεξιότητες για την αναγνώριση και την αντιμετώπιση των κινητικών δυσκολιών σε άτομα με αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού. Το μάθημα συνδυάζει θεωρητικές προσεγγίσεις και πρακτικές εφαρμογές, εστιάζοντας στην απόκτηση ικανοτήτων που σχετίζονται με τις διαδικασίες και τις μεθοδολογίες ανίχνευσης, αξιολόγησης της κινητικής επάρκειας και σχεδιασμού προγραμμάτων παρέμβασης μέσα από την φυσική αγωγή, την άσκηση και τον αθλητισμό με στόχο την βελτίωση των κινητικών δυσκολιών, αλλά και άλλων τομέων της ζωής των ατόμων με αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού. Η διδακτική ενότητα αποτελείται από τρείς βασικές υποενότητες: η εισαγωγική υποενότητα εισάγει τις βασικές έννοιες της αναπτυξιακής διαταραχής του κινητικού συντονισμού και των επιπτώσεων στη ζωή του ατόμου. Στη συνέχεια, ακολουθεί η διδασκαλία βασικών στρατηγικών για την ανίχνευση, αξιολόγηση και αντιμετώπιση των κινητικών δυσκολιών της διαταραχής. Στην τελική υποενότητα, οι φοιτητές/τριες εκπαιδεύονται στην αποτελεσματική παρουσίαση μελετών περίπτωσης διαφορετικών ηλικιακών ομάδων και σεναρίων με στόχο την ανάλυση και εξοικείωση με μεθόδους αξιολόγησης και την επιλογή της κατάλληλης μεθόδου παρέμβασης μέσα από την φυσική αγωγή και τον αθλητισμό , σύμφωνα με τις σχετικές θεωρίες και την σύγχρονη βιβλιογραφία, στο περιβάλλον της τάξης.
Στόχοι Μαθήματος
Το μάθημα στοχεύει:
1. Στην παρουσίαση της αναπτυξιακής διαταραχής του κινητικού συντονισμού (ορολογία, συχνότητα εμφάνισης, συνοσηρότητα με άλλες αναπτυξιακές διαταραχές, κινητικά, ψυχο-κοινωνικά χαρακτηριστικά), σύμφωνα με τις πρόσφατες επιστημονικές εξελίξεις.
2. Στην κατανόηση του ρόλου της έγκαιρης ανίχνευσης χρησιμοποιώντας διαφορετικές μεθοδολογίες αξιολόγησης
3. Στην ανάλυση της διαδικασίας σχεδιασμού και οργάνωσης προγραμμάτων παρέμβασης μέσω της φυσικής αγωγής, της άσκησης και του αθλητισμού
4. Στην κατανόηση της εφαρμογής και της παρουσίασης μιας μεθοδολογίας αξιολόγησης και σχεδιασμού ενός προγράμματος παρέμβασης μέσω της φυσικής αγωγής, της άσκησης και του αθλητισμού, μέσα στην τάξη.
Περιεχόμενο
1. Εισαγωγή βασικών εννοιών (ορολογία, συχνότητα εμφάνισης, συνοσηρότητα με άλλες αναπτυξιακές διαταραχές, κινητικά, ψυχο-κοινωνικά χαρακτηριστικά) για την αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού, σύμφωνα με τις πρόσφατες επιστημονικές εξελίξεις
2. Εισαγωγή βασικών εννοιών και ανάλυση της κινητικής ανάπτυξης σε άτομα με τυπική ανάπτυξη, συγκριτικά με άτομα με αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού
3. Παρουσίαση και ανάλυση της αναπτυξιακής εξέλιξης στα άτομα με αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού – κινητική επάρκεια και τομείς ανάπτυξης
4. Παρουσίαση και ανάλυση μελετών περίπτωσης ατόμων νηπίων, παιδιών και εφήβων με αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού. Αξιολόγηση των χαρακτηριστικών με βάση τους τομείς της κινητικής ανάπτυξης
5. Παρουσίαση και ανάλυση μελετών περίπτωσης ενηλίκων με αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού. Αξιολόγηση των χαρακτηριστικών με βάση τους τομείς της κινητικής ανάπτυξης
6. Παρουσίαση και ανάλυση των βιολογικών και γενετικών παραγόντων στην αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού
7. Παρουσίαση και ανάλυση μεθοδολογιών αξιολόγησης της κινητικής επάρκειας και της ανίχνευσης της αναπτυξιακής διαταραχής του κινητικού συντονισμού
8. Εργαστήριο: Παρουσίαση και εξοικείωση με την κινητική δοκιμασία Movement ABC-2. Πρακτική εφαρμογή- συνεργασία στην τάξη
9. Εισαγωγή και παρουσίαση των βασικών θεωρητικών προσεγγίσεων παρέμβασης στην αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού (εστίαση στην διαδικασία ή στη δεξιότητα). Πρακτική εφαρμογή με στόχο την επιλογή της πιο αποτελεσματικής προσέγγισης για βελτίωση της κίνησης με βάση διαφορετικά σενάρια
10. Παρουσίαση και ανάλυση της οικολογικής προσέγγισης της δεξιότητας. Ανάπτυξη και παρουσίαση του ενιαίου συστήματος κανόνων (ρούμπρικα), (The Unified Ecological Task Rubric)
11. Εισαγωγή και ανάλυση της χρήσης των αρχών της κινητική μάθησης για τον σχεδιασμό και την οργάνωση παρεμβάσεων. Πρακτική εφαρμογή και παρουσίαση στην τάξη διαφορετικών σεναρίων κίνησης
12. Παρουσίαση και ανάλυση του ρόλου της διεπιστημονικότητας και του διακριτού ρόλου του εκπαιδευτικού φυσικής αγωγής στην αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού
13. Τελικές παρουσιάσεις εργασιών. Συνολική ανασκόπηση μαθησιακών αποτελεσμάτων και αξιολόγηση
Μέθοδοι Διδασκαλίας
Το μάθημα θα διεξαχθεί μέσω ενός συνδυασμού ενεργητικών μαθησιακών στρατηγικών, που θα περιλαμβάνουν:
• Διαλέξεις και διαδραστικές συζητήσεις στην τάξη.
