ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ

Πληροφορίες Μαθήματος
ΤίτλοςΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ / Adjustment Difficulties and Behaviour Problems at School
ΚωδικόςΠ2104
ΣχολήΦιλοσοφική
ΤμήμαΦιλοσοφίας και Παιδαγωγικής
Κύκλος / Επίπεδο1ος / Προπτυχιακό
Περίοδος ΔιδασκαλίαςΧειμερινή/Εαρινή
Υπεύθυνος/ηΜαρία Δόικου
ΚοινόΝαι
ΚατάστασηΕνεργό
Course ID280009259

Πρόγραμμα Σπουδών: ΠΠΣ Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής (2011-σήμερα)

Εγγεγραμμένοι φοιτητές: 40
ΚατεύθυνσηΤύπος ΠαρακολούθησηςΕξάμηνοΈτοςECTS
ΚορμόςΥποχρεωτικό Κατ' Επιλ. ΚατεύθυνσηςΧειμερινό/Εαρινό-6
ΠαιδαγωγικήΥποχρεωτικό Κατ' Επιλ. ΚατεύθυνσηςΧειμερινό/Εαρινό-6

Πληροφορίες Τάξης
ΤίτλοςΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ
Ακαδημαϊκό Έτος2025 – 2026
Περίοδος ΤάξηςΕαρινή
Διδάσκοντες μέλη ΔΕΠ
Ώρες Εβδομαδιαία3
Ώρες Συνολικά39
Class ID
600280409
Τύπος Μαθήματος
Eιδίκευσης / Kατεύθυνσης
Τύπος Μαθήματος 2016-2020
  • Επιστημονικής Περιοχής
Τύπος Μαθήματος 2011-2015
Ειδικού Υποβάθρου / Κορμού
Τρόπος Παράδοσης
  • Πρόσωπο με πρόσωπο
Ηλεκτρονική Διάθεση Μαθήματος
Erasmus
Το μάθημα προσφέρεται και σε φοιτητές προγραμμάτων ανταλλαγής.
Γλώσσα Διδασκαλίας
  • Ελληνικά (Διδασκαλία, Εξέταση)
Μαθησιακά Αποτελέσματα
Οι φοιτητρές αναμένεται ότι θα : • αποκτήσουν επαρκείς γνώσεις για τις δυσκολίες δυσκολιών προσαρμογής και τα προβλήματα συμπεριφοράς που είναι πιθανό να παρουσιάσουν οι μαθητές/τριες μέσα στη σχολική τάξη • αποκτήσουν γνώσεις για τους τρόπους με τους οποίους ο εκπαιδευτικός μπορεί να αντιμετωπίσει τα προβλήματα συμπεριφοράς και τις δυσκολίες προσαρμογής των μαθητών μέσα στη σχολική τάξη • προβληματιστούν σχετικά με το ρόλο του εκπαιδευτικού κατά την αντιμετώπιση των προβλημάτων συμπεριφοράς των μαθητών/τριών και να κατανοήσουν τις δεσμεύσεις, τις δυνατότητες παρέμβασης και τις δυσκολίες που μπορούν να ανακύψουν κατά την διαχείριση των προβλημάτων συμπεριφοράς των μαθητών • καλλιεργήσουν δεξιότητες συνεργασίας • καλλιεργήσουν την αποδοχή και το σεβασμό προς τις ιδιαιτερότητες των μαθητών/τριών • καλλιεργήσουν ικανότητες κριτικής αποτίμησης και σύνθεσης επιστημονικών ευρημάτων και συγγραφής στο πλαίσιο της ακαδημαϊκής μελέτης
Γενικές Ικανότητες
  • Εφαρμογή της γνώσης στην πράξη
  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών
  • Προσαρμογή σε νέες καταστάσεις
  • Αυτόνομη εργασία
  • Ομαδική εργασία
  • Παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών
  • Σεβασμός στη διαφορετικότητα και στην πολυπολιτισμικότητα
  • Επίδειξη κοινωνικής, επαγγελματικής και ηθικής υπευθυνότητας και ευαισθησίας σε θέματα φύλου
  • Άσκηση κριτικής και αυτοκριτικής
