ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ, ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ: ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ

Ειδικού Υποβάθρου

Ειδικού Υποβάθρου / Κορμού

Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.

Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτητές και φοιτήτριες θα γνωρίζουν τις θέσεις των θεμελιωδών παιδαγωγικών θεωριών και κατανοούν τις μεταξύ τους διαφορές σχετικά με: α) τους σκοπούς της εκπαίδευσης, β) τους στόχους της διδασκαλίας, γ) τις μεθόδους διδασκαλίας και δ) τις κοινωνικές και διδακτικές μορφές διδασκαλίας. Επίσης, θα έχουν αποκτήσει εμπειρίες διδασκαλίας σε πραγματικές συνθήκες σε όλα τα μαθήματα της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης χρησιμοποιώντας σημαντικά στοιχεία των προαναφερθέντων θεωρητικών γνώσεων.

Στο μάθημα αναλύονται και συζητούνται οι θέσεις (ως προς τους σκοπούς, το περιεχόμενο, τις μεθόδους, τις μορφές και τα μέσα διδασκαλίας) πέντε ρευμάτων παιδαγωγικής σκέψης. Πιο συγκεκριμένα, αναλύονται και συζητούνται: 1) Οι προϋποθέσεις της εμφάνισης και της κυριαρχίας της Ερβαρτιανής παιδαγωγικής στη Γερμανία και τα βασικά δομικά στοιχεία της (πέντε πρακτικές ιδέες ως παιδαγωγικοί σκοποί, παραστατική ψυχολογία, κατηγοριοποίηση μαθημάτων και σύνδεση των περιεχομένων της διδασκαλίας, κυβερνητική, ιδίως αγωγή και διδασκαλία, στάδια της διδασκαλίας), καθώς και θεωρητικές και πρακτικές κριτικές της ερβαρτιανής (παραδοσιακής) παιδαγωγικής. 2) Οι προϋποθέσεις της εμφάνισης του κινήματος της Προοδευτικής Εκπαίδευσης στις Η.Π.Α., ο J. Dewey ως σημείο αναφοράς αυτού του κινήματος, ο παιδοκεντρισμός του S. Hall, η κοινωνική ανασυγκρότηση κατά τους C. Counts, H. Rugg και T. Brameld, άλλοι σχολικοί πειραματισμοί (το σχολείο του W. Parker, το σύστημα Platoon, τα σχέδια Dalton και Winnetka, η μέθοδος project) και κριτικές της Προοδευτικής Εκπαίδευσης. 3) Το κίνημα της ομαδοσυνεργατικής διδασκαλίας και μάθησης, η θεωρητική του θεμελίωση, οι απαρχές και η κοινωνική/ παιδαγωγική της αναγκαιότητα, η συγκρότηση των ομάδων μαθητών, οι μορφές ομαδοσυνεργατικής διδασκαλίας/μάθησης, η μάθηση και η αλληλεπίδραση των μαθητών στις ομάδες, οι επιδράσεις της ομαδοσυνεργατικής διδασκαλίας/μάθησης στο άτομο και την κοινωνία, καθώς και οι κριτικές της. 4) Οι προϋποθέσεις της εμφάνισης και της κυριαρχίας της τεχνοκρατικής λογικής για την εκπαίδευση στις Η.Π.Α., οι τεχνοκρατικές εκδοχές για τον σχεδιασμό του αναλυτικού προγράμματος (οι θέσεις του F. Bobbit, το κλασικό σχήμα του R. Tyler, η ταξινομία των αντικειμενικών διδακτικών στόχων του B.S. Bloom), η διεθνής διάδοση και οι σύγχρονες κριτικές της τεχνοκρατικής λογικής 5) Οι προϋποθέσεις εμφάνισης της Απελευθερωτικής Παιδαγωγικής του P. Freire, τα βασικά δομικά της χαρακτηριστικά (πολιτικός χαρακτήρας της εκπαίδευσης και γραμματισμός, διερεύνηση του θεματικού σύμπαντος ως προϋπόθεση συγκρότησης του αναλυτικού προγράμματος, κριτική της αποταμιευτικής εκπαίδευσης και όροι του παιδαγωγικού διαλόγου), η διεθνής επιρροή και οι κριτικές της. Όσον αφορά την οργάνωση των πρακτικών ασκήσεων τα βασικά στοιχεία της είναι τα ακόλουθα: Α) Κάθε φοιτητής και φοιτήτρια παρακολουθεί, ενταγμένος ή ενταγμένη σε πενταμελή ομάδα, τη διδασκαλία όλων των μαθημάτων σε δύο διαφορετικές τάξεις δύο Δημοτικών Σχολείων χρησιμοποιώντας φύλλο παρατήρησης που αναφέρεται στους στόχους, το περιεχόμενο, τις μεθόδους, τις μορφές, τα μέσα διδασκαλίας και τις διαδικασίες αξιολόγησης. Η παρακολούθηση εκτείνεται σε χρονικό διάστημα δύο εβδομάδων και έχει ελάχιστο όριο 6 ημερών. Β) Κάθε φοιτητής και φοιτήτρια διδάσκει και στις δύο