• Συνεργατική μάθηση μέσω μικρών ομάδων.
• Πρακτική εμπειρία στην προφορική παρουσίαση σε περιβάλλον τάξης.
Μαθησιακοί Πόροι & Μέσα
Οι φοιτητές θα έχουν πρόσβαση σε μια σειρά από ακαδημαϊκό υλικό, το οποίο θα διατίθεται κυρίως μέσω της πλατφόρμας Moodle (e-learning). Το υλικό αυτό θα περιλαμβάνει: υποχρεωτικά εβδομαδιαίες σημειώσεις προς ανάγνωση, επιπλέον προτεινόμενη βιβλιογραφία, καθώς και μελέτες περίπτωσης από τον χώρο της φυσικής αγωγής και του αθλητισμού και άλλα συναφή επιστημονικά πεδία.
Λέξεις Κλειδιά
αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού, κινητικές δυσκολίες, κινητική επάρκεια, κινητική αξιολόγηση Movement ABC-2, παρέμβαση με εστίαση στην δεξιότητα, παρέμβαση με εστίαση στη διαδικασία
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
- Διαφάνειες
- Βιβλίο
- Δημοσιεύσεις σε ερευνητικά περιοδικά
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
- Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
- Χρήση Τ.Π.Ε. στην Αξιολόγηση των Φοιτητών
Οργάνωση Μαθήματος
| Δραστηριότητες | Φόρτος Εργασίας | ECTS | Ατομικά | Ομαδικά | Erasmus |
|---|---|---|---|---|---|
| Διαλέξεις | 26 | 1 | ✓ | ||
| Εργαστηριακή Άσκηση | 8 | 0,3 | ✓ | ✓ | |
| Άσκηση Πεδίου | 8 | 0,3 | ✓ | ✓ | |
| Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων | 13 | 0,5 | ✓ | ||
| Συγγραφή εργασίας / εργασιών | 13 | 0,5 | ✓ | ||
| Εξετάσεις | 10 | 0,4 | ✓ | ||
| Σύνολο | 78 | 3 |
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Πολιτική και Εργαλεία Αξιολόγησης
Η αξιολόγηση των φοιτητών θα πραγματοποιηθεί μέσω των παρακάτω μεθόδων, ενώ ο τελικός βαθμός τους θα υπολογιστεί λαμβάνοντας υπόψη το βάρος κάθε μορφής αξιολόγησης. Οι εβδομαδιαίες εργασίες και η τελική εργασία προσμετρούνται σε ποσοστό επί της βαθμολογίας από τη συμμετοχή στις τελικές εξετάσεις και είναι προαιρετικές.
Εργασίες Κατανομή βαθμολογίας Προθεσμίες εργασιών
Εβδομαδιαίες Εργασίες 20% Όλες οι εβδομάδες
Τελική εργασία:
Παρουσίαση μεθοδολογιών σχεδιασμού παρέμβασης 30% Τελευταία εβδομάδα μαθημάτων
Γραπτή τελική εξέταση: γνώσεις και κριτική θεώρηση μέσω της πλατφόρμας e-learning 70%
Γραπτή τελική εξέταση: κριτική θεώρηση και ανάλυση μιας μελέτης περίπτωσης 30%
Μαθησιακές Δραστηριότητες και Εργασίες
• Θα αποδεικνύουν την κατανόηση και τις γνώσεις τους μέσω της ενεργής συμμετοχής στην τάξη και στις πρακτικές δραστηριότητες πεδίου.