  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και επαγωγικής σκέψης
Περιεχόμενο Μαθήματος
Σκοπός του μαθήματος είναι η εξοικείωση των φοιτητών και των φοιτητριών με τα ποικίλα προβλήματα συμπεριφοράς και τις δυσκολίες προσαρμογής των παιδιών και των εφήβων, τις οποίες συχνά καλείται να αντιμετωπίσει ο εκπαιδευτικός μέσα στη σχολική τάξη. Στο μάθημα εξετάζονται ζητήματα ορισμού και ταξινόμησης των προβλημάτων συμπεριφοράς με βάση διάφορες θεωρητικές προσεγγίσεις και προσδιορίζονται τα κριτήρια που υιοθετούνται για τη διάκριση της προβληματικής από την ομαλή συμπεριφορά. Παρουσιάζονται η αιτιολογία και τα χαρακτηριστικά των διαφόρων δυσκολιών προσαρμογής και προβλημάτων συμπεριφοράς και γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στις ψυχοκοινωνικές δυσκολίες που παρουσιάζουν οι μαθητές και οι μαθήτριες με ειδικές ανάγκες και με διαφορετική πολιτισμική προέλευση. Δίνεται έμφαση σε ψυχοπαιδαγωγικές παρεμβάσεις και στις πρακτικές που μπορεί να υιοθετήσει ο/η εκπαιδευτικός ώστε να συμβάλει στην επιτυχή αντιμετώπιση των παραπάνω δυσκολιών Θεματικές ενότητες 1. Εννοιολογικό πλαίσιο, αποσαφήνιση της σχετικής ορολογίας-ορισμοί. Κριτήρια διάκρισης της παθολογικής από την ομαλή συμπεριφορά: ποσοτικά, λειτουργικά κριτήρια 2. Θεωρητικές προσεγγίσεις για τα προβλήματα συμπεριφοράς (ψυχοδυναμική, συμπεριφοριστική, οικοσυστημική). 3. Ψυχική ανθεκτικότητα: προστατευτικοί παράγοντες και παράγοντες επικινδυνότητας 4. Δυσκολίες προσαρμογής και προβλήματα συμπεριφοράς Εσωτερικευμένα προβλήματα συμπεριφοράς: Αγχώδεις διαταραχές- άγχος και φοβία 5. Εσωτερικευμένα προβλήματα συμπεριφοράς: Κατάθλιψη στα παιδιά και στους εφήβους. Η απώλεια και το πένθος στη ζωή των παιδιών 6. Κοινωνικές αναστολές και μοναξιά στο σχολικό πλαίσιο 7. Εξωτερικευμένα προβλήματα συμπεριφοράς: Επιθετικότητα – Διαταραχές διαγωγής. Παραβατικότητα 8. Εκφοβισμός /Θυματοποίηση 9. Ψυχοκοινωνικές δυσκολίες μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση 10. Ψυχοκοινωνικές δυσκολίες μαθητών με αναπηρία 11. Αντιμετώπιση δυσκολιών προσαρμογής και προβλημάτων συμπεριφοράς στο χώρο του σχολείου: Συμβουλευτική στο σχολείο. Συναισθηματική και κοινωνική αγωγή 12. Αντιμετώπιση δυσκολιών προσαρμογής: Συμπεριφοριστική /γνωστική προσέγγιση 13. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στην πρόληψη και αντιμετώπιση των δυσκολιών προσαρμογής και των προβλημάτων συμπεριφοράς
Λέξεις Κλειδιά
Προβλήματα συμπεριφοράς, δυσκολίες προσαρμογής, εκπαιδευτικός, ψυχοπαιδαγωγικές παρεμβάσεις
Τύποι Εκπαιδευτικού Υλικού
  • Διαφάνειες
  • Βιβλίο
Χρήση Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών
Χρήση Τ.Π.Ε.
