Βασικές πτυχές της σχολικής παιδαγωγικής και το μάθημα των θρησκευτικών.

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΒασικές πτυχές της σχολικής παιδαγωγικής και το μάθημα των θρησκευτικών. / Basic Aspects of School Pedagogy for Religious Education
Κωδικός2039
ΣχολήΘεολογική
ΤμήμαΘεολογίας
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή/Εαρινή
Υπεύθυνος/ηΑθανάσιος Στογιαννίδης
ΚοινόΝαι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID60005016

Πρόγραμμα Σπουδών: Αναμορφωμένο ΠΠΣ Τμήματος Θεολογίας (2023-2024)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 0
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚΟΡΜΟΣΕπιλογής113

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΒΑΣΙΚΕΣ ΠΤΥΧΕΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΩΝ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ.
Ακαδημαϊκό Έτος2013 – 2014
Περίοδος ΤάξηςΧειμερινή
Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ
Ώρες Εβδομαδιαία3
Class ID
60033012
Τύπος Μαθήματος 2016-2020
  • Επιστημονικής Περιοχής
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Ειδικού Υποβάθρου / Κορμού
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Στο τέλος της φοίτησης στο εν λόγω μάθημα, οι φοιτητές θα πρέπει να είναι σε θέση: (Γνώσεις) -Να αναλύουν ορισμένες διαπιστώσεις γενικά αποδεκτές στην επιστήμη της Σχολικής Παιδαγωγικής, συνδέοντάς τες με παραδείγματα από την ελληνική σχολική πραγματικότητα. -Να αιτιολογούν με επιχειρήματα, προερχόμενα από το χώρο της Παιδαγωγικής και της Ψυχολογίας, την ανάγκη συνύπαρξης επιστημονικών γνώσεων και στάσεων ζωής κατά την εκπαιδευτική διαδικασία. -Να προσδιορίζουν το ρόλο του Μαθήματος των Θρησκευτικών στο ελληνικό σχολείο, περιγράφοντας την πληροφοριακή, ερμηνευτική και παιδαγωγική του διάσταση. (Δεξιότητες) -Να εφαρμόζουν στη διδασκαλία του Μαθήματος των Θρησκευτικών τα επιστημονικά συμπεράσματα της Σχολικής Παιδαγωγικής, πλαισιώνοντας τα θεολογικά περιεχόμενα με ψυχοπαιδαγωγικά δεδομένα. -Να συνθέτουν μορφές διεπιστημονικής συνάντησης μεταξύ του Μαθήματος των Θρησκευτικών και άλλων σχολικών Μαθημάτων, εντάσσοντάς τες με διδακτική τεκμηρίωση σ’ ένα σχέδιο ή σενάριο διδασκαλίας. (Ικανότητες – Στάσεις Ζωής) - Nα διαμορφώσουν μια θετική στάση απέναντι στην αναγκαιότητα η εκπαιδευτική διαδικασία να συνδυάζει αρμονικά επιστημονικές γνώσεις και κοσμοθεωρητικές αναζητήσεις, επιδιώκοντας τον διάλογο σε διεπιστημονικό επίπεδο. - Να αναπτύξουν μια προσωπική θεωρία για το ρόλο και τους προσανατολισμούς του ελληνικού σχολείου, συσχετίζοντάς την με τη μορφωτική αξία του Μαθήματος των Θρησκευτικών.
Γενικές Ικανότητες
  • Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
  • Λήψη αποφάσεων
  • Αυτόνομη εργασία
  • Ομαδική εργασία
  • Εργασία σε διεθνές περιβάλλον
  • Εργασία σε διεπιστημονικό περιβάλλον
  • Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
  • Σχεδιασμός και διαχείριση έργων
  • Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
  • Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον
  • Επίδειξη κοινωνικής, επαγγελματικής και ηθικής υπευθυνότητας και ευαισθησίας σε θέματα φύλου
  • Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Με διεπιστημονικό τρόπο, δηλ. μέσω της συνεισφοράς διαφορετικών επιστημών, διερευνώνται οι ακόλουθες θεματικές: Η κοινωνικοποιητική λειτουργία του σχολείου σε σχέση με τον πληροφοριακό και ερμηνευτικό χαρακτήρα του Μαθήματος των Θρησκευτικών. Η συνύπαρξη θεωρίας και πράξης στη σχολική διδασκαλία. Η διδασκαλία ως λειτουργία του σχολείου και η σημειωτική της διάσταση. Η αξιοποίηση της Σημειωτικής Διδακτικής στο Μάθημα των Θρησκευτικών. Η γλώσσα της σχολικής διδασκαλίας ως σύνολο σημείων διαφορετικών σημασιολογικών πεδίων και ο ρόλος του Μαθήματος των Θρησκευτικών. Τέλος, αναλύεται η έννοια “Διεπιστημονικότητα”, όπως και τα είδη της, και επισημαίνεται η διαφορά της αναφορικά με την έννοια “Διαθεματικότητα”. Στο πλαίσιο αυτής της ανάλυσης διερευνάται και η δυναμική ενός διεπιστημονικού διαλόγου μεταξύ Μαθήματος της Φυσικής και Μαθήματος των Θρησκευτικών στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
Λέξεις Κλειδιά
Σχολική Παιδαγωγική, Μάθημα των Θρησκευτικών, Διεπιστημονικότητα, Διαθεματική Προσέγγιση, Διαδικασία Διδασκαλίας-Μάθησης
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Σημειώσεις
  • Διαφάνειες
  • Ήχος
  • Βιβλίο
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις451,8
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων301,2
Εξετάσεις150,6
Σύνολο903,6
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Τίθενται στους φοιτητές προφορικές ερωτήσεις αναφορικά με τις θεματικές που αναπτύχθηκαν στο μάθημα. Αξιολογείται εάν αποδίδουν με σαφήνεια τις απαντήσεις τους και εάν μπορούν να αναπτύξουν προσωπική κριτική στάση απέναντι στα όσα έχουν μελετήσει.