• Προφορική παρουσίαση που αξιολογεί την εφαρμογή της γνώσης στην οργάνωση παρέμβασης μέσω της φυσικής αγωγής, της άσκησης και του αθλητισμού
• Συμμετοχή στην αξιολόγηση διαφορετικών μελετών περίπτωσης και την κριτική θεώρησή τους
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής (Συμπερασματική)
- Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Σύντομης Απάντησης (Συμπερασματική)
- Γραπτή Εξέταση με Επίλυση Προβλημάτων (Συμπερασματική)
- Εργαστηριακή Εργασία (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
• Anna L. Barnett, Elisabeth L. Hill (2020). Κινητική συμπεριφορά και αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού. University Studio Press Α.Ε., ΘΕΣ/ΝΙΚΗ
• Haywood M. K., Getchell N. (2021). Κινητική ανάπτυξη δια βίου. University Studio Press Α.Ε., ΘΕΣ/ΝΙΚΗ
• Haibach-Beach, P.S., Reid, G.D., & Collier, D.H. (2018). Κινητική Μάθηση και Ανάπτυξη. Πεδίο εκδοτική, διαφημιστική και ραδιοτηλεοπτικών παραγωγών Α.Ε. Αθήνα.
• Τζέτζης, Γ., & Λόλα, Α. (2015). Κινητική Μάθηση και Ανάπτυξη [Προπτυχιακό εγχειρίδιο]. Κάλλιπος, Ανοικτές Ακαδημαϊκές Εκδόσεις. https://dx.doi.org/10.57713/kallipos-903
Διαδικτυακές Πηγές
Σχετικές Λέξεις-κλειδιά: αναπτυξιακή διαταραχή του κινητικού συντονισμού, κινητικές δυσκολίες, κινητική επάρκεια, κινητική αξιολόγηση Movement ABC-2, παρέμβαση με εστίαση στην δεξιότητα, παρέμβαση με εστίαση στη διαδικασία
Για παράδειγμα, μπορείτε να επισκεφτείτε τις παρακάτω ιστοσελίδες:
• https://www.isra-dcd.com/
• https://www.sciencedirect.com/journal/research-in-developmental-disabilities
• https://canchild.ca/diagnoses/developmental-coordination-disorder/
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Καταρτζή, Ε. (2020). Προγράμματα παρέμβασης για παιδιά και εφήβους/ες με Αναπτυξιακή Διαταραχή του Κινητικού Συντονισμού: ο ρόλος της άσκησης και της φυσικής αγωγής. Δ. Κατσαρού (Επιμ. Εκδ.). Ειδική Αγωγή και Δημιουργικότητα, σελ. 149-194. Μέθεξις, Θεσσαλονίκη.
Vlachopoulos, S., Katartzi, E.S., & Kontou, M.G., (2021). Self-determined motivation for physical activity in adolescents with and without developmental coordination disorder in school physical education. International Journal of Exercise Science, accepted 02.09.2021
Monastiridi, S., Katartzi, E., Kourtessis, T, & Vlachopoulos, S. (2021). A core stabilization program improves motor performance and health-related quality of life in adolescents with motor difficulties. The Health & Fitness Journal of Canada, 14 (1), 3-24.
Monastiridi, S. G., Katartzi, E.S., Kontou, M.G., Kourtessis, Th. & Vlachopoulos, S. (2020). Positive Relations of Physical Fitness and Exercise Intervention Programs with Motor Competence and Health Related Quality of Life in Developmental Coordination Disorder: A Systematic Review. European Jounal of Physical Education and Sport Science, 6 (2), 1-26.
Λακμέτα Γκανέτσιου, Ρ., Μοναστηρίδη, Σ. & Καταρτζή, Ε. (2013/14). Αξιολόγηση δυσκολιών στο συντονισμό δεξιοτήτων λεπτού χειρισμού σε παιδιά παιδιά δημοτικού: Διαφορές Φύλου. Γυναίκα και Άθληση, 9, 57-64.
Katartzi, E.S & Vlachopoulos, S.P. (2011). Motivating children with developmental coordination disorder in school physical education: The self-determination theory approach. Research in Developmental Disabilities, 32(6), 2674-2682.
Giagazoglou,P., Kabitsis, N., Kokaridas, D., Zaragas, C., Katartzi, E., Kabitsis, C. (2011). The movement assessment battery in greek preschoolers: The impact of age, gender, birth order, and physical activity on motor outcome. Research in Developmental Disabilities, 32(6), 2577-2582.
Κουτσούκη, Δ. (1998). Κινητικές διαταραχές και εξέλιξη. Αθλότυπο, Αθήνα.
Κιουμουρτζόγλου, Ε. (2007). Η φυσική αγωγή στην αρχή του 21ου αιώνα: σκοποί-στόχοι-επιδιώξεις- θεωρητικές προσεγγίσεις. Χριστοδουλίδης, Θεσ/νίκη.
Διεθνή επιστημονικά περιοδικά με εργασίες με άρθρα σχετικά με την κινητική αδεξιότητα όπως:
HUMAN MOVEMENT SCIENCE: https://www.journals.elsevier.com/human-movement-science &
RESEARCH IN DEVELOPMENTAL DISABILITIES: https://www.journals.elsevier.com/research-in-developmental-disabilities
Τελευταία Επικαιροποίηση
18-06-2025