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στη Διδασκαλία
  • Χρήση Τ.Π.Ε. στην Επικοινωνία με τους φοιτητές
Περιγραφή
- Παρουσίαση του περιεχομένου των μαθημάτων και των εισηγήσεων της διδάσκουσας καθώς και των παρουσιάσεων των φοιτητών/τριών σε ηλεκτρονική μορφή (power point) κατά τη διδασκαλία - επικοινωνία της διδάσκουσας με τους φοιτητές με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο και μέσω elearning - ανάρτηση από τη διδάσκουσα των παρουσιάσεων της διδάσκουσας και των φοιτητών/τριών στην πλατφόρμα του elearning - ανάρτηση ανακοινώσεων σχετικών με το μάθημα από τη διδάσκουσα στην πλατφόρμα του elearning
Οργάνωση Μαθήματος
ΔραστηριότητεςΦόρτος ΕργασίαςECTSΑτομικάΟμαδικάErasmus
Διαλέξεις130,5
Σεμινάρια261,0
Μελέτη και ανάλυση βιβλίων και άρθρων301,2
Συγγραφή εργασίας / εργασιών401,6
Εξετάσεις30,1
προετοιμασία προφορικής παρουσίασης εργασίας στην τάξη 381,5
Σύνολο1506
Αξιολόγηση Φοιτητών
Περιγραφή
Η αξιολόγηση των φοιτητών βασίζεται στα εξής κριτήρια (ανακοινώνονται στο μάθημα και στο eclass): - Eκπόνηση εργασίας –συμμετοχή στο μάθημα (καλύπτει το 40% της τελικής βαθμολογίας)- Τα κριτήρια για την αξιολόγηση της εργασίας είναι τα εξής: α) επάρκεια περιεχομένου- κατανόηση και ερμηνεία της σχετικής βιβλιογραφίας β) δομή και συνοχή της εργασίας γ) γλωσσική επάρκεια και σαφής διατύπωση δ) παραπομπές και βιβλιογραφία - Γραπτή τελική εξέταση (60% της τελικής βαθμολογίας) Οι φοιτητές με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες που δεν μπορούν να εξεταστούν γραπτώς λόγω της φύσης της αναπηρίας τους, εξετάζονται προφορικά
Μέθοδοι Αξιολόγησης Φοιτητών
  • Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής (Συμπερασματική)
  • Γραπτή Εξέταση με Ερωτήσεις Εκτεταμένης Απάντησης (Συμπερασματική)
  • Γραπτή Εργασία (Συμπερασματική)
  • Άλλη / Άλλες (Διαμορφωτική, Συμπερασματική)
Βιβλιογραφία
Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
1. Ζαφειροπούλου, Μ. & Καλαντζή-Αζίζι, Α. & (2011) (επιμ.), Προσαρμογή στο σχολείο. Πρόληψη και αντιμετώπιση δυσκολιών. Αθήνα: Πεδίο 2. Κουρκούτας, Η. Ε. (2011). Προβλήματα συμπεριφοράς στα παιδιά: Παρεμβάσεις στο πλαίσιο της οικογένειας και του σχολείου. Αθήνα: Πεδίο
Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
1. Στρες, άγχος και φοβία στα παιδιά Βασιλάκη, Ε. (2008). Διαταραχές άγχους και οι επιπτώσεις τους στη λειτουργία του γνωστικού συστήματος των παιδιών. Στο Κουρκούτας, Η., & Chartier, J-P. (επιμ.), Παιδιά και έφηβοι με ψυχοκοινωνικές και μαθησιακές διαταραχές: Στρατηγικές παρέμβασης (σσ. 257-265). Αθήνα: Εκδόσεις Τόπος. Γιαβρίμης Π. (2007). Ψυχολογικό κλίμα της τάξης: στρατηγικές αντιμετώπισης καταστάσεων άγχους και σχολική επίδοση, Μέντορας, 10, 123-135. (http://www.pi-schools.gr/publications/mentor/) Καραδήμας, Ε. (2004). Στρες και διαχείριση του στρες στο σχολικό πληθυσμό. Στο Καλαντζή-Αζίζι, Α. & Ζαφειροπούλου, Μ. (επιμ.) Προσαρμογή στο σχολείο, (σσ. 405-423). Αθήνα: Ελληνικά: Γράμματα. Μπίμπου- Νάκου, Ι. (2004). Το άγχος και η φοβία στα παιδιά. Στο Καλαντζή-Αζίζι, Α. & Ζαφειροπούλου, Μ. (επιμ.), Προσαρμογή στο σχολείο (σσ. 267-327). Αθήνα: Ελληνικά: Γράμματα. 