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εργασία (Συμπερασματική)
  • Προφορική Εξέταση (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
1. Αθανάσιος Στογιαννίδης, Μελετήματα Σχολικής Παιδαγωγικής και Διδακτικής του Μαθήματος των Θρησκευτικών Α’, Κυριακίδης, Θεσσαλονίκη 2013. 2. Παναγιώτης Δ. Ξωχέλλης, Σχολική Παιδαγωγική, Κυριακίδης, Θεσσαλονίκη 2010.
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Ελληνόγλωσση Βιβλιογραφία: Βαρβαρέσου Ευάγγελου, Το μεταφυσικό πρόσωπο της Φυσικής, Θεσσαλονίκη 2005. Βασιλόπουλου Χρήστου, Σχολική Θρησκευτική Αγωγή, Θεσσαλονίκη 2008. Δεληκωσταντή Κώστα, Σύγχρονη Παιδαγωγική και Παιδεία Ορθοδοξίας, στο συλλογικό έργο: Κώστα Δεληκωσταντή (Επιμέλεια), Η Ορθοδοξία ως πρόταση ζωής, Αθήνα 1993, σελ. 247-270. Γιαννουλάτου Αναστασίου, Αρχιεπισκόπου Τιράνων και πάσης Αλβανίας, Ορθοδοξία και δικαιώματα του ανθρώπου. Με βασική αναφορά στην Οικουμενική Διακήρυξη και στην ελληνορθόδοξη παράδοση, στο: του ιδίου, Παγκοσμιότητα και Ορθοδοξία. Μελετήματα Ορθοδόξου προβληματισμού, Αθήνα 2000, σελ. 65-106. Γιαννουλάτου Αναστασίου, Αρχιεπισκόπου Τιράννων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας, Σχέσεις της Ορθοδοξίας με τις άλλες θρησκείες, στο συλλογικό τόμο: Walker Andrew / Καρρά Κώστα, Ζωντανή Ορθοδοξία στον σύγχρονο κόσμο, Αθήνα 2001, σελ. 43-62. Κογκούλη Ιωάννη, Διδακτική των Θρησκευτικών στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Θεσσαλονίκη 2003. Κογκούλη Ιωάννη, Εισαγωγή στην Παιδαγωγική, Θεσσαλονίκη 5 2005. Κωνσταντίνου Χαραλάμπους, Η πρακτική του εκπαιδευτικού στην παιδαγωγική επικοινωνία. Ο αυταρχισμός ως κυρίαρχο γνώρισμα της υπαρκτής σχολικής πραγματικότητας, Αθήνα 2001. Λάππα Δημητρίου, Ο διάλογος και το Μάθημα των Θρησκευτικών στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Θεσσαλονίκη 2000. Ματσαγγούρα Ηλία, Η Διαθεματικότητα στη σχολική γνώση. Εννοιοκεντρική Αναπλαισίωση και Σχέδια Εργασίας, Αθήνα 2 2006. Σταμούλη Χρυσοστόμου, Κάλλος το άγιον. Προλεγόμενα στη φιλόκαλη αισθητική της Ορθοδοξίας, Αθήνα 2004. Περσελή Εμμανουήλ, Θεωρίες θρησκευτικής ανάπτυξης και αγωγής, Αθήνα 2000. Μεταφράσεις στα ελληνικά: Al-Khalili Jim, Quantiκά Παράδοξα. (Μετάφραση: Ανδρομάχη Σπανού), Αθήνα 2005. Eco Umberto, Σημειώματα Σημειολογίας κ.α., (Μετάφραση – Επιμέλεια: Θόδωρος Ιωαννίδης), Αθήνα 2 1995. Έρικσον Ερικ, Η παιδική ηλικία και η κοινωνία, (Μετάφραση: Μ. Κουτρουμπάκη), Αθήνα 2 1990. Prigogine Ilya, Οι νόμοι του χάους. (Μετάφραση: Πασχάλης Χριστοδούλου), Αθήνα 2003. Prigogine Ilya, Το τέλος της βεβαιότητας. Χρόνος, Χάος και οι Νόμοι της Φύσης. (Μετάφραση: Σταύρος Μαρουλάκος. Πρόλογος και επίμετρο στην ελληνική έκδοση: Ιωάννης Αντωνίου), Εκδόσεις «ΚΑΤΟΠΤΡΟ», Αθήνα 2003. Heisenberg Werner, Σκέψεις για την εξέλιξη των ιδεών στη Φυσική. (Μετάφραση και επιστημονική