τάξεις των Δημοτικών σχολείων που παρακολούθησε, αφού έχει συμμετάσχει σε φροντιστηριακή διδασκαλία με την οποία προετοιμάζεται πριν από κάθε εβδομάδα διδασκαλίας στη σχολική τάξη. Επίσης, συμμετέχει σε φροντιστηριακή διδασκαλία κατά την οποία γίνεται απολογισμός, αυτοκριτική και κριτική των διδασκαλιών οι οποίες έχουν πραγματοποιηθεί. Οι διδασκαλίες των φοιτητών εκτείνονται σε χρονικό διάστημα τεσσάρων εβδομάδων και έχουν ελάχιστο όριο 16 ημερών (4 εβδομάδες επί 4 ημέρες=16 ημέρες). Αφορούν όλα τα μαθήματα του ∆ημοτικού σχολείου εκτός εκείνων που διδάσκονται από εκπαιδευτικούς ειδικοτήτων (Ξένες Γλώσσες, Φυσική Αγωγή, Μουσική). Γ) Στις τέσσερις εβδομάδες των διδασκαλιών οι φοιτητές και οι φοιτήτριες διδάσκουν με βάση τρεις διαφορετικές προσεγγίσεις που διδάχθηκαν στο θεωρητικό μάθημα και με ευθύνη των διδασκόντων του. Δ) Η διάρκεια των παρατηρήσεων και των διδασκαλιών προσαρμόζεται αναλόγως του αριθμού των αποσπασμένων εκπαιδευτικών οι οποίοι διατίθενται στο Τμήμα από το Υπουργείο Παιδείας για την υποστήριξη των πρακτικών ασκήσεων. Ε) Οι πρακτικές ασκήσεις του μαθήματος είναι κοινές με τις πρακτικές ασκήσεις του μαθήματος ΥΜΠ 4 Προετοιμασία, Διεξαγωγή και Αξιολόγηση Διδασκαλίας: Αξιολόγηση του Μαθητή και Πρακτικές Ασκήσεις. ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΕΣΠΑ (2014-2020) Οι πρακτικές ασκήσεις των μαθημάτων ΥΜΠ 4 & ΥΜΠ 5 έχουν ενταχθεί στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού και Διαβίου Μάθηση ΕΣΠΑ (2014-2020) και χρηματοδοτούνται. Όμως, επειδή ο αριθμός των φοιτητών/τριών που μπορούν να συμμετέχουν στη χρηματοδοτούμενη πρακτική άσκηση του προγράμματος ΕΣΠΑ είναι μικρότερος (εξαρτάται από τον αριθμό των θέσεων που προσφέρονται στο Τμήμα από το Γραφείο Πρακτικής Άσκησης [ΔΑΣΤΑ – ΑΠΘ]) από το συνολικό αριθμό των φοιτητών/τριών, που λόγω του υποχρεωτικού χαρακτήρα των πρακτικών ασκήσεων πρέπει να τις πραγματοποιήσουν, η επιλογή τους γίνεται με βάση τη βαθμολογία τους, όπως ορίζει η απόφαση της ΓΣ του Τμήματος: «Σύμφωνα με την υπ. αριθμ. 17T14/15/12/2017 απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης, κριτήριο χρηματοδότησης των φοιτητών και φοιτητριών για τη συμμετοχή τους στην πρακτική άσκηση, ορίζεται ο μέσος όρος βαθμολογίας που προκύπτει από την επιτυχή εξέταση του 70% των μαθημάτων που οφείλουν να παρακολουθήσουν κατά τα πρώτα τρία (3) έτη του προγράμματος σπουδών. Σε περίπτωση που δεν συγκεντρώνεται ο απαραίτητος αριθμός φοιτητών και φοιτητριών για Πρακτική Άσκηση σε κάθε περίοδο, θα εγκρίνονται και οι αιτήσεις οι οποίες δεν πληρούν το παραπάνω κριτήριο». • Τα ονόματα όσων επιλέγονται, καθώς και όσων δεν επιλέγονται ανακοινώνονται στην ιστοσελίδα του Τμήματος. • Οι υποχρεώσεις, τα δικαιώματα και τα οφέλη των φοιτητών/τριών που επιλέγονται για το πρόγραμμα πρακτικής άσκησης ΕΣΠΑ είναι αναρτημένα στην ιστοσελίδα του Τμήματος (ppt ενημέρωση, ppt παρουσίαση). Γενικότερα, για την αποτελεσματικότερη λειτουργία και επιτυχία τους και με σκοπό να καλυφτούν και οι απαιτήσεις του προγράμματος πρακτικής άσκησης ΕΣΠΑ, οι πρακτικές ασκήσεις των μαθημάτων ΥΜΠ 4 & ΥΜΠ 5 έχουν αναπροσαρμοστεί, χωρίς, όμως, να αλλάξει το περιεχόμενό τους. Συγκεκριμένα, είναι η χρονική τους διάρκεια και ο τρόπος πραγματοποίησής τους που έχουν αλλάξει. Πραγματοποιούνται συνεχόμενα, σε διάστημα ενός μηνός και χωρίς καμία διακοπή ενδιάμεσα, δηλαδή, μία βδομάδα παρατήρηση διδασκαλίας και τρεις εβδομάδες διδασκαλιών με βάση τρεις διαφορετικές μεθόδους/μορφές διδασκαλίας.

παιδαγωγικές θεωρίες, σκοποί της εκπαίδευσης, στόχοι διδασκαλίας, μέθοδοι διδασκαλίας, κοινωνικές και διδακτικές μορφές διδασκαλίας

20-08-2024