2. Κοινωνικές αναστολές και μοναξιά Αντωνιάδου, Ε. & Μπίμπου-Νάκου, Ι. (2000). Κατανόηση των σχέσεων απόρριψης από παιδιά σχολικής ηλικίας: Αίτια, ερμηνείες, σύνδεση με τη μοναξιά, Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 30, 193-213. Αργυρακούλη, Ε. (2004). Συστολή, ντροπαλότητα, εσωστρέφεια, στο Καλαντζή-Αζίζι, Α. & Ζαφειροπούλου, Μ. (επιμ.), Προσαρμογή στο σχολείο (σσ. 329-354). Αθήνα: Ελληνικά: Γράμματα. Βασιλόπουλος, Σ., Μπρούζος, Α., & Μπαούρδα, Β. (2016). Ψυχοεκπαιδευτικά ομαδικά προγράμματα για παιδιά και εφήβους. Αθήνα: Gutenberg. Γαλανάκη, Ε. (2000). Παιδιά με κοινωνικές αναστολές. Στο Καλαντζή-Αζίζι, Α. & Μπεζεβέγκης, Η. (επιμ.), Θέματα ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων (σσ. 147-172). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Γαλανάκη, Ε. (2005). Αναμνήσεις νεαρών ενηλίκων από τη μοναξιά στην παιδική ηλικία, Ψυχολογία, 13(2), 37-55. Γαλανάκη, Ε. Βογιατζόγλου, Π. (2007). Εκφοβισμός/ θυματοποίηση στο σχολικό πλαίσιο και μοναξιά, Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 44, 7-24. Γαλανάκη, Ε. (2012). Η μοναξιά των παιδιών και των εφήβων. Στο Χατζηχρήστου, Χ. & Μπεζεβέγκης, Η. (Επιμ), Θέματα ανάπτυξης και προσαρμογής στην οικογένεια και στο σχολείο (σσ. 425-453). Αθήνα: Πεδίο. Qualter, P. (2003). Loneliness in children and adolescents: What do schools and teachers need to know and how can they help?. Pastoral Care in Education, 21(2), 10-18. Καραμπατζάκη, Μ. & Κόκκινος, Κ. Μ. (2009). Το ντροπαλό παιδί όπως το βλέπουν οι εκπαιδευτικοί. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 47, 60-76. 3. Καταθλιπτικά συμπτώματα Fitzpatrick, C. & Sharry, J. (2006). Η αντιμετώπιση της κατάθλιψης στους εφήβους: Ένας οδηγός για γονείς. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική. Κλεφτάρας Γ. (2004). Το παιδί με καταθλιπτικά συμπτώματα και η αντιμετώπισή του από το δάσκαλό. Στο Α. Καλαντζή-Αζίζι & Μ. Ζαφειροπούλου (επιμ.) Προσαρμογή στο σχολείο (σσ. 355-381). Αθήνα: Ελληνικά: Γράμματα. Πούλου, Μ. (2014). Καταθλιπτικά συμπτώματα σε παιδιά προσχολικής ηλικίας: κατάλογος ανίχνευσης για εκπαιδευτικούς, Hellenic Journal of Psychology, 10, 147-167. Thapar, A., Collishaw, S., Pine, D. S., & Thapar, A. K. (2012). Depression in adolescence. The Lancet, 379(9820), 1056-1067. Vostanis, P. & Harrington, R. (2003). “Γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία της κατάθλιπτικής διαταραχής σε εφήβους: έκθεση της λογικής και περιγραφή ενός θεραπευτικού προγράμματος”. Στο Ι. Τσιάντης (επιμ.), Βασική Παιδοψυχιατρική, Τόμος δεύτερος, Τεύχος δεύτερο (σσ. 247-270). Αθήνα: Εκδ. Καστανιώτη. Łojko, D., Suwalska, A., & Rybakowski, J. (2014). Bipolar and related disorders and depressive disorders in DSM-5. Psychiatr. Pol, 48(2), 245-260. 