επιμέλεια: Θεοφάνης Γραμμένος), Αθήνα 1997. Heisenberg Werner, Φυσική και φιλοσοφία. (Μετάφραση: Δημοσθένης Κουρτοβικ), Αθήνα 1978. Planck Max, Νόημα και Όρια της Θετικής Επιστήμης. (Μετάφραση και επιστημονική επιμέλεια: Ι. Ν. Μαρκόπουλος), Θεσσαλονίκη 1998. Ξενόγλωσση Βιβλιογραφία: Benner Dietrich, Bildung und Religion. Überlegungen zu ihrem problematischen Verhältnis und zu den Aufgaben eines öffentlichen Religionsunterrichts heute, στο συλλογικό έργο: Batke A. / Fitzner Th. / Isak R. / Lochmann U. (Hrsg.), Schulentwicklung – Religion – Religionsunterricht. Profil und Chance von Religion in der Schule der Zukunft, Freiburg im Breisgau 2002, σελ. 51-70. Abesser Bernd, Religion ist im Spiel – Zeichendeutung in PC – und VideoSpielen. Praxiselemente für die Sekundarstufen I und II, στο συλλογικό έργο: Dressler Bernhard (Hrsg.), Religion zeigen. Zeichendidaktische Entwürfe, Loccum 2002, σελ. 72-80. Bieritz Karl-Heinrich, Umberto Eco: Umrisse einer atheistischen Theologie, στο συλλογικό έργο: Wilfried Engemann und Rainer Volp (Hrsg.), Gib mir ein Zeichen: zur Bedeutung der Semiotik für theologische Praxis und Denkmodelle, Berlin; New York 1992, σελ. 63-71. Abesser Bernd, Religion ist im Spiel – Zeichendeutung in PC – und VideoSpielen. Praxiselemente für die Sekundarstufen I und II, στο συλλογικό έργο: Dressler Bernhard (Hrsg.), Religion zeigen. Zeichendidaktische Entwürfe, Loccum 2002, σελ. 72-80. Klappenecker Gabriele, Glaubensentwicklung und Lebensgeschichte. Eine Auseinandersetzung mit der Ethik James W. Fowlers, zugleich ein Beitrag zur Rezeption von H. Richard Niebuhr, Lawrence Kohlberg und Erik H. Erikson, Stuttgart ; Berlin; Köln 1998 Abesser Bernd, Religion ist im Spiel – Zeichendeutung in PC – und VideoSpielen. Praxiselemente für die Sekundarstufen I und II, στο συλλογικό έργο: Dressler Bernhard (Hrsg.), Religion zeigen. Zeichendidaktische Entwürfe, Loccum 2002, σελ. 72-80. Klappenecker Gabriele, Glaubensentwicklung und Lebensgeschichte. Eine Auseinandersetzung mit der Ethik James W. Fowlers, zugleich ein Beitrag zur Rezeption von H. Richard Niebuhr, Lawrence Kohlberg und Erik H. Erikson, Stuttgart ; Berlin; Köln 1998 Nipkow Karl Ernst, Bildung in einer pluralen Welt. Bd. 2: Religionspädagogik im Pluralismus, Gütersloh 1998. Stogiannidis Athanassios, Die Korrelation von Theorie und Praxis. Ein Pädagogisches Gespräch zwischen Johannes von Damaskus und Friedrich Schleiermacher, στο περιοδικό: Evangelische Theologie, 67 Jg. H. 4, σελ. 322328, Gütersloh 2007. Vattimo Gianni, Apologie des Nihilismus, στο: του ιδίου, Das Ende der Moderne, (Aus dem Italienischen übersetzt und herausgegeben von Rafael Capurro), Stuttgart 1990, σελ. 23-35. Welsch Wolfgang, Unsere postmoderne Moderne, Berlin 5 1997.
Τελευταία Επικαιροποίηση
17-02-2016