4. Επιθετικότητα και διαταρακτική συμπεριφορά Ζαφειροπούλου, Μ. & Ματή, Ε. (1997). Ορισμός και παράμετροι της απείθαρχης συμπεριφοράς των μαθητών στο σχολείο. Στο Πρακτικά 2ου πανελλήνιου παιδαγωγικού συνεδρίου με θέμα: Ψυχοκοινωνικά προβλήματα: απειθαρχία – επιθετικότητα – βία – εγκληματικότητα στο σχολείο και στην κοινωνία, (σσ. 65-81). Κομοτηνή: Εταιρεία Παιδαγωγικών Επιστημών Κομοτηνής. Ζάχαρης, Δ. (2003). Επιθετικότητα και αγωγή. Αθήνα: Γρηγόρης. Κοντοπούλου, Μ. (2007). Παιδί με ψυχοκοινωνικές δυσκολίες: Μία ψυχοδυναμική προσέγγιση. Αθήνα: Gutenberg. Κουρκούτας, Η. Ε. (2007). Προβλήματα συμπεριφοράς στα παιδιά: Παρεμβάσεις στο πλαίσιο της οικογένειας και του σχολείου. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. (βλ. σσ. 65-69, 117-128) Μόττη-Στεφανίδη, Φ., Παπαθανασίου, Α.-Χ. & Λασδούτσου, Σ. (2004). Διαταρακτική και επιθετική συμπεριφορά. Στο Καλαντζή-Αζίζι, Α. & Ζαφειροπούλου, Μ. (επιμ.), Προσαρμογή στο σχολείο (σσ. 256-286). Αθήνα: Ελληνικά: Γράμματα. Συγκολλίτου, Ε. (1997). Η επιθετικότητα στο σχολικό πλαίσιο. Στο Πρακτικά 2ου πανελλήνιου παιδαγωγικού συνεδρίου με θέμα: Ψυχοκοινωνικά προβλήματα: απειθαρχία – επιθετικότητα – βία – εγκληματικότητα στο σχολείο και στην κοινωνία (σσ. 131-141). Κομοτηνή: Εταιρεία Παιδαγωγικών Επιστημών Κομοτηνής. 5. Βία στο σχολείο: Εκφοβισμός, θυματοποίηση, αντικοινωνική συμπεριφορά Ανδρέου Ε. & Smith Ρ. Κ. (2002). Το φαινόμενο «bullyίng» στο χώρο του σχολείου και η άσκηση σωματικής και ψυχολογικής βίας από συνομηλίκους, Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 34, 9-25. Ανδρέου, Ε. (2004). Η βία στο σχολείο ως συλλογική διεργασία: Ψυχοκοινωνικές διαστάσεις και αλληλεπιδράσεις μαθητών και μαθητριών που εμπλέκονται σε περιστατικά θυματοποίησης. Στο Ζαφειροπούλου, Μ. & Κλεφτάρας, Γ. (επιμ.), Εφαρμοσμένη κλινική ψυχολογία του παιδιού (σσ. 227-244). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Βασιλόπουλος, Σ., Μπρούζος, Α., & Μπαούρδα, Β. (2016). Ψυχοεκπαιδευτικά ομαδικά προγράμματα για παιδιά και εφήβους. Αθήνα: Gutenberg. Denmark, F. L., Gielen, U. P., Krauss, H. H., Midlarsky, E. & Wesner, R. W. (2005). Violence in Schools Cross-National and Cross-Cultural Perspectives. Boston, MA: Springer Science & Business Media, Inc. (http://www.springerlink.com/content/k8rx67) Καργα, Σ. & Μπίμπου-Νάκου, Ι. (2013). Οικογένεια και σχολικός εκφοβισμός: Ανασκόπηση των σύγχρονων ερευνών. Ψυχολογία, 20 (2), 136-159 Κοντογιάννη, Α. & Γαλανάκη, Ε. (2014). Σχολικός εκφοβισμός και άγχος στην προεφηβική ηλικία. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 57, 61-80. Κουρκούτας, Η. Ε. (2008). Θυματοποίηση στην παιδική ηλικία: Ολιστικές παρεμβάσεις για την ένταξη στο πλαίσιο του σχολείου των παιδιών θυμάτων βίας και κοινωνικού αποκλεισμού. Στο Κουρκούτας, Η., & Chartier, J-P. (επιμ.), Παιδιά και έφηβοι με ψυχοκοινωνικές και μαθησιακές διαταραχές: Στρατηγικές παρέμβασης (σσ. 303-348). Αθήνα: Εκδόσεις Τόπος. Νόβα-Καλτσούνη, Χ. (2004). Η βίαιη/παραβατική συμπεριφορά των μαθητών και ο ρόλος του σχολείου. Στο Ζαφειροπούλου, Μ. & Κλεφτάρας, Γ. (επιμ.), Εφαρμοσμένη κλινική ψυχολογία του παιδιού (σσ. 245-262). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Πετρόπουλος, Ν., Παπαστυλιανού, Α. Κατερέλος, Π. & Χαρίσης, Κ. (2000). Αντικοινωνική συμπεριφορά παιδιών και εφήβων. Στο Καλαντζή-Αζίζι, Α. & Μπεζεβέγκης, Η. (επιμ.), Θέματα ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων (σσ. 105-146). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Salmivalli, C. (2010). Bullying and the peer group: A review. Aggression and violent behavior, 15(2), 112-120. Sullivan, K., Cleary, M., & Sullivan, G. (2003). Bullying in secondary schools: What it looks like and how to manage it. Thousand Oaks: Sage. Violence Prevention works www.violencepreventionworks.org Olweus bullying prevention program European Antibullying Network www.antibullying.eu Ενημερωτικό υλικό για τον σχολικό εκφοβισμό epsype.blogspot.gr 6. Ψυχοκοινωνικά προβλήματα παιδιών με διαφορετική πολιτισμική προσέγγιση Δόικου – Αυλίδου, Μ. (2006). Ψυχοκοινωνική στήριξη παλιννοστούντων και αλλοδαπών μαθητών στο χώρο του σχολείου: Εφαρμογή ενός πιλοτικού προγράμματος παρέμβασης, Παιδί και Έφηβος: Ψυχική Υγεία και Ψυχοπαθολογία, 8(2), 54-74 Κολαΐτης, Γ. (2005). Ψυχοκοινωνική υγεία παιδιών παλιννοστούντων από την πρώην Σοβιετική Ένωση Ελλήνων Ποντίων προσφύγων. Στο Παπαστυλιανού, Α. (επιμ.), Διαπολιτισμικές διαδρομές: Παλιννόστηση και ψυχοκοινωνική προσαρμογή (σσ. 195-214). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Μόττη-Στεφανίδη Φ. (2005). Ψυχικά ανθεκτικοί μετανάστες/παλιννοστούντες μαθητές: Προστατευτικοί παράγοντες και παράγοντες επικινδυνότητας. Στο Παπαστυλιανού, Α. (επιμ.), Διαπολιτισμικές διαδρομές: Παλιννόστηση και ψυχοκοινωνική προσαρμογή (σσ. 167-193). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Μπίκος, Κ. Κοινωνικές σχέσεις στην τάξη εφήβων με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες. Στο Οδηγός επιμόρφωσης: Διαπολιτισμική Εκπάιδευση και Αγωγή (σσ.89-110), http://www.scribd.com/doc/213119993/EY1-Auth-diapolis-odigos Pumariega, A. J., Rothe, E., & Pumariega, J. B. (2005). Mental health of immigrants and refugees. Community Mental Health Journal, 41(5), 581-597. Τσίκαλας, Θ., Αγγελακόπουλος, Γ., Μπίκος, Κ. & Παπαδοπούλου, Δ. (2020). Φιλικές σχέσεις παιδιών δημοτικού σχολείου με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 37(69), 160 – 173. Χατζηχρήστου, Χ., Γαβρίμης, Π. & Λαμπροπούλου, Α. (2005). Γηγενείς και αλλοδαποί μαθητές στο ελληνικό σχολείο: Ενδοπροσωπικές διαστάσεις και στρατηγικές αντιμετώπισης αγχογόνων καταστάσεων. Στο Παπαστυλιανού, Α. (επιμ.), Διαπολιτισμικές διαδρομές: Παλιννόστηση και ψυχοκοινωνική προσαρμογή (σσ. 215-245). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. 7. Η επίδραση του διαζυγίου στα παιδιά και στους εφήβους Βασιλόπουλος, Σ., Μπρούζος, Α., & Μπαούρδα, Β. (2016). Ψυχοεκπαιδευτικά ομαδικά προγράμματα για παιδιά και εφήβους. Αθήνα: Gutenberg. Dolto, F. A. I. (1997). Όταν οι γονείς χωρίζουν/ μετ. Χ. Πεπελή. Αθήνα: Εστία. Κοντοπούλου, Μ. (2007). Παιδί με ψυχοκοινωνικές δυσκολίες: Μία ψυχοδυναμική προσέγγιση. Αθήνα: Gutenberg. Τσίτουρα, Σ. (2005). Όταν το διαζύγιο πονάει. Στο Γεωργίου-Νίλσεν, Μ. (επιμ.), Απώλειες στη ζωή του παιδιού (σσ. 39-46). Αθήνα: Μέριμνα. Χατζηχρήστου, Χ. Γ. (2005). Στηρίζοντας τα παιδιά μετά το χωρισμό των γονέων. Στο Γεωργίου-Νίλσεν, Μ. (επιμ.), Απώλειες στη ζωή του παιδιού (σσ. 47-72). Αθήνα: Μέριμνα. Χριστοπούλου, Α., Παππά, Β. & Παπαδοπούλου, Β. (2000). Ο χωρισμός των γονέων και η ψυχολογική προσαρμογή των παιδιών στην μεταεφηβεία. Στο Καλαντζή-Αζίζι, Α. & Μπεζεβέγκης, Η. (επιμ.), Θέματα επιμόρφωσης, ευαισθητοποίησης στελεχών ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων (σσ. 293-299). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. 8. Το παιδί απέναντι στο πένθος Βασιλόπουλος, Σ., Μπρούζος, Α., & Μπαούρδα, Β. (2016). Ψυχοεκπαιδευτικά ομαδικά προγράμματα για παιδιά και εφήβους. Αθήνα: Gutenberg. Καμπέρη, Ε. (2005). Η συμβολή του εκπαιδευτικού στην εξοικείωση των παιδιών με την απώλεια. Στο Γεωργίου-Νίλσεν, Μ. (επιμ.), Απώλειες στη ζωή του παιδιού (σσ. 109-116). Αθήνα: Μέριμνα. Κοντοπούλου, Μ. (2007). Παιδί με ψυχοκοινωνικές δυσκολίες: Μία ψυχοδυναμική προσέγγιση. Αθήνα: Gutenberg. Κουρκούτας, Η. & Μήτσιου, Γ. (2008). Ψυχοπαιδαγωγικές παρεμβάσεις στο πλαίσιο της τάξης και του σχολείου για την ένταξη παιδιών που βιώνουν προβληματικές καταστάσεις πένθους. Στο Κουρκούτας, Η & Chartier, J-P. (επιμ). Παιδιά και έφηβοι με ψυχοκοινωνικές και μαθησιακές διαταραχές: Στρατηγικές παρέμβασης (σσ. 479-513). Αθήνα: Τόπος. Kroen, W. C. (2007). Πώς να βοηθήσετε τα παιδιά να αντιμετωπίσουν ένα θάνατο: ένας οδηγός απαραίτητος για τους ενηλίκους. Αθήνα: Φυτράκης. Μεταλληνού, Ο., Παπάζογλου, Ε., Ράλλη, Ε., Νίλσεν, Μ. & Παπαδάτου, Δ. (2004). Στήριξη παιδιών μετά το θάνατο αγαπημένου προσώπου. Στο Ζαφειροπούλου, Μ. & Κλεφτάρας, Γ. (επιμ.), Εφαρμοσμένη κλινική ψυχολογία του παιδιού (σσ. 435-444). Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Monroe, B. (2005). Παιδιά που πενθούν: Γιατί, πότε και πώς τους παρέχουμε στήριξη. Στο Γεωργίου-Νίλσεν, Μ. (επιμ.), Απώλειες στη ζωή του παιδιού (σσ. 117-131). Αθήνα: Μέριμνα. 9. Χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών στην εφηβεία Ζαφειρίδης, Φ. (2009). Εξαρτήσεις και κοινωνία. Θεραπευτικές κοινότητες, ομάδες αυτοβοήθειας. Αθήνα: Εκδόσεις Κέδρος Κοκκέβη, Α. & Στεφανής, Α. (1994). Τα ναρκωτικά στην Ελλάδα: η διαχρονική πορεία της χρήσης. Αθήνα: Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής Κοκκέβη, A. Φωτίου, Α. & Κίτσος, Γ. (2009). Χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών από εφήβους-μαθητές : νεότερα στοιχεία από την έρευνα ESPAD στην Ελλάδα και σε άλλες 34 χώρες, Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής. Αθήνα: Παπαζήσης Stogiannidou, A., & Loizou, D. (2016). Substance abuse prevention among greek emerging adults: evaluation of a psycho-educational counselling intervention. The European Journal of Counselling Psychology, 5(1), 18-42. 10. Προβλήματα συμπεριφοράς παιδιών και εφήβων με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες Δόικου, Μ. (2001). Συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη των παιδιών και των εφήβων με οπτική ανεπάρκεια,Ψυχολογία, 8(4), 431- 450. Κοντοπούλου, Μ. (2001). Ψυχοκοινωνικά χαρακτηριστικά παιδιών με αναπτυξιακά προβλήματα. Στο Μ. Τζουριάδου (Επιμ. Εκδ.), Πρώιμη παρέμβαση: Σύγχρονες τάσεις και προοπτικές (σσ. 103–127). Θεσσαλονίκη: Προμηθεύς. Κοντοπούλου, Μ. (2007). Παιδί με ψυχοκοινωνικές δυσκολίες: Μία ψυχοδυναμική προσέγγιση. Αθήνα: Gutenberg. σσ. 264-280 Κοτσάνη, Ι. & Δόικου-Αυλίδου Μ. (2015). Κοινωνικές σχέσεις των ατόμων με κώφωση με ακούοντες συνομηλίκους τους κατά τη σχολική φοίτηση. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 60(32), 90-109. Κρουσταλάκης, Γ. (χ.χ.). Παιδιά με ιδιαίτερες ανάγκες. Αθήνα: Αυτοέκδοση. Λαμπροπούλου Β., Χατζηκακού, Κ. & Βλάχου Γ. Η ένταξη και η συμμετοχή των κωφών/βαρήκοων μαθητών σε σχολεία με ακούοντες μαθητές http://www.specialeducation.gr/frontend/article.php?aid=215&cid=69 Varma, V. (Ed.). The inner life of children with special needs. London: Whurr. 11. Κακοποίηση/παραμέληση παιδιών Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού. Πρωτόκολλο Διερεύνησης, Διάγνωσης και Διαχείρισης Κακοποίησης και Παραμέλησης Παιδιών (2015). Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για τη διερεύνηση, διάγνωση και διαχείριση περιστατικών κακοποίησης και παραμέλησης παιδιών. http://dkday-athin.att.sch.gr/autosch/joomla15/images/UpLoad/protokollo%20diax.pdf Σιαφαρίκα, Ε., & Χολέβας, Ν. (2019). Παιδική Κακοποίηση: O ρόλος του εκπαιδευτικού και του σχολείου στην εκτίμηση του κινδύνου που διατρέχει το παιδί – θύμα. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 36(67), 128-142 Μάνεσης, Ν. & Πανουργιά, Κ. (2011). Παιδική κακοποίηση: Απόψεις Ελλήνων και Κυπρίων εκπαιδευτικών. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 52, 99-117. Μπαλούρδος, Δ. & Φρονίμου, Ε. (2011). Πρόληψη κακοποίησης και παραμέλησης των παιδιών: καλές πρακτικές. Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών Ινστιτούτο Κοινωνικής Πολιτικής https://symvstathmos.files.wordpress.com/2015/07/ekke_sos_elisa_kales_praktikes.pdf Μπίμπου-Νάκου, Ι. (2008). Κακοποίηση-παραμέληση παιδιών στο οικογενειακό περιβάλλον. ο ρόλος του σχολείου και των σχολικών ψυχολόγων. Στο Δ. Σ. Νικολόπουλος (επιμ)., Σχολική ψυχολογία: Εφαρμογές στο σχολικό περιβάλλον (σσ. 197-236 ). Αθήνα: Εκδόσεις Τόπος.
Τελευταία Επικαιροποίηση
13-03-2025